„Et ait: «Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram»” (Rdz 1, 26). Próba egzegezy bizantyńskiej na przykładzie Komentarza do Księgi Rodzaju Anastazego z Synaju


Abstrakt

The Hexaëmeron, traditionally ascribed to Anastasius of Sinai may be one of the most important works of Christian mysticism from the Byzantine era. Three factors make it especially significant. First, it is one of the longest and most detailed surviving examples of Christian mystical exegesis as practiced in the Byzantine period. Second, this commentary is an extensive and unified exposition of the theology of an important Church writer. And finally, the Hexaëmeron is not only steeped in biblical literature, but also contains a large reservoir of quotes and paraphrases of the early Church Fathers on the first three chapters of Genesis. In this article, I analyzed book VI of the Commentary to the Book of Genesis (PG 89, 921-938) by Anastasius of Sinai, in which Anastasius comments, inter alia, the verse from Genesis 1, 26. The main goal of my analysis was to answer the question whether Anastasius – the Byzantine exegete – in her exegesis of the Holy Scriptures, using the earlier considerations of the Fathers of the Church, is at least to a small extent original or uncritical rewrites the previous interpretations, not including any of these interpretations?


Słowa kluczowe

Św. Anastazy z Synaju; egzegeza bizantyńska; Komentarz do Księgi Rodzaju; Rdz 1, 26

Anastasius Sinaita, Anagogicarum contemplationum in Hexaëmeron ad Theophilum libri duodecim, PG 89, 851-1078.
Fulgentius Ruspensis, De fide, seu de regula verae fidei ad Petrum, PL 65, 671-708, tłum. W. Szołdrski: Fulgencjusz z Ruspe, O wierze czyli o regule prawdziwej wiary do Pio¬tra, w: Studia i teksty patrystyczne, red. A. Bober, Kraków 1967.
Gregorius Nyssenus, De hominis opificio, PG 44, 123-256, tłum. M. Przyszychowska: Grzegorz z Nyssy, O stworzeniu człowieka, ŹMT 39, Kraków 2006.
Irenaeus Lugdunensis, Adversus haereses V, ed. A. Rousseau – L. Doutreleau – Ch. Mer¬cier, SCh 152-153, Paris 1969.
Joannes Chrysostomus, In Genesim sermones, PG 54, 581-630, tłum. S. Kaczmarek: Św. Jan Chryzostom, Homilie na Księgę Rodzaju (seria pierwsza: Rdz 1-3), ŹMT 45, Kra¬ków 2008.
Origenes, De principiis, ed. H. Crouzel – M. Simonetti, I-II, SCh 252-253, Paris 1978; III-IV, SCh 268-269, Paris 1980, tłum. S. Kalinkowski: Orygenes, O zasadach, ŹMT 1, Kraków 1996.
Tertullianus, Adversus Praxean, PL 2, 153-196, tłum. E. Buszewicz, Tertulian, Przeciw Prakseaszowi, w: Trójca Święta: Tertulian, Przeciw Prakseaszowi, Hipolit, Przeciw Noetosowi, ŹMT 4, Kraków 1997.
Czyżewski B., „Uczyńmy człowieka na nasz obraz, podobnego nam” (Rdz 1, 26) w inter¬pretacji Ojców Kościoła, SG 25 (2011) 113-126.
Kuehn C.-A. – Baggarly J.-D., Anastasius of Sinai: Hexaemeron, OCA 278, Rome 2007.
Letellier R.-I., Creation, Sin and Reconciliation: Reading Primordial and Patriarchal Narrative in the Book of Genesis, Cambridge 2015.
Paczkowski M., „Uczyńmy człowieka”. Historia interpretacji teologicznej Rdz 1, 26 od Filona Aleksandryjskiego po początek IV wieku, BPTh 4 (2011) 273-308.
Plezia M., Słownik łacińsko-polski, I-V, Warszawa 2007.
SzczurP., Dzieło stworzenia w „Homiliach na Księgę Rodzaju” św. Jana Chryzostoma, BPTh 4 (2011) 321-339.
Thomas D. – Roggema B., Christian-Muslim Relations. A Bibliographical History, vol. 1: 600-900, Leiden – Boston 2009.
Pobierz

Opublikowane : 2018-12-12


Jóźwiak, M. (2018). „Et ait: «Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram»” (Rdz 1, 26). Próba egzegezy bizantyńskiej na przykładzie Komentarza do Księgi Rodzaju Anastazego z Synaju. Vox Patrum, 70, 545-557. https://doi.org/10.31743/vp.3221

Magdalena Jóźwiak 
Uniwersytet Wrocławski  Polska


CitedBy Crossref
0

CitedBy Scopus
0



Zgodnie z regulacjami prawnymi zawartymi w ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 lutego 1994 r., autor przekazuje autorskie prawa majątkowe dotyczące składanego dzieła wydawcy czasopisma "Vox Patrum". Przeniesienie praw autorskich do składanego dzieła następuje na wszystkich polach eksploatacji, w szczególności tych wymienionych w art. 50 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych: 1. W zakresie utrwalania i zwielokrotniania utworu – wytwarzanie określoną techniką egzemplarzy dzieła, w tym techniką drukarską, reprograficzną, zapisu magnetycznego oraz techniką cyfrową. 2. W zakresie obrotu oryginałem albo egzemplarzami , na których dzieło utrwalono – wprowadzanie do obrotu, użyczenie lub najem oryginału albo egzemplarzy. 3. W zakresie rozpowszechniania utworu w sposób inny niż określony w pkt. 2 – publiczne wykonanie, wystawienie, wyświetlenie, odtworzenie oraz nadawanie i reemitowanie, a także publiczne udostępnianie utworu, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym.

Za zgodą Redakcji czasopisma artykuły i recenzje opublikowane w półroczniku "Vox Patrum" mogą być przedrukowywane w innych publikacjach.

Autor, w celach niekomercyjnych, może w dowolny sposób, bez zgody Redakcji, rozpowszechniać swój tekst w wersji elektronicznej.

Redakcja publikuje teksty on-line na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Bez utworów zależnych 3.0 PL

 

 


Inne teksty tego samego autora