The Polemic of St. Jerome against Heresies in the Light of the "Homily on Psalm 82" (series II)


Abstract

The article deals with the polemic of St. Jerome against the heresies in the light of his Homily on Psalm 82 (series II). First, it discusses some general characteristics of this polemic and then those fragments of it that refer to specific authors, that is, to Manes, Marcion, Arius, Valentine and Basilides. In this context, St. Jerome is presented as the defender of the unity of the entire Scriptures, because he claimed that the New Testament is a logical continuation and fulfilment of the Old Testament. It is shown that the translator of the Vulgate decisively professed the true divinity of Christ against all those who saw in Him only a creature. Finally, the prince of the exegetes is presented as claiming the absolute dominion of Almighty God over the world and all creatures, this being against those who invented the teaching on the neons and their supposed particular power. The study demonstrates that St. Jerome could have taken certain elements of the polemic from the writings of Origen; nevertheless, he has manifested ample creativity also in the conflict with those heretics who were unknown in the times when the author of The Principles wrote.


Keywords

Jerome; heresy; heretics; Manes; Marcion; Arius; Basilides; Valentinus; polemic; Homilies on Psalms

Eusebius Caesariensis, Historia Ecclesiastica, opr. H. Pietras, tł. A. Caba, Euzebiusz z Cezarei, Historia Kościelna, ŹMT 70, Kraków 2013.
Hieronymus, Tractatus sive homiliae in Psalmos, ed. G. Morin, CCL 78, Turnhout 1958, s. 1-447, tł. S. Kalinkowski, Orygenes-Hieronim, Homilie o Księdze Psalmów, ŹMT 32, Kraków 2004.
Hieronymus, Tractatus de Psalmo LXVII (series I), ed. G. Morin, CCL 78, Turnhout 1958, s. 40-48, tł. S. Kalinkowski, Orygenes-Hieronim, Psalm LXVII (seria I), ŹMT 32, Kraków 2004, s. 46-53.
Hieronymus, Tractatus de Psalmo LXXXIV (series I), ed. G. Morin, CCL 78, Turnhout 1958, s. 103-109, tł. S. Kalinkowski, Orygenes-Hieronim, Psalm LXXXIV (seria I), ŹMT 32, Kraków 2004, s. 372-375.
Hieronymus, Tractatus de Psalmo XCIII (series I), ed. G. Morin, CCL 78, Turnhout 1958, s. 142-149, tł. S. Kalinkowski, Orygenes-Hieronim, Psalm XCIII (seria I), ŹMT 32, Kraków 2004, s. 145-150.
Hieronymus, Tractatus de Psalmo CIX (series I), ed. G. Morin, CCL 78, Turnhout 1958, s. 222-230, tł. S. Kalinkowski, Orygenes-Hieronim, Psalm CIX (seria I), ŹMT 32, Kraków 2004, s. 222-228.
Hieronymus, Tractatus de Psalmo CXIX (series I), ed. G. Morin, CCL 78, Turnhout 1958, s. 246-261, tł. S. Kalinkowski, Orygenes-Hieronim, Psalm CXIX (seria I), ŹMT 32, Kraków 2004, s. 244-255.
Hieronymus, Tractatus de Psalmo CXXXII (series I), ed. G. Morin, CCL 78, Turnhout 1958, s. 275-282, tł. S. Kalinkowski, Orygenes-Hieronim, Psalm CXXXII (seria I), ŹMT 32, Kraków 2004, s. 269-274.
Hieronymus, Tractatus de Psalmo CXLVII (series I), ed. G. Morin, CCL 78, Turnhout 1958, s. 336-342, tł. S. Kalinkowski, Orygenes-Hieronim, Psalm CXLVII (seria I), ŹMT 32, Kraków 2004, s. 327-332.
Hieronymus, Tractatus de Psalmo LXXXII (series II), ed. G. Morin, CCL 78, Turnhout 1958, s. 385-389, tł. S. Kalinkowski, Orygenes-Hieronim, Psalm LXXXII (seria II), ŹMT 32, Kraków 2004, s. 372-375.
Hieronymus, Tractatus de Psalmo XCI (series II), ed. G. Morin, CCL 78, Turnhout 1958, s. 424-429, tł. S. Kalinkowski, Orygenes-Hieronim, Psalm XCI (seria II), ŹMT 32, Kraków 2004, s. 411-415.
Origenes, Philokalia 1-20, ed. M. Harl, SCh 302, Paris 1983, tł. K. Augustyniak, Orygenes, Filokalia, Pax 20, Warszawa 1979.
Tertullianus, Adversus Marcionem, ed. A. Kroymann, CCL 1, Turnhout 1954, s. 441-726.
Bandura A., Wstęp, w: Orygenes-Hieronim, Homilie o Księdze Psalmów, ŹMT 32, Kraków 2004, s. I-XIII.
Cannelis A., Introduction, w: SCh 592, Paris 2017, s. 53-223.
Capone A., Bibliografia, w: Tenże, Girolamo. 59 Omelie sui Salmi (1-115), Opere di Girolamo 9/1, Roma 2018, s. 29-41.
Carruso G., Girolamo polemista, „Rivista di Teologia” 67 (2020) 3, s. 77-102.
Degórski B., Eretici ed eresie nel Chronicon di San Girolamo, "Vox Patrum" 68 (2017) s. 371-398.
Gourdain J.-L., L’exégèse de Jérôme prédicateur, w: É. Ayroulet - A. Canellis (éd.), L’exégèse de saint Jérôme, Saint-Étienne 2018, s. 191-200.
Jay P., L’exégèse de Saint Jérôme d’après son „Commentaire sur Isaïe”, Études Augustiniennes. Série Antiquité 108, Paris 1985.
Jeanjean B., Saint Jérôme et l’hérésie, Études Augustiniennes. Série Antiquité 161, Paris 1999.
Nieścior L., Wstęp, w: Św. Hieronim ze Strydonu. Pisma polemiczne. Przeciw Helwidiuszowi, Przeciw Jowinianowi, Przeciw Wigilancjuszowi, ŹM 67, Tyniec-Kraków 2015, s. 77-110 (Jowinian).
Peri V., Omelie origeniane sui Salmi. Contributo all’identificazione del testo latino, Studi e testi 289, Città del Vaticano 1980.
Pochwat J., Złe duchy – diabeł i demony. Na podstawie Homilii o Księdze Psalmów Orygenesa-Hieronima, "Vox Patrum" 59 (2013) s. 129-150.
Rurański G., Wstęp, w: Św. Hieronim ze Strydonu. Pisma polemiczne. Przeciw Helwidiuszowi, Przeciw Jowinianowi, Przeciw Wigilancjuszowi, ŹM 67, Tyniec-Kraków 2015, s. 13-30 (Helwidiusz), s. 387-424 (Wigilancjusz).
Sołomieniuk M.P., Świętego Hieronima przedmowy do ksiąg biblijnych w Wulgacie – zagadnienia wstępne, "Vox Patrum" 76 (2020) s. 67-86.
Starowieyski M., Hieronim ze Strydonu, NSWP 436-447.
Starowieyski M., Orygenes, NSWP 747-766.
Vigne D., Enquête sur Basilide, w: Recherches et tradition, mélanges patristiques offerts à H. Crouzel, Paris 1992, s. 285-313.
Zmorzanka A.Z., Walentyn, NSWP 963-965.

Published : 2021-09-15


Turek, W. (2021). The Polemic of St. Jerome against Heresies in the Light of the "Homily on Psalm 82" (series II). Vox Patrum, 79, 451-468. https://doi.org/10.31743/vp.12660

Waldemar Jan Turek  turek@tiscalinet.it
professore invitato na Università Pontificia Salesiana w Rzymie  Italy
https://orcid.org/0000-0002-8126-4125




Most read articles by the same author(s)