Saint Jerome's Prologues to the Biblical Books in the Vulgate - the Introductory Issues

Michał Przemysław Sołomieniuk

Archiwum Archidiecezjalne w Gnieźnie , Poland
https://orcid.org/0000-0002-3702-8096


Abstract

In 2017 a special volume containing the critical edition of the prologues of saint Jerome to the biblical books has been published in the Sources Chrétiennes series (No. 592). Based on this edition and on older studies this paper presents a list of the prologues written by st. Jerome and a list of the addressees of the translation into Latin of the individual biblical books. Furthermore the article raises a question of the content of the prologues and their links to the ancient, pagan literature. Consequently the paper highlights the texts composed by Jerome directly as prologues, permits to know the milieu of his spiritual friends and also to get inside the efforts of the oeuvre of translation undertaken by Jerome.

Keywords:

St. Jerome, Vulgate, biblical translations, prologues to the biblical books

Biblia sacra iuxta vulgatam versionem, red. R. Weber, R. Gryson, Stuttgart 1969, 20075.

Biblia sacra, Gniezno, Archiwum Archidiecezjalne, sygn. BK Ms 142.

Cicero, Pro Flacco, w: tegoż, Orationes, ed. A. C. Clark, Bibliotheca Oxoniensis Oxonii [1909].

Hieronimus, Epistulae, pars I, red. I. Hilberg, CSEL LIV, Vindobonae-Lipsiae 1910; tł. J. Czuj, M.Ożóg: Hieronim ze Strydonu, Listy, tom 1- ŹMT 54, tom 2 – ŹMT 55, Kraków 2010.

Hieronimus, Gennadius, De viris inlustribus, red. C. A. Bernoulli, Freiburg i. B., Lepzig 1895; tł. W. Szołdrski CSsR: św Hieronim, O znakomitych mężach, Eteria, Pielgrzymka do miejsc świętych, PSP VI, Warszawa 1970.

Homerus, Odyssea, red. M. L. West, Bibliotheca Teubneriana 2026, Berlin 2017; tł. L. Siemieński: Homer, Odyseja, Wrocław 19596.

Horatius, Epodae; w: tegoż, Opera, red. E. C. Wickham, H. W. Garrod, Bibliotheca Oxoniana, Oxonii 1963; tł. różni: Kwintus Horacjusz Flakkus, Dzieła wszystkie, tom II: Gawędy, listy, sztuka poetycka, red. O. Jurewicz, Warszawa 1988.

Jérôme, Préfaces aux livres de la Bible, red. A. Canellis, SCh 592, Paris 2017.

Quintilianus, Institutionis oratorie libri XII, pars prior, red. L. Radermacher, V. Buchheit, Bibliotheca Teubneriana, Lipsiae 1959.

Rhetores latini minores, red. K. Halm, Lipsiae 1863.

Sallustius, Bellum Iugurthinum, w: tegoż, Catilina, Iughurta, Fragmenta ampliora, red. A. Kurfess, Bibliotheca Teubneriana, Lipsiae 19573.

Vergilius, Aeneis, w: tegoż, Opera, red. R. A. B. Mynors, Bibliotheca Oxoniana, Oxonii 1970; tł. T. Karyłowski SJ: Wergiliusz, Eneida, Warszawa 19813.

Vergilius, Georgicon, w: tegoż, Opera, ed. R. A. B. Mynors, Bibliotheca Oxoniana, Oxonii 1969; tł. A. L. Czerny: Wergiliusz, Georgiki, Warszawa 1956.

Cimosa M., Guida allo studio della Bibbia latina. Dalla Vetus Latina, alla Vulgata, alla Nova Vulgata. Vol. I, Roma 2008.

Engel G., De antiquorum epicorum didacticorum historicorum prooemiis. Dissertatio inauguralis quam auctoritate et consensu amplissimi philosophorum in Academia Philippina Marpurgensi ordinis ad summos in philosophia honores rite capessendos scripsit Georgius Engel Moenofrancofurtensis Borussus, Marpurgi Cattorum [Marburg], 1910.

Gräfenhain R., De more libros dedicandi apud scriptores Graecos et Romans obvio, Marpurgi Cattorum [Marburg] 1892.

Majewski M., Jak przekłady zmieniają Biblię. O tłumaczeniu Pisma Świętego raz jeszcze, Kraków 2019.

Norden E., Die antike Kunstprosa, Leipzig 199510.

Repertorium Biblicum Medii Aevi, red. F. Stegmüller, K. Reinhardt, t. 1: Initia biblica, apocrypha, prologi, Madryt 19812

Steinmann J., Hieronymus. Ausleger der Bibel. Weg und Werk eines Kirchenvaters, Leipzig [1973].

Schild M. E., Abendländische Bibelvorreden bis zur Lutherbibel, Heidelberg 1970.

Stade W., Hieronymus in prooemiis quid tractaverit et quos auctores quasque leges rhetoricas secutus sit, Rostochii 1925

Stummer F., Einführung in die lateinische Bibel, Paderborn 1928.

Zampa P., I santi del Friuli, Pradamano 1930.


Published
2020-12-15


Sołomieniuk, M. P. (2020). Saint Jerome’s Prologues to the Biblical Books in the Vulgate - the Introductory Issues. Vox Patrum, 76, 67–86. https://doi.org/10.31743/vp.10746

Michał Przemysław Sołomieniuk 
Archiwum Archidiecezjalne w Gnieźnie https://orcid.org/0000-0002-3702-8096



License

Zgodnie z regulacjami prawnymi zawartymi w ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 lutego 1994 r., autor przekazuje autorskie prawa majątkowe dotyczące składanego dzieła wydawcy czasopisma "Vox Patrum". Przeniesienie praw autorskich do składanego dzieła następuje na wszystkich polach eksploatacji, w szczególności tych wymienionych w art. 50 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych: 1. W zakresie utrwalania i zwielokrotniania utworu – wytwarzanie określoną techniką egzemplarzy dzieła, w tym techniką drukarską, reprograficzną, zapisu magnetycznego oraz techniką cyfrową. 2. W zakresie obrotu oryginałem albo egzemplarzami , na których dzieło utrwalono – wprowadzanie do obrotu, użyczenie lub najem oryginału albo egzemplarzy. 3. W zakresie rozpowszechniania utworu w sposób inny niż określony w pkt. 2 – publiczne wykonanie, wystawienie, wyświetlenie, odtworzenie oraz nadawanie i reemitowanie, a także publiczne udostępnianie utworu, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym.

Za zgodą Redakcji czasopisma artykuły i recenzje opublikowane w półroczniku "Vox Patrum" mogą być przedrukowywane w innych publikacjach.

Autor, w celach niekomercyjnych, może w dowolny sposób, bez zgody Redakcji, rozpowszechniać swój tekst w wersji elektronicznej.

Redakcja publikuje teksty on-line na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.