Nieznany dokument króla Augusta III Sasa z 1739 roku dotyczacy rezydencji Jezuitów we Wschowie (z Archiwum Diecezjalnego w Zielonej Górze)
Joanna Karczewska
Instytut Historii Uniwersytetu Zielonogórskiego , Polskahttps://orcid.org/0000-0002-2422-1962
Abstrakt
Artykuł zawiera tekst dokumentu króla Augusta III Sasa wystawionego w 1739 roku. Przedstawia on proces sprowadzenia jezuitów do Wschowy i przekazania im na siedzibę budynku dawnej mennicy. Władca transumował dokument wystawiony w tej sprawie 15 VI 1728 roku przez króla Augusta II Mocnego, następnie dokument prepozyta wschowskiego i podkanclerzego Królestwa Polskiego Jana Lipskiego z 2 I 1729 roku; wspomina też o dokumencie biskupa poznańskiego zawierającym jego zgodę na zmianę siedziby misji jezuickiej.
Słowa kluczowe:
rezydencja jezuicka, Wschowa, August III SasBibliografia
Źródła archiwalne
Archiwum Franciszkanów we Wschowie
Akta parafii katolickiej we Wschowie, sygn. 1.
Źródła publikowane
Dzieje ziemi wschowskiej i stołecznego jej miasta Wschowy z przystosowaniem do historii narodowej przez Józefa Jonemana, sędziego pokoju powiatu wschowskiego zebrane i spisane, wybór B. Ratajewska, Wschowa 1993.
Kronika wschowskich bernardynów, red. O.A. Pańczak OFM, Wschowa 2019.
Opracowania
Braune August G.W., Geschichte der Stadt Fraustadt, Fraustadt 1889. (Crossref)
Czwojdrak Dariusz, Jezuici i ich rezydencja we Wschowie w XVIII w., w: Życie duchowe na ziemi wschowskiej i pograniczu wielkopolsko-śląskim, red. M. Małkus, K. Szymańska, Wschowa- Leszno 2017, s. 155-190.
Dygdała Jerzy, Jan Paweł Joachim Tarło, w: Polski słownik biograficzny, t. 52, red. A. Romanowski, Warszawa-Kraków 2017-2019, s. 287-288.
Encyklopedia wiedzy o jezuitach na ziemiach Polski i Litwy (1564-1995), oprac. L. Grzebień SJ, Kraków 1996, s. 764.
Eysymontt Rafał, Rekonstrukcja powstania i przemian misji i rezydencji jezuickiej we Wschowie (badania historyczne i architektoniczne), w: Silesia Jesuitica. Kultura i sztuka zakonu jezuitów na Śląsku i w hrabstwie kłodzkim 1580-1776, red. D. Galewski, A. Jezierska, Wrocław 2012, s. 135-151.
Friebe Moritz, Geschichte der ehemaligen Lateinschulen Fraustadts, Fraustadt 1894.
Gierowski Józef, Jan Aleksander Lipski, w: Polski słownik biograficzny, t. 17, red. E. Rostworowski, Kraków 1972, s. 425-431.
Konopczyński Władysław, Dembowski Mikołaj h. Jelita, w: Polski słownik biograficzny, t. 5, red. W. Konopczyński, Kraków 1939-1946, s. 97-98.
Konopnicka Małgorzata, Kontrreformacja w księstwie głogowskim (XVI-XVIII w.), Zielona Góra 2002.
Lutyński Konrad, Karol Samuel Poniński, w: Polski słownik biograficzny, t. 27, red. E. Rostworowski, Kraków 1982-1983, s. 541-542.
Łukaszewicz Józef, Zakłady naukowe w Koronie i w Wielkim Księstwie Litewskim od najdawniejszych czasów aż do roku 1794, t. 2, Poznań 1851.
Małkus Marta, Kościół imienia Żłóbka Chrystusa (Kripplein Christi) we Wschowie. Miejsce tożsamości i pamięci wschowskich luteran, w: Kościół imienia Żłóbka Chrystusa (Kripplein Christi) we Wschowie na tle procesu konfesjonalizacji w krajach Europy Środkowej, red. P. Klint, M. Małkus, K. Szymańska, Wschowa 2012, s. 171-203.
Moritz Hugo, Reformation und Gegenreformation in Fraustadt, t. 2, Posen 1908.
Nowacki Józef, Dzieje archidiecezji poznańskiej, t. 2, Poznań 1964.
Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. 14, red. B. Chlebowski, Warszawa 1895.
Załęski Stanisław, Jezuici w Polsce, t. 4, cz. 4, Kraków 1905.
Instytut Historii Uniwersytetu Zielonogórskiego
Joanna Karczewska ukończyła studia historyczne na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu. W 2000 r. rozpoczęła pracę w Zakładzie Nauk Pomocniczych Historii w Instytucie Historii WSP w Zielonej Górze (od 2001 r. Uniwersytet Zielonogórski), a obecnie pełni funkcję kierownika Zakładu Nauk Pomocniczych Historii i Archiwistyki w Instytucie Historii Uniwersytetu Zielonogórskiego. Autorka m.in. monografii „Ród Pomianów na Kujawach w średniowieczu” i „Własność szlachecka na pograniczu wielkopolsko kujawskim w I połowie XV wieku.” Specjalizuje się w badaniach nad genealogią średniowiecznego rycerstwa polskiego i osadnictwem średniowiecznym na terytorium Kujaw i Wielkopolski.
https://orcid.org/0000-0002-2422-1962Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Na tych samych warunkach 4.0 Międzynarodowe.
