Celibat duchownych – normy prawne, jego motywacje i praktyka w Kościele galijskim od połowy IV do połowy VI w. w świetle kanonów synodów kościelnych


Abstrakt

W Kościele starożytnym na początku celibat rozumiany jako bezżeństwo był dobrowolny. Bez ograniczeń święcono raz żonatych mężczyzn. Od połowy III w. zabraniano mężczyznom nieżonatym w chwili święceń zawierania małżeństwa po ich przyjęciu. Od IV w. powstało formalne prawo celibatu w sensie wymagania całkowitej wstrzemięźliwości seksualnej w relacjach z żoną. Te normy prawne potwierdzają liczne synody kościelne w Galii i przypominają o obowiązku ich przestrzegania. Celibat wstrzemięźliwości jest motywowany głównie wstrzemięźliwością kultową a także nauczaniem ewangelicznym i św. Pawła Apostoła. Za nieprzestrzeganie tych norm grożą różne kary kościelne, jakimi najczęściej są złożenie z urzędu i pozbawienie komunii.


Słowa kluczowe

celibat; historia Kościoła starożytnego; Galia; synody kościelne

Dokumenty synodów od 50 do 381 roku (Synody i Kolekcje Praw, t. 1), układ i opracowanie Arkadiusz Baron – Henryk Pietras SJ, ŹMT 37, Kraków 2006, Wydawnictwo WAM, ss. XXXII + 356 = SCL 1.
Dokumenty synodów od 431 do 504 roku (Synody i Kolekcje Praw, t. 6), układ i opracowanie Arkadiusz Baron – Henryk Pietras SJ, ŹMT 62, Kraków 2011, Wydawnictwo WAM, ss. XXXVIII + 836 = SCL 6.
Dokumenty synodów od 506 do 553 roku (Synody i Kolekcje Praw, t. 8), układ i opracowanie Arkadiusz Baron – Henryk Pietras SJ, ŹMT 73, Kraków 2014, Wydawnictwo WAM, ss. XXXVI + 763 = SCL 8.
Bianco M.G., Celibato del clero, DPAC II, 640-642.
Heid S., Celibat w kościele pierwotnym. Początki obowiązku wstrzemięźliwości dla duchownych na Wschodzie i na Zachodzie, tłum. S. Stańczyk, Tuchów 2000.
Kasprzak D., Rozwój i motywacja kościelnej doktryny o celibacie duchownych (IV-VII w.), w: Stosowność celibatu w relacji do kapłaństwa, red. H. Sławiński, Kraków 2012, 105-123.
Lewandowicz J., O brzmieniu i tłumaczeniu kanonu 33. synodu w Elwirze – najstarszego oficjalnego tekstu Kościoła o celibacie duchowieństwa, "Vox Patrum" 60 (2013), 209-219.
Longosz S., Patrystyczna motywacja celibatu kapłańskiego, "Vox Patrum" 24-29 (1993-1995), 285-311.
Pindel R., Wymowa nowotestamentowych tekstów o stanie cywilnym pasterzy Kościoła, w: Stosowność celibatu w relacji do kapłaństwa, red. H. Sławiński, Kraków 2012, s. 77-101.
Stawniak H., Celibat diakonów i prezbiterów w dyscyplinie Kościoła łacińskiego, „Seminare” 29 (2011), 47-59.

Opublikowane : 2020-09-15


Kołosowski, T. (2020). Celibat duchownych – normy prawne, jego motywacje i praktyka w Kościele galijskim od połowy IV do połowy VI w. w świetle kanonów synodów kościelnych. Vox Patrum, 75, 285-298. https://doi.org/10.31743/vp.5748

Tadeusz Kołosowski  tadekolo@kn.onet.pl
Wydział Nauk Historycznych i Społecznych UKSW  Polska
https://orcid.org/0000-0002-4019-3447




Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Zgodnie z regulacjami prawnymi zawartymi w ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 lutego 1994 r., autor przekazuje autorskie prawa majątkowe dotyczące składanego dzieła wydawcy czasopisma "Vox Patrum". Przeniesienie praw autorskich do składanego dzieła następuje na wszystkich polach eksploatacji, w szczególności tych wymienionych w art. 50 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych: 1. W zakresie utrwalania i zwielokrotniania utworu – wytwarzanie określoną techniką egzemplarzy dzieła, w tym techniką drukarską, reprograficzną, zapisu magnetycznego oraz techniką cyfrową. 2. W zakresie obrotu oryginałem albo egzemplarzami , na których dzieło utrwalono – wprowadzanie do obrotu, użyczenie lub najem oryginału albo egzemplarzy. 3. W zakresie rozpowszechniania utworu w sposób inny niż określony w pkt. 2 – publiczne wykonanie, wystawienie, wyświetlenie, odtworzenie oraz nadawanie i reemitowanie, a także publiczne udostępnianie utworu, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym.

Za zgodą Redakcji czasopisma artykuły i recenzje opublikowane w półroczniku "Vox Patrum" mogą być przedrukowywane w innych publikacjach.

Autor, w celach niekomercyjnych, może w dowolny sposób, bez zgody Redakcji, rozpowszechniać swój tekst w wersji elektronicznej.

Redakcja publikuje teksty on-line na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

 

 


Inne teksty tego samego autora