Kapelani Wojska Polskiego w oflagu w Rotenburgu (XII 1939 – IV 1940) – historia jednej fotografii

Michał Kłakus ks.

Institut Diocésain de Formation Pastorale - Toulon , Francja
https://orcid.org/0000-0002-0012-7525

Jerzy Myszor ks.

Uniwersytet Śląski w Katowicach , Polska
https://orcid.org/0000-0003-2792-2956


Abstrakt

Autorzy na podstawie zbiorowej fotografii wykonanej w Rotenburgu datowanej na początek 1940 r. identyfikują i przedstawiają życiorysy wojenne grupy 57 kapelanów Wojska Polskiego: jeńców oflagu w Rotenburgu nad Fuldą, następnie więźniów obozu koncentracyjnego w Buchenwaldzie i Dachau.

Słowa kluczowe:

Kapelani wojskowi, jeńcy wojenni, więźniowie obozów koncentracyjnych, Rotenburg an der Fulda

Adamska J., Sziling J., Polscy księża w niemieckich obozach koncentracyjnych, Warszawa 2007.

B.a., Apel do Księży byłych Kapelanów Wojska Polskiego w sprawie pomocy do opracowania Historii Duszpasterstwa w P.S.Z. podczas Drugiej Wojny Światowej 1939- 1945, „Duszpasterz Polski Zagranicą”, 4-6 (1953) nr 2, s. 121-124.

Barzycka-Paździor A., Fotografia jako źródło historyczne: wybrane problemy, „Historyka: studia metodologiczne”, 36 (2006) s. 105-117.

Bednarski D., Martyrologium polskiego duchowieństwa z Zaolzia podczas II wojny światowej, „Śląskie Studia Historyczno-Teologiczne”, 48(1) (2015) s. 61-86.

Bednarski D., Biskup Józef Gawlina jako opiekun Polaków na emigracji, Katowice 2019.

Gawron M., Martyrologia kapłanów diecezjalnych i zakonnych z Gdyni w latach 1939-1945, Gdynia 2017.

Güsgen J., Die katholische Militärseelsorge in Deutschland zwischen 1920 und 1945, Köln-Wien 1989.

Honka N., Śląscy kapelani w obozach jenieckich, w: Wojskowa służba śląskich duchownych w latach 1918-1980, red. J. Kapała, J. Myszor, Katowice 1990, s. 71-78.

Kowalska J., Ordynariat biskupa Polowego Wojska Polskiego w Archiwum Polskiej misji Katolickiej w Anglii i Walii, w: Arcybiskup Józef Gawlina. Biskup polowy wojska Polskiego, red. A. Siomkajło, Londyn 2015, s. 33-42.

Kryska-Karski T., Duchowieństwo wojskowe II Rzeczypospolitej, Londyn 2000.

[Kuria diecezja w Łodzi], Spis duchowieństwa i parafij diecezji łódzkiej, Łódź 1937.

Marczyński A., Udział duchowieństwa w walce z okupantem w Gorcach i Beskidach w latach 1939 do 1945, „Nasza Przeszłość”, 67 (1987) s. 197-236.

Nir R., Śp. ks. prał. Artur W. Rojek (1906-1988). Wspomnienie, „Duszpasterz Polski Zagranicą”, 39 (1988) s. 489-492. Podlewski Stanisław, Wierni Bogu i Ojczyźnie. Duchowieństwo katolickie w walce o niepodległość Polski w II wojnie światowej, Warszawa 1985.

Przybylski M., Duszpasterstwo księży diecezjalnych oraz kapelanów wojskowych w latach 1919-1939 na terenie Okręgu Korpusu nr VII, Poznań 2014.

Przybyszewski S.M., Ks. mjr Jan Francuz, kapelan dwóch wojen, męczennik (1920-1939), Busko Zdrój 2002.

Rabiński J., Rzeczkowska E., Kowalska J. (red.), Dziennik czynności Naczelnego Wodza gen. Władysława Sikorskiego, t. 1: 30 VIII 1939 – 31 VII 1940, Lublin 2016.

Słownik biograficzny duchowieństwa (archi)diecezji katowickiej 1922-2008, red. J. Myszor, Katowice 2009.

Szwedo B., Zawsze w pierwszej linii: kapłani odznaczeni Orderem Virtuti Militari 1914-1921, 1939-1945, Warszawa 2004. Szymański Józef, Duszpasterze Polonii i Polaków za granicą, t. 1, Lublin 2010.

Szymański J., Duszpasterze Polonii i Polaków za granicą, t. 2, Lublin 2011.

Turek Z., Spis księży pracujących w duszpasterstwie polskojęzycznym w Niemczech w latach 1945-2005, w: Duszpasterstwo polskojęzyczne w Niemczech 1945-2005, red. S. Bober, S. Budyń, Lublin-Hannover 2006, s. 389-512.

Waszkiewicz Z., Duszpasterstwo w siłach zbrojnych Drugiej Rzeczypospolitej (1918- 1939), Toruń 2000.

Weiler E., Die Geistlichen in Dachau sowie in anderen Konzentrationslagern und in Gefängnissen. Nachlaß von Pfarrer Emil Thoma. Erweitert und herausgegeben von Pfarrer E. Weiler, Mödling [1971].

Werra Z., Działalność duszpasterska w 2. Korpusie Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie gen. Władysława Andersa 1941-1947, Warszawa 2009.

Wiater Ł., Ks. Jan Góralik - Kapłan, Społecznik, Męczennik, Nowy Targ 2016.

Wilgusiewicz A., Seweryn Jędrysik (1893-1942), w: Tobie Polsko. Szkice biograficzne działaczy ruchu niepodległościowego na Górnym Śląsku, red. W. Lesiuk, W. Zieliński, Opole-Katowice 1981, s. 214-217.

Wlaźlak W.P., Duszpasterstwo wojskowe w diecezji częstochowskiej, „Ziemia Częstochowska”, 32 (2005) s. 1-19.

Woś J., Jacewicz W., Martyrologium polskiego duchowieństwa rzymskokatolickiego pod okupacją hitlerowską w latach 1939-1945, z. 1-4, Warszawa 1977-1978.

Wysocki W.J. (red.), Kapelani wrześniowi: służba duszpasterska w Wojsku Polskim w 1939 r.: dokumenty, relacje, opracowania, Warszawa 2001.

Zarzycka Z., Jędrysik Seweryn (hasło), w: Słownik biograficzny katolickiego duchowieństwa śląskiego XIX i XX wieku, red. M. Pater, Katowice 1996, s. 152-153.

Zeller G., La Baraque des prêtres, Dachau 1938-1945, Paris 2015.

Związek J., Ks. Kańtoch Augustyn (1897-1978), „Częstochowskie Wiadomości Diecezjalne”, 53 (1979) s. 104-107.

Zych S., Diecezja przemyska obrządku łacińskiego w warunkach okupacji niemieckiej i sowieckiej 1939-1944/1945, Przemyśl 2011.

Pobierz

Opublikowane
2021-06-30


Kłakus ks., M., & Myszor ks., J. (2021). Kapelani Wojska Polskiego w oflagu w Rotenburgu (XII 1939 – IV 1940) – historia jednej fotografii. Archiwa, Biblioteki I Muzea Kościelne, 115, 175–196. https://doi.org/10.31743/abmk.11876

Michał Kłakus ks. 
Institut Diocésain de Formation Pastorale - Toulon https://orcid.org/0000-0002-0012-7525
Jerzy Myszor ks. 
Uniwersytet Śląski w Katowicach https://orcid.org/0000-0003-2792-2956