Zależności między tempem zmian konsumpcji, inflacją i wzrostem gospodarczym w krajach Unii Europejskiej w latach 2017-2022
Piotr Misztal
Uniwersytet Radomski im. Kazimierza Pułaskiego , Polskahttps://orcid.org/0000-0003-2609-3439
Abstrakt
Celem artykułu jest identyfikacja i ocena zależności między dynamiką konsumpcji gospodarstw domowych, inflacją oraz dynamiką produktu krajowego brutto (PKB) w 27 państwach Unii Europejskiej (UE) w latach 2017–2022. Badanie przeprowadzono na podstawie rocznych danych Eurostatu, tworzących zbilansowany panel obejmujący 162 obserwacje typu kraj–rok. Zastosowano analizę korelacji, testy przyczynowości w sensie Grangera, regresję dla danych połączonych estymowaną klasyczną metodą najmniejszych kwadratów (pooled OLS) oraz analizę skupień opartą na współczynnikach oszacowanych w regresjach dla poszczególnych państw. Uzyskane wyniki wskazują na silną dodatnią współzależność między dynamiką konsumpcji a dynamiką PKB. W modelu pooled OLS współczynnik przy dynamice konsumpcji jest dodatni i statystycznie istotny (β₁ = 1,1376; p = 0,025), natomiast współczynnik przy inflacji mierzonej wskaźnikiem HICP jest ujemny (β₂ = −0,0087; p = 0,001). W przypadku 19 z 27 państw opóźnione wartości dynamiki konsumpcji zwiększają zdolność predykcyjną modeli objaśniających dynamikę PKB przy poziomie istotności 5%. Rezultatów testów Grangera nie należy jednak utożsamiać z identyfikacją przyczynowości strukturalnej, zwłaszcza ze względu na niewielką liczbę obserwacji w wymiarze czasowym oraz możliwość występowania endogeniczności między analizowanymi zmiennymi. Analiza skupień wskazuje ponadto na heterogeniczność relacji między konsumpcją, inflacją i dynamiką PKB w poszczególnych państwach, nie dostarczając jednak podstaw do jednoznacznego wyodrębnienia grup o charakterze geograficznym. Wyniki badania należy zatem interpretować przede wszystkim jako charakterystykę współzależności między analizowanymi zmiennymi w państwach UE w okresie obejmującym pandemię COVID-19 oraz gwałtowny wzrost inflacji po 2021 r.
Słowa kluczowe:
wzrost gospodarczy, konsumpcja, inflacja, Unia EuropejskaBibliografia
Al Rasasi, M., Alzahrani, Y., Alassaf, M. (2021). On the causal relationship between household consumption and economic growth in Saudi Arabia. Business and Economic Research, 11(2), 165–177. https://doi.org/10.5296/ber.v11i2.18386
Bachmann, R., Berg, T. O., Sims, E. R. (2015). Inflation expectations and readiness to spend: Cross-sectional evidence. American Economic Journal: Economic Policy, 7(1), 1–35. https://doi.org/10.1257/pol.20130292
Bobasu, A., Gareis, J. (2022). The impact of higher energy prices on services and goods consumption in the euro area. ECB Economic Bulletin, 8, 60–63.
Bobasu, A., di Nino, V., Osbat, C. (2023). The impact of the recent inflation surge across households. ECB Economic Bulletin, 3, 99–117.
Bruno, M., Easterly, W. (1998). Inflation crises and long-run growth. Journal of Monetary Economics, 41(1), 3–26. https://doi.org/10.1016/S0304-3932(97)00063-9
European Commission. (2022). European economic forecast: Autumn 2022. Institutional Paper 187. Publications Office of the European Union.
Fisher, I. (1930). The theory of interest: As determined by impatience to spend income and opportunity to invest it. Macmillan.
Friedman, M. (1957). A theory of the consumption function. Princeton University Press.
Granger, C. W. J. (1969). Investigating causal relations by econometric models and cross-spectral methods. Econometrica, 37(3), 424–438. https://doi.org/10.2307/1912791
Gylfason, T., Herbertsson, T. T. (2001). Does inflation matter for growth? Japan and the World Economy, 13(4), 405–428. https://doi.org/10.1016/S0922-1425(01)00073-1
Keynes, J. M. (1936). The general theory of employment, interest and money. Macmillan.
Khan, M. S., Senhadji, A. S. (2001). Threshold effects in the relationship between inflation and growth. IMF Staff Papers, 48(1), 1–21.
Kharroubi, E., Kohlscheen, E. (2017). Consumption-led expansions. BIS Quarterly Review, March, 25–37.
Modigliani, F. (1966). The life cycle hypothesis of saving, the demand for wealth and the supply of capital. Social Research, 33(2), 160–217.
Olusola, B. E., Chimezie, M. E., Shuuya, S. M., Addeh, G. Y. A. (2022). The impact of inflation rate on private consumption expenditure and economic growth—Evidence from Ghana. Open Journal of Business and Management, 10, 1601–1646. https://doi.org/10.4236/ojbm.2022.104084
Risso, W. A., Sanchez Carrera, E. J. (2009). Inflation and Mexican economic growth: Long-run relation and threshold effects. Journal of Financial Economic Policy, 1(3), 246–263. https://doi.org/10.1108/17576380911041728
Samuelson, P. A., Nordhaus, W. D. (2010). Economics (wyd. 19). McGraw-Hill Irwin.
Sidek, N. Z. M., Asutay, M. (2021). Do government expenditures and institutions drive growth? Evidence from developed and developing economies. Studies in Economics and Finance, 38(2), 400–440. https://doi.org/10.1108/SEF-10-2019-0412
Uniwersytet Radomski im. Kazimierza Pułaskiego https://orcid.org/0000-0003-2609-3439
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
