Wojsko pogańskiej Bułgarii w opinii bizantyńczyków. Wybrane aspekty



Abstrakt

The present text focuses on presenting opinions of the Byzantines about the rulers of pagan Bulgaria as military leaders and reasons given by Byzantine au­thors explaining mishaps of their troops in battles against Bulgaria. The author concludes that, in general, the Byzantines did not allow for a thought that they could be defeated by any external power, in the least by the barbarian Mysians/ Bulgarians. However, if such occurrences took place, they were considered to be caused by divine intervention or negligence of the Byzantines themselves (i.e. disloyalty, lack of cooperation between commanders, low morale of the army etc.) and never result from genuine capability of the enemy, actual courage of the hos­tile forces or the adversaries’ leadership skills (which were generally discounted).


Słowa kluczowe

Bułgarzy; Bizancjum; armia; dowódcy wojskowi

Ангелов Д. – Кашев С. – Чолпанов Б., Българска военна история: от античността до втората четвърт на X в., София 1983
Бешевлиев В., Крум и Никифор, „Studia Balcanica” 17 (1983) 17-26
Божилов И. – Гюзелев В., История на средовековна България, VII-XIV век, София 2006
Dujčev I., La chronique byzantine de l’an 811, „Travaux et Mémoires” 1 (1965) 205-254
Georgius Cedrenus, Compendium historiarum, ed. I. Bekker, t. 2, Bonnae 1839
Haldon J., The Byzantine Wars. Battles and Campaigns of the Byzantine Era, Gloucestershire 2001
Jankowiak M., Trzeci sobór powszechny w Konstan¬tynopolu (680-681). Od soboru do akt soborowych i z powrotem, „U Schyłku Starożytno¬ści” 10 (2011) 61-73
Κορρές Θ., Η βυζαντινοβουλγαρική αντιπαράθεση στις αρχές του 9ου αι. και η σφαγή των στρατευμάτων του Νικηφόρου Α’ στη Βουλγαρία (Ιούλιος 811), „Byzantina” 18 (1995) 167-193
Κορρές Θ.K., Λέων Ε’ ο Αρμένιος και η εποχή του. Μια κρίσιμη δεκαετία για το Βυζάντιο, Θεσσαλονίκη 1996
Leszka M.J., Chan Krum i basileus Nikefor I w świetle Περι Νικηφόρου του βασιλέως και πως αφίησιν τα κωλα εν Βουλγαρία, „Slavia Antiqua” 43 (2002) 35-43
Leszka M.J., Khan Kardam and emperor Constantine VI in the Chronography of Theophanes, „Palaeobulgarica” 34 (2013) fasc. 4, 53-59
Leszka M.J., Leon V i chan Krum w świetle fragmentu Chronografii (AM 6305) Teofanesa Wyznawcy, „Przegląd Nauk Historycznych” 6 (2007) 109-117
Leszka M.J., Wizerunek władców pierwszego państwa bułgarskiego w bizantyńskich źródłach pisanych (VIII - pierwsza po¬łowa XII wieku, Łódź 2003
Lilie R.-J., Byzanz unter Eirene und Konstantine VI. (780-802). Mit einem Ka¬pitel über Leon IV. (775-780), Frankfurt am Main 1996
Лешка М.Й., Цели похода Никифора I против Болгар в 811 году, w: Byzantium, New Peoples, New Powers: the Byzantino-Slav Contact Zone, from the Ninth to the Fifteenth Century. Dedicated to the Memory of A. Różycka Bryzek, ed. M. Kaimakamova – M. Salamon – M. Smorąg Różycka, Byzan¬tina et Slavica Cracoviensia 5, Cracow 2007, 55-62
Marinow K., Glosa do antybułgarskiej kampanii zbrojnej Nikefora I z 811 roku, „Słupskie Studia Historyczne” 17 (2011) 9-18
Niavis P.E., The Reign of the Byzantine Emperor Nicephorus I (AD 802-811), Athens 1987
Nicephorus, Breviarium historicum de rebus gestis post imperii Mauricii, ed. C. Mango: Nike-phoros Patriarch of Constantinople, Short History, text, translation, commentary, CFHB 13, Washington 1990
Недев С.Т., Разгромът на Никифор I Геник през 811 г., „Военноисторически Сборник” 46 (1977) 115-127
Prosopographie der mittelbyzantinischen Zeit, Abt. I: (641-867), Bd. 1: Aaron (#1) – Georgios (#2182), nach Vorbereiten F. Winkelmanns erstellt von R.-J. Lilie (et al.), Berlin – New York 1999
Prosopographie der mittelbyzantinischen Zeit, Abt. I: (641-867), Bd. 3: Leon (#4271) – Placentius (#6265), nach Vorbereiten F. Winkelmanns erstellt von R.-J. Lilie (et al.), Berlin – New York 2000
Петров П., Образуване на българската държава, София 1981
Scriptor Incertus, Historia de Leone Bardae Armenii filio, w: Leo Grammaticus, Chronogra-phia, ed. I. Bekker, Bonnae 1842
Sophoulis P., Byzantium and Bulgaria, 775-831, Leiden 2012
Speck P., Kaiser Konstantin VI.: die Legitimation einer fremden und der Versuch einer eigenen Herrschaft. Quellenkritische Darstellung von 25 Jahren byzantinischer Geschichte nach dem ersten Ikonoklasmus, München 1978
Stephenson P., About the Emperor Nikephoros and How He Leaves His Bones in Bulgaria, DOP 60 (2006) 87-109
Stratos A.N., By¬zantium in the Seventh Century, IV (668-685), Amsterdam 1978
Testimonia najdawniejszych dziejów Słowian. Seria grecka, z. 3: Pisarze z VII-X wieku, wydali A. Brzóstkowska i W. Swoboda, Prace Slawistycz¬ne 103, Warszawa 1995
The Chronicle of Theophanes Confessor. Byzantine and Near Eastern History AD 284-813, transl. by C. Mango – R. Scott, with assistance of G. Greatrex, Oxford 1997
Theophanes, Chronographia AM 6283, ed. C. de Boor, vol. I, Lipsiae 1883
Theophanes Continuatus, ed. I. Bekker, Bonnae 1838
Treadgold W., The Byzantine Revival 780-842, Stanford 1988
Turner D., The Origins and Accession of Leo V (813-820), JÖB 40 (1990) 189-195
Wasilewski T., Bizancjum i Słowianie w IX wieku. Studia z dziejów stosunków politycznych i kulturalnych, War¬szawa 1972
Wortley J., Legends of the Byzantine Disaster of 811, „Byzantion” 50 (1980) 533-562
Ziemann D., Vom Wandervolk zur Großmacht. Die Entstehung Bulgariens im frühen Mittelalter (7. bis 9. Jh.), Kölner Historische Abhandlungen 43, Köln – Weimar – Wien 2007
Zonaras I., Epitome historiarum libri XIII-XVIII, ed. Th. Büttner-Wobst, Bonnae 1897
Златарски В.Н., История на българската държава през Средните векове, t. 1: Първо българско царство, cz.1: Епоха на хуно-българското надмощие (679-852), София 1918
Pobierz

Opublikowane : 2018-12-16


Leszka, M. (2018). Wojsko pogańskiej Bułgarii w opinii bizantyńczyków. Wybrane aspekty. Vox Patrum, 63, 417-428. Pobrano z https://czasopisma.kul.pl/vp/article/view/3572

Mirosław J. Leszka 
Uniwersytet Łódzki  Polska



Zgodnie z regulacjami prawnymi zawartymi w ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 lutego 1994 r., autor przekazuje autorskie prawa majątkowe dotyczące składanego dzieła wydawcy czasopisma "Vox Patrum". Przeniesienie praw autorskich do składanego dzieła następuje na wszystkich polach eksploatacji, w szczególności tych wymienionych w art. 50 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych: 1. W zakresie utrwalania i zwielokrotniania utworu – wytwarzanie określoną techniką egzemplarzy dzieła, w tym techniką drukarską, reprograficzną, zapisu magnetycznego oraz techniką cyfrową. 2. W zakresie obrotu oryginałem albo egzemplarzami , na których dzieło utrwalono – wprowadzanie do obrotu, użyczenie lub najem oryginału albo egzemplarzy. 3. W zakresie rozpowszechniania utworu w sposób inny niż określony w pkt. 2 – publiczne wykonanie, wystawienie, wyświetlenie, odtworzenie oraz nadawanie i reemitowanie, a także publiczne udostępnianie utworu, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym.

Za zgodą Redakcji czasopisma artykuły i recenzje opublikowane w półroczniku "Vox Patrum" mogą być przedrukowywane w innych publikacjach.

Autor, w celach niekomercyjnych, może w dowolny sposób, bez zgody Redakcji, rozpowszechniać swój tekst w wersji elektronicznej.

Redakcja publikuje teksty on-line na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

 

 


Inne teksty tego samego autora