Maryja - Matka nadziei
Bogdan Ferdek
Papieski Wydział Teologiczny we Wrocławiu , Polskahttps://orcid.org/0000-0001-5787-0523
Abstrakt
Artykuł ukazuje Maryję jako Jutrzenkę Nadziei i rozwija ten tytuł w świetle czterech dogmatów maryjnych: dziewictwa, Bożego macierzyństwa, niepokalanego poczęcia i wniebowzięcia. Autor interpretuje Maryję jako Jutrzenkę Nowego Raju, w którym przebóstwiony człowiek będzie uczestniczył w świętości i życiu samego Boga, oraz jako zapowiedź eschatologicznego spełnienia Kościoła pielgrzymującego. Jednocześnie konfrontuje chrześcijańską nadzieję z nowożytnymi formami „gnozy politycznej” (marksizm, koncepcje Gramsciego, Marcusego i Blocha), które obiecują immanentne „zbawienie” człowieka. W świetle encykliki Spe salvi nadzieja chrześcijańska zostaje ukazana jako rzeczywistość już obecna w Maryi, która inicjalnie uobecnia przyszły, nowy raj i inspiruje wierzących do odpowiedzialnego kształtowania doczesności bez ulegania iluzjom ziemskich „rajów”.
Słowa kluczowe:
Jutrzenka Nadziei, dogmaty maryjne, dziewictwo Maryi, Boże macierzyństwo, niepokalane poczęcie, wniebowzięcie, przebóstwienie, nadzieja, gnoza polityczna, Marks, Gramsci, Marcuse, BlochBibliografia
Atanazy z Aleksandrii, O wcieleniu Słowa, Poznań 1998.
Augustyn św., O świętym dziewictwie, w: Pisma św. Augustyna o małżeństwie i dziewictwie, red. A. Eckmann, Lublin 2003, s. 117–158.
Benedyk XVI, Spe salvi, w: Encykliki i adhortacje Ojca Świętego Benedykta XVI, Kraków 2019, s. 57–100.
Bloch E., Das Prinzip Hoffnung, t. II–III, Frankfurt am Main 1967.
Denzinger H., Enchiridion symbolorum definitionum et declarationum de rebus fidei et morum, San Francisco 2012.
Dürig W., Wilhelm Morgenstern, [hasło] w: Marienlexikon, red. R. Bäumer, L. Scheffczyk, t. IV, St. Ottilien 1992, s. 517.
Gramsci A., Nowoczesny Książę, Warszawa 2006.
Ireneusz z Lyonu, Adversus haereses, Pelplin 2028.
Marcuse H., Eros and Civilization. A Philosophical Inquiry into Freud, Boston 1955.
Marcuse H., Repressive tolerance, w: R.P. Wolff, B. Moore Jr., H. Marcuse, A Critique of Pure Tolerance, Boston 1965, s. 81–117.
Marks K., Engels F., Ideologia niemiecka, w: K. Marks, F. Engels, Dzieła, t. III, Warszawa 1976, s. 7–544.
Mastalska D., Jutrzenka, [hasło] w: Encyklopedia katolicka, t. VIII, Lublin 2000, s. 283–284.
Międzynarodowa Komisja Teologiczna, Teologia, chrystologia, antropologia, w: Od wiary do teologii, red. J. Królikowski, Kraków 2000, s. 117–160.
Nietzsche F., Wiedza radosna, Kraków 2006.
Pierwsi świadkowie. Pisma Ojców Apostolskich, red. M. Starowieyski, Kraków 1988.
Pius XI, Divini Redemptoris, Warszawa 2002.
Pius XII, Munificentissimus Deus, w: H. Denzinger, Enchiridion symbolorum definitionum et declarationum de rebus fidei et morum, San Francisco 2012, nr 809.
Wojtczak A., Pochodzenie i rozwój maryjnego tytułu „Gwiazda Zaranna”, „Studia Koszalińsko-Kołobrzeskie” 2 (2011), s. 161–185.
Wojtczak A., Teologiczny sens maryjnego tytułu „Gwiazda zaranna”, „Studia Warmińskie” 48 (2011), s. 93–115.
Zbiór Mszy o Najświętszej Maryi Pannie, Poznań 1998.
