Antiochia i Aleksandria – czy zawsze teologiczna polaryzacja? Problem transcendencji oraz immanencji Boga w teologii Cyryla Aleksandryjskiego i Jana Złotoustego



Abstrakt

Cyril of Alexandria did not treat the problem of God’s transcendence and immanence as extensively and profoundly as did John Chrysostom, due to the fact that the question was not as relevant in Cyril’s time as is was in the time of Chrysostom. However, the ideas of the latter are present in the writings of Cyril, who draws a distinction between the inner being of God and His work. This simi­larity can be traced in two main points. First, God in His essential nature surpasses everything. This inner life of God is above and beyond any knowledge and reach, any concept and reasoning. All that we know about the nature of God is that He acts in the world and this action is performed by the Father through the Son in the Spirit. Second, in order to outline God’s action, Cyril uses the terms „power” and „energy” indistinguishably. For both authors the method of antinomy is a primary system of coordinates in which they combine the two fundamentally opposite poles of God’s being: the transcendent and the immanent. So, in this point the Oriental Theological Schools of Alexandria and Antioch are internally consonant.


Słowa kluczowe

Cyryl Aleksandryjski; Jan Złotousty; Boża transcendencja; Boża immanencja

Atanazy, Oratio de incarnatione Verbi, PG 25
Atanazy, Orationes adversus Arianos, PG 26
Contos L.C., The Essence-Energies Structure of Saint Gregory Palamas with a Brief Examination of its Patristic Foundation, GOT 12 (1967)
Cyrillus Alexandrinus, De incarnatione Unigeniti, ed. G.M. de Durand, SCh 97, Paris 1964
Cyrillus Alexandrinus, De sancta et consubstantiali Trinitate dialogi, ed. G.M. de Durand, SCh 231, Paris 1976
Cyrillus Alexandrinus, Quod unus sit Christus
Cyrillus Alexandrinus, Thesaurus de sancta et consubstantiali Trinitate, PG 75
Damian T., A Few Considerations of the Uncreated Energies in St. Gregory Palamas’ Theology and His Continuity with the Patristic Tradition, „The Patristic and Byzantine Review” 15 (1996-1997)
Evdokimov P., Eschatological Transcendence, w: Orthodoxy: Life and Freedom, Essays in honour of Archbishop Iakovos, ed. A.J. Philippou, Oxford 1973
Florowski G., St. Gregory Palamas and the Tradition of the Fathers
Florovsky G., The Concept of Creation in St. Athanasius, StPatr 6 (1962)
Gregorius Palamas, Capita CL: physica, theologica, moralia et practica, PG 150
Gregorius Palamas, Theophanes, PG 150
Habra G., The Patristic Sources of the Doctrine of Gregory Palamas on the Divine Energies, „Easter Christian Quarterly” 12 (1957)
Joannes Chrysostomus, Catecheses ad illuminandos
Joannes Chrysostomus, Commentarius in Iob, ed. H. Sorlin – L. Neyrand, SCh 346, Paris 1988
Joannes Chrysostomus, De capto Eutropio et de divitiarum vanitate hom., PG 52
Joannes Chrysostomus, De incomprehensibili Dei natura contra Anomoeos, PG 48
Joannes Chrysostomus, Expositio in Ps., PG 55
Joannes Chrysostomus, In Acta Apostolorum hom.
Joannes Chrysostomus, In Epistulam ad Colossenses hom., PG 62
Joannes Chrysostomus, In Joannem hom., PG 59
Nadal J.S., La critique par Akindynos de l’herméneutique patristique de Palamas, „Istina” 19 (1974)
Papadopoulos S.G., The Holy Trinity and the Parousia of the Holy Spirit according to St. John Chrysostom
Russell N., The Doctrine of Deification in the Greek Patristic Tradition, Oxford 2006
Thomas de Aquino, Summa theologica
Гренц С. – Олсон Р., Богословие і богословы ХХ века, перев. О. Розенберг, Колоквиум 2011
Карташев В., Вселенские Соборы, Москва 1994
Лосский В., Очерк мистического богословия Восточной Церкви, перев. В.А. Рещиковой, Москва 1991
Мейендорф И., Введение в святоотеческое богословие, Киев 2002
Pobierz

Opublikowane : 2018-12-16


Zhukovskyy, V. (2018). Antiochia i Aleksandria – czy zawsze teologiczna polaryzacja? Problem transcendencji oraz immanencji Boga w teologii Cyryla Aleksandryjskiego i Jana Złotoustego. Vox Patrum, 58, 91-106. Pobrano z https://czasopisma.kul.pl/vp/article/view/4070

Viktor Zhukovskyy 
Ukraiński Katolicki Uniwersytet we Lwowie  Ukraina



Zgodnie z regulacjami prawnymi zawartymi w ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 lutego 1994 r., autor przekazuje autorskie prawa majątkowe dotyczące składanego dzieła wydawcy czasopisma "Vox Patrum". Przeniesienie praw autorskich do składanego dzieła następuje na wszystkich polach eksploatacji, w szczególności tych wymienionych w art. 50 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych: 1. W zakresie utrwalania i zwielokrotniania utworu – wytwarzanie określoną techniką egzemplarzy dzieła, w tym techniką drukarską, reprograficzną, zapisu magnetycznego oraz techniką cyfrową. 2. W zakresie obrotu oryginałem albo egzemplarzami , na których dzieło utrwalono – wprowadzanie do obrotu, użyczenie lub najem oryginału albo egzemplarzy. 3. W zakresie rozpowszechniania utworu w sposób inny niż określony w pkt. 2 – publiczne wykonanie, wystawienie, wyświetlenie, odtworzenie oraz nadawanie i reemitowanie, a także publiczne udostępnianie utworu, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym.

Za zgodą Redakcji czasopisma artykuły i recenzje opublikowane w półroczniku "Vox Patrum" mogą być przedrukowywane w innych publikacjach.

Autor, w celach niekomercyjnych, może w dowolny sposób, bez zgody Redakcji, rozpowszechniać swój tekst w wersji elektronicznej.

Redakcja publikuje teksty on-line na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.