W (hiszpańskim) potrzasku. Problematyka wolności w prozie Alejandra Cuevasa - GUTKOWSKA-OCIEPA, Katarzyna (Ethos. Kwartalnik Instytutu Jana Pawła II KUL, 2022)
Celem artykułu jest prezentacja tematyki wolności w dwóch najnowszych utworach hiszpańskiego pisarza Alejandra Cuevasa (ur. 1973 r., Valladolid): opowiadaniu Mariluz y el largo etcétera (2018) oraz w powieści Mi corazón visto desde el espacio (2019). Struktura -tekstu jest trójdzielna. Część pierwsza osadza pojęcie wolności w kontekście racjowitalizmu i pojęcia okoliczności zaproponowanego przez José Ortegę y Gasseta, a także zarysowuje ramę interpretacyjną dla opisu strategii Cuevasa. Ramę tę stanowi literackie przedstawienie abulicznej wolności ekstremalnej przez Samuela Becketta w jego pierwszej, nigdy niewystawionej i niedawno przełożonej na język polski sztuce Eleutheria (1947). Część druga koncentruje się na interpretacji motywu wolności w utworach Cuevasa w odniesieniu do sieci uwarunkowań i potrzeb głównych bohaterów: bezimiennego trzydziestodwuletniego „ja” oraz trzydziestosześcioletniej Mariluz z dyplomem doktora, niezdolnej do zapewnienia sobie godziwego zatrudnienia, a tym samym godnego życia. Dzięki nawiązaniu do myśli Miltona Friedmana i skojarzeniu wolności w wymiarze indywidualnym ze sposobem zarządzania systemem gospodarczym i politycznym, artykuł eksponuje znaczenie i zasięg różnych typów wolności na tle toksycznego środowiska lokalnego w Hiszpanii i plutokracji na szczeblu krajowym. Ukazuje problem niestabilności zawodowej i trudności w znalezieniu pracy przez znacznie lepiej wykształcone od poprzednich pokolenie X. Ukazuje też brak złudzeń w przypadku tych, którzy zdecydowali się wybrać kierunki bliskie sztuce i kulturze, w tym filologiczne. Część trzecia łączy wspomniane wątki i ukazuje proces poszukiwania rozwiązań problemów, przed którymi stają bohaterowie utworów Cuevasa, jako „ćwiczenia z wolności”, rozbudowywanie intelektualnego uniwersum, dzięki któremu, mimo opresyjnego charakteru świata zewnętrznego, jednostka – jak Wiktor w Eleutherii Becketta – zachowuje możliwość decyzji o kształcie swojej wolności.