Nadzieja odnaleziona i utracona – eschatologiczny wymiar wędrówki Izraelitów przez pustynię. Dwa sposoby widzenia jednej historii: Homilia 27. na Księgę Liczb Orygenesa i List 78. Hieronima


Abstrakt

Pisma Orygenesa i Hieronima, które są bazą źródłową artykułu, choć w różnej formie literackiej – homilia i list – i napisane w innym celu i w różnym czasie, oba ukazują egzegezę 33. rozdziału Księgi Liczb w którym opisane są postoje Narodu Wybranego na pustyni na drodze ku Ziemi Obiecanej. Oba dzieła są klasycznym przykładem interpretacji alegorycznej tekstu Pisma świętego. Obaj autorzy in­terpretują 42 postoje podczas wędrówki Izraela po pustyni przede wszystkim jako Boży plan duchowego rozwoju chrześcijanina, lecz także obecne są w ich rozważaniach elementy eschatologiczne. W prezentowanym artykule ukaza­ne są te eschatologiczne idee obecne w obu interpretacjach wędrówki Narodu Wybranego ku Ziemi Obiecanej, źródła ich interpretacji, ich podobieństwa i róż­nice, zależność Hieronima od Orygenesa w jego interpretacji postojów na pustyni, ze szczególnym uwzględeniem idei eschatologii zrealizowanej obecnej w dzie­le Aleksandryjczyka. Orygenes w swej interpretacji przedstawił bogaty obraz eschatologicznej nadziei, podczac gdy Hieronim niemal w ogóle nie wspomina w swym liście o nadziei na drodze ku Bogu po śmierci.


Słowa kluczowe

Orygenes; Hieronim; Księga Liczb; Izrael; wędrówka; postoje na pustyni; eschatologia; nadzieja

Origenes, Homiliae in Numeros, ed. W.A. Baehrens: Homilien zum Hexateuch in Rufinus Übersetzung, GCS 30, Origenes Werke 7, Leipzig 1921, 3-285, transl. Homily 27: R.A. Greer: Origen, An Exhortation to Martyrdom, Prayer and selected works, New York – Ramsey – Toronto 1979, 245-269.
Hieronymus, Epistulae, ed. in: ŹMT 54, 55, 61, 63 i 68 [tekst łacińsko-polski, oprac. na podstawie tłumaczenia ks. J. Czuja M. Ożóg, tekst łac. oprac. H. Pietras, t. 1-5], Kraków 2010-2013, transl. Epistle 78: J. Ferrante, https://epistolae.ccnmtl.columbia.edu/ letter/365.html [access: 19.11.2016].
Cacciari A., Lettura di HNm XXVII, in Omelie su Numeri, in: Lettura origeniana, ed. M. Maritano – E. Dal Covolo, Roma 2004, 119-137.
Cacciari A., Mansiones: sull’origine di un circolo ermeneutico, “Adamantius” 10 (2004) 27-32.
Cain A., The Letters of Jerome. Ascetism, Biblical Exegesis, and the Construction of Christian Authority in Late Antiquity, Oxford – New York 2009.
CovoloE. Dal, La tenda o il tempio? Origene, Omelie sui Numeri XVII e XXVII, in: Origeniana Nona. Origen and the Religious Practice of His Time, ed. G. Heidl – R. Somos, Leuven 1989, 135-140.
Daley B., The Hope of the Early Church, Peabody 2003.
Degórski B.R., Il cammino degli Israeliti dall’Egitto verso la Terra Promessa secondo la lettera 78 di San Girolamo, DPa 13 (2004) 77-118.
Hanson R.P.C., Origen’s Doctrine of Tradition, London 1954.
Harnack A. von, Die Chronologie der Altchristlichen Literatur bis Eusebius, II, Leipzig 1904.
Jacobsen A.-Ch., Allegorical Interpretation of Geography in Origen’s Homilies on the Book of Joshua, “Religion & Theology” 17 (2010) 289-301.
Méhat A., Introduction, in: Origène, Homélies sur les Nombres, ed. A. Méhat, SCh 29, Paris 1951, 7-64.
Stanula E., Wstęp. Życie duchowe w ujęciu Orygenesa, in: Orygenes, Homilie o Księgach Liczb, Jozuego, Sędziów, PSP 34/1, Warszawa 1986, 9-29.
Szram M., Ciało zmartwychwstałe w myśli patrystycznej przełomu II i III wieku, Lublin 2010.
Torjesen K.J., Hermeneutical Procedure and Theological Method in Origen’s Exegesis, Berlin – New York 1986.
Tzamalikos P., Origen Philosophy of History and Eschatology, Boston 2007.

Opublikowane : 2018-12-16


Wysocki, M. (2018). Nadzieja odnaleziona i utracona – eschatologiczny wymiar wędrówki Izraelitów przez pustynię. Dwa sposoby widzenia jednej historii: Homilia 27. na Księgę Liczb Orygenesa i List 78. Hieronima. Vox Patrum, 67, 727-742. https://doi.org/10.31743/vp.3424

Marcin Wysocki 
Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II  Polska




Zgodnie z regulacjami prawnymi zawartymi w ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 lutego 1994 r., autor przekazuje autorskie prawa majątkowe dotyczące składanego dzieła wydawcy czasopisma "Vox Patrum". Przeniesienie praw autorskich do składanego dzieła następuje na wszystkich polach eksploatacji, w szczególności tych wymienionych w art. 50 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych: 1. W zakresie utrwalania i zwielokrotniania utworu – wytwarzanie określoną techniką egzemplarzy dzieła, w tym techniką drukarską, reprograficzną, zapisu magnetycznego oraz techniką cyfrową. 2. W zakresie obrotu oryginałem albo egzemplarzami , na których dzieło utrwalono – wprowadzanie do obrotu, użyczenie lub najem oryginału albo egzemplarzy. 3. W zakresie rozpowszechniania utworu w sposób inny niż określony w pkt. 2 – publiczne wykonanie, wystawienie, wyświetlenie, odtworzenie oraz nadawanie i reemitowanie, a także publiczne udostępnianie utworu, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym.

Za zgodą Redakcji czasopisma artykuły i recenzje opublikowane w półroczniku "Vox Patrum" mogą być przedrukowywane w innych publikacjach.

Autor, w celach niekomercyjnych, może w dowolny sposób, bez zgody Redakcji, rozpowszechniać swój tekst w wersji elektronicznej.

Redakcja publikuje teksty on-line na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Bez utworów zależnych 3.0 PL

 

 


Inne teksty tego samego autora

1 2 3 > >>