Idea pentarchii jako rękojmia jedności Kościoła w dobie ikonoklazmu. Stanowisko Teodora Studyty



Abstrakt

From the first half of the eighth century until the mid-ninth century the Church of Constantinople struggled with heretical iconoclast movement. Dur­ing the period of iconoclasm, St. Theodore of Studium (759-826) stood at the side of the defenders of the cult of images. He was a great thinker and abbot of the Studium monastery near Constantinople. One of the main themes he discussed was an independant status of Church from secular power, which frequently intervened in issues relating to faith and morals. St. Theodore of Studium wanted to prove that the Church dogmas and rules derive not from emperors, but bishops. In this context, his idea resembles the concept of pentarchy. According to St. Theodore, the guarantee of orthodoxy, which is the basis for the unity of the universal Church, is rooted in ecclesial body of pentarchy. Decisions about divine and celestial dogmas are entrusted to five patriarchs, who should be characterized by unanimity to reach a joint deci­sion at the universal council. All of them together have the highest position in the Church and their consent is necessary for recognition of the ecumenical council. Among the five patriarchs the privileged position has the patriarch of Rome, without whom no ecumenical council can be called. The Roman Church is the reference point and stands at the center of the unity of Church. St. Theodore of Studium considered the primacy of the bishop of Rome not in isolation from other patriarchates but in orbit of the entire Church.


Słowa kluczowe

pentarchia; Teodora Studyty; okres ikonoklazmu

Chadwick H., The Early Church, London 1993
Concilium Chalcedonense
Concilium Constantinopolitanum
Concilium Nicaenum
Concilium Quinisextum
Dagron G., Ikonoklazm i ustanowienie ortodoksji (726-847), w: Historia chrześcijaństwa. Religia – kultura – polityka, t. 4: Biskupi, mnisi i cesarze 610-1054, red. J.M. Mayer – Ch.I.L. Pietri – A. Vauchez – M. Venard, red. wyd. polskiego J. Kłoczowski, Warszawa 1999
Donlon S.E., Patriarch. Theology and History, w: New Catholic Encyclopedia, X, San Francisco – Toronto – London – Sydney 1967
Eustratius, Magni et Beatissimi Eutychii Patriarchae Constantinopolitani Vita et Con¬versatio, PG 86
Fatouros G., Theodori Studitae Epistulae, Corpus Fontium Historiae Byzantinae, vol. 31/1 (Ep. 1-70) – vol. 31/2 (Ep. 71-564), Berlin – New York 1992
Gardner A., Theodore of Studium: His Life and Times, London 1905, New York 1974
Herrin J., The Foundation of Christendom, Princeton 1987
Higgins M.J., Patriarchate, Byzantine. Pentarchy, NCE X 1094
Hughes P., The Church in Crisis: A History of the General Councils 325-1870, New York 1961
Iustinianus, Corpus iuris civilis, Novella, ed. D. Godefroy: Les Novelles de l’empereur Justinien, II, Metz 1811
Marini F.J., The Power of the Patriarch. An Historical-Juridical Study of Canon 78 of the Codex Canonum Ecclesia¬rum Orientalium, Roma 1994
Maximus Confessor, Deploratio 74 ex epistula scripta ad Petrum illustrem, PG 91
Maximus Confessor, Disputatio cum Pyrrho, PG 91
Maximus Confessor, Epistula ad Anastasium, PG 90
Maximus Confessor, Ex epistula Romae scripta, PG 91
McGrath J.J., Patriarchates, NCE X 1096
Murphy F.X., Constantinople II, Council of, NCE IV 238-240
O’Connell P., The Ecclesiology of St Nicephorus I (758-828), Patriarch of Constantino¬ple. Pentarchy and Primacy, Roma 1972
Papadakis A. – Meyendorff J., The Christian East and the Rise of the Papacy, Crestwood 1994
Patsavos L.J., Primacy and Conciliarity: Studies in the Primacy of the See of Constan¬tinople and the Synodal Structure of the Orthodox Church, Brookline 1995
Theodorus Studita, Antirrheticus, PG 99
Theodorus Studita, Epistula
Theodorus Studita, Refutatio et subversio impiorum poematum, PG 99
Whelton M., Popes and patriarchs: an Orthodox perspective on Roman Catholic cla¬ims, Ben Lomond 2006
Pobierz

Opublikowane : 2018-12-16


Kashchuk, O. (2018). Idea pentarchii jako rękojmia jedności Kościoła w dobie ikonoklazmu. Stanowisko Teodora Studyty. Vox Patrum, 58, 201-220. Pobrano z https://czasopisma.kul.pl/vp/article/view/4074

Oleksandr Kashchuk 
Ukraiński Katolicki Uniwersytet we Lwowie  Ukraina



Zgodnie z regulacjami prawnymi zawartymi w ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 lutego 1994 r., autor przekazuje autorskie prawa majątkowe dotyczące składanego dzieła wydawcy czasopisma "Vox Patrum". Przeniesienie praw autorskich do składanego dzieła następuje na wszystkich polach eksploatacji, w szczególności tych wymienionych w art. 50 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych: 1. W zakresie utrwalania i zwielokrotniania utworu – wytwarzanie określoną techniką egzemplarzy dzieła, w tym techniką drukarską, reprograficzną, zapisu magnetycznego oraz techniką cyfrową. 2. W zakresie obrotu oryginałem albo egzemplarzami , na których dzieło utrwalono – wprowadzanie do obrotu, użyczenie lub najem oryginału albo egzemplarzy. 3. W zakresie rozpowszechniania utworu w sposób inny niż określony w pkt. 2 – publiczne wykonanie, wystawienie, wyświetlenie, odtworzenie oraz nadawanie i reemitowanie, a także publiczne udostępnianie utworu, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym.

Za zgodą Redakcji czasopisma artykuły i recenzje opublikowane w półroczniku "Vox Patrum" mogą być przedrukowywane w innych publikacjach.

Autor, w celach niekomercyjnych, może w dowolny sposób, bez zgody Redakcji, rozpowszechniać swój tekst w wersji elektronicznej.

Redakcja publikuje teksty on-line na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

 

 


Inne teksty tego samego autora