THE ISSUE OF THE ULTRA VIRES PRINCIPLE IN TURKISH COMPANY LAW: HAS IT BEEN ABOLISHED OR JUST HIDDEN?

Mustafa Yasan

Sakarya University , Turcja
https://orcid.org/0000-0003-0741-9720


Abstrakt

Turecki kodeks handlowy (TCC) oznaczony numerem 6102 zawiera szereg radykalnych rozwiązań przewidzianych jako reformy tureckiego prawa spółek. Jednym z takich przepisów jest art. 125 TCC, który odnosi się do zdolności praw­nej spółek handlowych. Artykuł ten porusza kwestię zasady ultra vires, która zo­stała inkorporowana do europejskiego kontynentalnego systemu prawnego, włą­czając turecki system prawny z porządku prawnego Zjednoczonego Królestwa. Jednakże zasada ta z czasem została uznana za wygasłą w ramach europejskiego kontynentalnego systemu prawnego (w szczególności w szwajcarskim kodeksie zobowiązań), co z kolei zainspirowało ustawodawcę tureckiego do zmian w ko­dyfikacji. Wynikiem tych działań, na podstawie art. 125 TCC, sprzecznie z zasadą ultra vires, spółki handlowe mają zdolność do bycia podmiotem praw i obowiąz­ków w szerokim zakresie, z wyłączeniem kwestii zarezerwowanych wyłącznie dla osób fizycznych. Z tego powodu w ramach osobowości prawnej przedsiębiorstw mogą one być uzdolnione do bycia podmiotem praw i obowiązków w sprawach wykraczających poza ich własny zakres działalności. Innymi słowy, za sprawą art. 125 TCC koncepcja stosowania zasady ultra vires została porzucona. Można zatem dojść do konkluzji, że dostosowanie TCC do dyrektyw Unii Europejskiej w kwestii zniesienia zasady ultra vires zostało osiągnięte. Jednak biorąc pod uwa­gę szereg przepisów z różnych części Kodeksu, widoczne staje się, że ustawo­dawca wciąż uznaje przesłankę zakresu prowadzonej działalności jako warunek w ok. 20 przepisach prawnych. To z kolei prowadzi do pytania o rzeczywiste wyłączenie zasady ultra vires. Konkludując, należy stwierdzić, że wprowadzony przez ustawodawcę nowy reżim prawa handlowego jasno wskazuje, że Kodeks handlowy nie wyłączył zasady ultra vires w całości, a utrzymując jej stosowanie w sposób ukryty, jedynie zmienił jej zakres.

Słowa kluczowe:

zasada ultra vires, turecki kodeks handlowy, tureckie prawo spółek, zdolność prawna, spółki handlowe

Bahtiyar M., Ortaklıklar Hukuku, İstanbul 2017.

Bilgili F., Demirkapı E., Şirketler Hukuku, Bursa 2013.

French D., Mayson S., Ryan C., Company Law, 2010–2011, New York 2010.

Hacımahmutoğlu S., Anonim Ortaklıkta Ultra Vires Doktrini ve Ortaklığı Bağlamaya Yetkili Organın (Yönetim Kurulunun) Yetkilerinin Sınırlandırılamaması, Ankara 2016.

Hicks A., Goo S.H., Cases and Materials on Company Law, New York 2008.

Kendigelen A., Türk Ticaret Kanunu Değişiklikler, Yenilikler ve İlk Tespitler, İstanbul 2016.

Kershaw D., Company Law in Context Text and Materials, New York 2009.

Moroğlu, E., 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu, Değerlendirme ve Öneriler, İstanbul 2012.

Pulaşlı H., Şirketler Hukuku Şerhi, Cilt 1, Ankara 2014.

Sealy L., Worthington S., Sealy’s Cases and Materials in Company Law, New York 2010.

Şener O.H., Teorik ve Uygulamalı Ortaklıklar Hukuku, Ders Kitabı, Ankara 2017.

Tekinalp Ü., Sermaye Ortaklıklarının Yeni Hukuku, İstanbul 2013.

Üçışık G., Çelik A., Anonim Ortaklıklar Hukuku, Cilt 1, Ankara 2013.

Wild C., Weinstein S., Smith and Keenan’s Company Law, Essex 2011.

Yıldız B., Ultra Vires İlkesinin Kaldırılmasının Ardından İşletme Konusu Unsuru ve Ticaret Şirketlerinin İşletme Konusu Dışındaki İşlemlerinin Hukuki Niteliği, Bankave Ticaret Hukuku Dergisi 2011, vol. 27, no. 3. Yıldız Ş., Limited Şirketler Hukuku, İstanbul 2007.


Opublikowane
2020-12-30


Yasan, M. (2020). THE ISSUE OF THE ULTRA VIRES PRINCIPLE IN TURKISH COMPANY LAW: HAS IT BEEN ABOLISHED OR JUST HIDDEN?. Studia Prawnicze KUL, (2), 359–375. https://doi.org/10.31743/sp.5284

Mustafa Yasan 
Sakarya University https://orcid.org/0000-0003-0741-9720



Licencja

Autor oświadcza, że utwór jest dziełem oryginalnym i nie narusza jakichkolwiek praw osobistych lub majątkowych osób trzecich, oraz że jego prawa autorskie do utworu nie są ograniczone w zakresie objętym niniejszą umową.

Autor przenosi na Wydawcę autorskie prawa majątkowe do utworu na wszelkich znanych polach eksploatacji, w szczególności prawo do:

  • wydania i rozpowszechniania utworu w czasopiśmie;
  • utrwalenia na maszynowych nośnikach informacji;
  • wprowadzenia do pamięci komputera;
  • rozpowszechniania utworu w sieciach komputerowych (w formie e-booka, PDF)
    - w całości, jak również w opracowaniach, skrótach i streszczeniach.

Przeniesienie autorskich praw majątkowych do utworu następuje nieodpłatnie, z chwilą przyjęcia utworu.

Otwarty i bezpłatny dostęp do artykułów - open access