„Człowieczeństwo dogłębnie przeobrażone”. O wczesnych koncepcjach antropologicznych Karola Wojtyły

Dariusz Radziechowski

Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie , Polska
https://orcid.org/0000-0002-5272-5033


Abstrakt

W artykule podjęta została próba rekonstrukcji koncepcji człowieka obecnej w myśli Karola Wojtyły w okresie poprzedzającym rozpoczęcie przez niego pracy nad rozprawą habilitacyjną, z cezurą wyznaczoną na rok 1951. Autor ukazuje, że zasadnicze elementy późniejszego personalizmu Wojtyły – rozumienie człowieka jako osoby, podmiotu i niepowtarzalnego suppositum – kształtowały się stopniowo już we wczesnej fazie jego drogi intelektualnej. Analiza obejmuje cztery zasadnicze obszary: doświadczenie humanistyczno-literackie, odkrycie metafizyki tomistycznej, spotkanie z mistyką karmelitańską oraz próbę syntezy antropologicznej zawartą w konferencjach Rozważania o istocie człowieka. Artykuł ukazuje ciągłość rozwoju myśli antropologicznej Wojtyły oraz jej zakorzenienie w doświadczeniu, metafizyce i teologii.

Słowa kluczowe:

Karol Wojtyła, antropologia filozoficzna, osoba, personalizm, metafizyka, mistyka karmelitańska



Boniecki, Adam, ed. Kalendarium życia Karola Wojtyły. Kraków: Wydawnictwo Znak, 2000.

Carrel, Alexis. Człowiek istota nieznana. Translated by Ryszard Świętochowski. Warszawa: Wydawnictwo “Biblioteki Wiedzy”: Trzaska, Evert i Michalski S.A., [1938].

Jan Paweł II. Dar i Tajemnica: W pięćdziesiątą rocznicę moich święceń kapłańskich. Kraków: Wydawnictwo św. Stanisława BM Archidiecezji Krakowskiej, 1996.

[Jan Paweł II]. Przekroczyć próg nadziei: Jan Paweł II odpowiada na pytania Vittoria Messoriego. Lublin: Redakcja Wydawnictw KUL, 1994.

[Jan Paweł II] and André Frossard. “Nie lękajcie się!”: Rozmowy z Janem Pawłem II. Edited by Stanisław Dziwisz et al. Translated by Anna Turowiczowa. Città del Vaticano: Libreria Editrice Vaticana, 1982.

Radziechowski, Dariusz. “Karol Wojtyła Reads and Interprets Max Scheler.” Logos i Ethos 29, no. 1 (61) (2003): 41–56.

Sawicki, Józef J. “Czy i jakim tomistą był ks. Kazimierz Wais.” Studia Philosophiae Christianae 2, no. 1 (1966): 296–315.

Scheler, Max. Der Formalismus in der Ethik und die Materiale Wertethik: Neuer Versuch der Grundlegung eines ethischen Personalismus. Halle an der Saale: Verlag von Max Niemeyer, 1921.

Szulc, Tad. Papież Jan Paweł II: Biografia. Translated by Zofia Uhrynowska-Hanasz and Michał Wroczyński. Warszawa: Wydawnictwo Prima, 1996.

Ślipko, Tadeusz. “Wprowadzenie.” In Karol Wojtyła, Rozważania o istocie człowieka. Kraków: Wydawnictwo WAM, 1999.

Tomás de San Juan de la Cruz [S.Á. Fernández]. “‘La doctrina de la fe en San Juan de la Cruz,’ tesis doctoral presentada y defendida en la Facultad Teológica del ‘Angelicum’ de Roma el 19 de junio de 1948.” El Monte Carmelo 52 (1948): 348–54.

Uniwersytet Jagielloński w Krakowie. Spis wykładów: Rok akademicki 1938/39; Trzy trymestry. Kraków: Drukarnia Uniwersytetu Jagiellońskiego, 1938.

Wais, Kazimierz. Ontologja, czyli metafizyka ogólna. Lwów: Towarzystwo “Bibljoteka Religijna” im. X. Arcybiskupa Bilczewskiego, 1926.

Wojtyła, Karol. “Apostoł.” Tygodnik Powszechny 5, no. 35 (233) (1949): 8–9.

Wojtyła, Karol. “Apostoł.” In Wojtyła, “Aby Chrystus się nami posługiwał.” Edited by Józefa Hennelowa. Kraków: Wydawnictwo Znak, 1979.

Wojtyła, Karol. Karol Wojtyła to Mieczysław Kotlarczyk. November 2, 1939. In Mieczysław Kotlarczyk and Karol Wojtyła, O teatrze Rapsodycznym: 60-lecie powstania Teatru Rapsodycznego. Edited by Jacek Popiel and Tadeusz Malak. Kraków: PWST im. L. Solskiego w Krakowie, 2001.

Wojtyła, Karol. Karol Wojtyła to Mieczysław Kotlarczyk. December 28, 1939. In Mieczysław Kotlarczyk and Karol Wojtyła, O teatrze Rapsodycznym: 60-lecie powstania Teatru Rapsodycznego. Edited by Jacek Popiel and Tadeusz Malak. Kraków: PWST im. L. Solskiego w Krakowie, 2001.

Wojtyła, Karol. Karol Wojtyła to Mieczysław Kotlarczyk. October 7, 1940. In Mieczysław Kotlarczyk and Karol Wojtyła, O teatrze Rapsodycznym: 60-lecie powstania Teatru Rapsodycznego. Edited by Jacek Popiel and Tadeusz Malak. Kraków: PWST im. L. Solskiego w Krakowie, 2001.

Wojtyła, Karol. Miłość i odpowiedzialność: Studium etyczne. Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL, 1960.

Wojtyła, Karol. “O humanizmie św. Jana od Krzyża.” Znak 6, no. 1 (27) (1951): 6–20.

Wojtyła, Karol. “O humanizmie św. Jana od Krzyża.” In Wojtyła, “Aby Chrystus się nami posługiwał.” Edited by Józefa Hennelowa. Kraków: Wydawnictwo Znak, 1979.

Wojtyła, Karol. O poznawalności i poznawaniu Boga: Zarys zagadnień. Kraków: Instytut Jana Pawła II and Wydawnictwo św. Stanisława BM Archidiecezji Krakowskiej, 2000.

Wojtyła, Karol. Osoba i czyn. Kraków: Polskie Towarzystwo Teologiczne, 1969.

Wojtyła, Karol. “Quaestio de fide apud S. Joannem a Cruce.” Collectanea Theologica 21, no. 4 (1949): 418–68.

Wojtyła, Karol. Rozważania o istocie człowieka, Kraków: Wydawnictwo WAM, 1999.

Wojtyła, Karol. Świętego Jana od Krzyża nauka o wierze. Translated by Krystyna Stawecka. Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL, 2000.

Wojtyła, Karol. “Tajemnica i człowiek.” Tygodnik Powszechny 7, nos. 51–52 (353–354) (1951): 1–2.

Wojtyła, Karol. “Tajemnica i człowiek.” In Wojtyła, “Aby Chrystus się nami posługiwał.” Edited by Józefa Hennelowa. Kraków: Wydawnictwo Znak, 1979.

Wojtyła, Karol. “Zagadnienie wiary w dziełach św. Jana od Krzyża.” Part 1. Ateneum Kapłańskie 42, no. 52, 1 (1950): 22–42.

Wojtyła, Karol. “Zagadnienie wiary w dziełach św. Jana od Krzyża.” Part 2. Ateneum Kapłańskie 42, no. 52, 2 (1950): 103–14.

Wojtyła, Karol. Zagadnienie wiary według św. Jana od Krzyża. Translated by Leonard od Męki Pańskiej. Kraków: Wydawnictwo O.O. Karmelitów Bosych, 1990.

Pobierz

Opublikowane
2026-06-26


Radziechowski, D. (2026). „Człowieczeństwo dogłębnie przeobrażone”. O wczesnych koncepcjach antropologicznych Karola Wojtyły. Ethos. Kwartalnik Instytutu Jana Pawła II KUL, 39(2), 209–224. https://doi.org/10.12887/ethos.19891

Dariusz Radziechowski  dariusz.radziechowski@upjp2.edu.pl
Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie https://orcid.org/0000-0002-5272-5033



Licencja

Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.