Prawda o Bogu Stwórcy, stworzeniu i jego odnowie, według "Wyznań" św. Augustyna


Abstrakt

Artykuł podejmuje temat stworzenia, który obok filozoficznego zagadnienia szukania prawdy i teologiczno-duchowej  confessio stanowi jedno z głównych zagadnień  „Wyznań” Augustyna.  Najpierw autor wskazuje na ważność tego zagadnienia w tym dziele i poszukuje sposobu powiązania go z dwoma odmiennymi tematycznie częściami „Wyznań”, autobiograficzną i egzegetyczną. Dalej ukazuje Augustyna „krętą drogę” poszukiwania prawdy o Stwórcy i stworzeniu wiodącą przez czas błędów młodości i okres zagubienia się w sekcie manichejczyków (materializm, dualizm metafizyczny). Objaśnia zaistniałe u Augustyna, pod wpływem neoplatonizmu  doświadczenie „powrotu do samego siebie” i uzyskanie światła prawdy o Stwórcy i stworzeniu, a potem uzyskanie pod wpływem lektury Słowa Bożego łaski nawrócenia jako daru „nowego stworzenia”. W ostatniej części artykułu autor na podstawie ostatnich ksiąg „Wyznań” przybliża teologię i duchowość „nowego stworzenia” objaśniając je w sensie  dosłownym i alegorycznym.

Artykuł podejmuje temat stworzenia, który obok filozoficznego zagadnienia szukania prawdy i teologiczno-duchowej  confessio stanowi jedno z głównych zagadnień  „Wyznań” Augustyna.  Najpierw autor wskazuje na ważność tego zagadnienia w tym dziele i poszukuje sposobu powiązania go z dwoma odmiennymi tematycznie częściami „Wyznań”, autobiograficzną i egzegetyczną. Dalej ukazuje Augustyna „krętą drogę” poszukiwania prawdy o Stwórcy i stworzeniu wiodącą przez czas błędów młodości i okres zagubienia się w sekcie manichejczyków (materializm, dualizm metafizyczny). Objaśnia zaistniałe u Augustyna, pod wpływem neoplatonizmu  doświadczenie „powrotu do samego siebie” i uzyskanie światła prawdy o Stwórcy i stworzeniu, a potem uzyskanie pod wpływem lektury Słowa Bożego łaski nawrócenia jako daru „nowego stworzenia”. W ostatniej części artykułu autor na podstawie ostatnich ksiąg „Wyznań” przybliża teologię i duchowość „nowego stworzenia” objaśniając je w sensie  dosłownym i alegorycznym.


Słowa kluczowe

stworzenie; nawrócenie; teologia; Augustyn; Wyznania; Confessiones

AUGUSTINUS, Confessiones, PL 32, 659-868, tłum. Z. Kubiak, Św. Augustyn, Wyznania, Warszawa 1992.
AUGUSTINUS, Contra Academicos, PL 322, 905-958, tłum. K. Augustyniak, Św. Augustyn, Przeciw Akademikom, w: Św. Augustyn, Dialogi filozoficzne, Kraków 1999, 57-150.
AUGUSTINUS, De civitate Dei, PL 41, 13-804, tłum. W. Kubicki, Św. Augustyn, Państwo Boże, Kęty 1998.
AUGUSTINUS, De Trinitate, PL 42, 819-1098, tłum. M. Stokowska, Św. Augustyn, O Trójcy Świętej, Kraków 1996.
AUGUSTINUS, Enarrationes in Psalmos, PL 36-37, 67-1966, tłum. J. Sulowski, Św. Augustyn, Objaśnienia Psalmów, Warszawa 1986.
AUGUSTINUS, Retractationes, PL 32, 583-656, tłum. J. Kalinowski: Św. Augustyn, Sprostowania, w: Św. Augustyn, O nauce chrześcijańskiej. Sprostowania, PSP 22, Warszawa 1979, s. 149-308.
BANTERLE G., Introduzione, w: Santi Ambrosii Episcopi Mediolanensis Opera 1, Exameron, Romae 1979, s. 13-20.
BOISMARD M.-E., Woda, w: Słownik Teologii Bblijnej, red. X. Leon-Dufour, Poznań-Warszawa 1973, 1058-1062.
CAMELOT Th., Réalisme et symbolisme dans la doctrine eucharistique de saint Augustin, „Revue des Sciences Philosophique et Théologiques” 31(1947) 4, s. 394-410.
CILENTO V., La mistica ellenica, , w: La mistica non cristiana, red. E. Ancilli, Brescia, 1969, 187-304
FELDMANN E., Confessiones, AL. I, fasc.7/8, 1134-1199.
FONTAINE J., Sens et valeur des images dans les , w: Augustinus Magister. Congrès International Augustinien, Paris, 21-24 septembre 1954. Communications. Études Augustiniennes, 117-126.
GILSON E., Notes sur l’être et le temps chez Saint Augustin, Recherches Augustiniennes, II. Supplement à la Revue des Sciences des Études Augustiniennes, Paris 1962, 205-223.
GILSON E, Wprowadzenie do nauki Świętego Augustyna, tłum. Z. Jakimiak, Warszawa 1953.
KAPUSTA P., Articulating Creation, Artikulating Kerygma. A theological Interpretation of Evangelisation and Genesis Narrative in the Writtings of Saint Augustine of Hippo, Frankfurt AM Main 2005.
KOŁACZ P., Obraz Boży w człowieku w tajemnicy stworzenia według św. Augustyna, Studia Theol. Vars. 34(1996) 2, 75-89.
KOWALCZYK S., Człowiek i Bóg w nauce św. Augustyna, Warszawa 1987.
LEGOWICZ J., Historia filozofii starożytnej Grecji i Rzymu, PWN, Warszawa 1986.
M. LODS, La persone du Christ dans la „conversion” de Saint Augustin, Recherches Augustiniennes 9(1976) 3-34.
MARTELET G., Pierworodny wszelkiego stworzenia, w: Stwórca nieba i ziemi, „Communio” 2(1982) 4,17-45.
MAYER C., Creatio, creator, creatura, AL II fasc. 1/2, 56-116.
MÜLLER G. L., Doświadczenie Boga jako początek wiary chrześcijańskiej, w: Doświadczenie chrześcijańskie, „Communio”, 16(1996) 5, 100-114.
PIZZOLATO L. P., Le „Confessioni” di Sant’Agostino. Da biografia a ‘confessio’, Milano 1968.
RETA, J. O., Aspects théologique de la conversion, StPatr 33(1997), 190-212.
SCHMID P., Wierzę, w Boga, Stworzyciela nieba i ziemi, w: Stwórca nieba i ziemi, „Communio” 2(1982) 4, 3-16.
RONDET H., Le symbolism de la mer chez saint Augustin, w: Augustinus Magister. Congrès International Augustinien, Paris 21-24 septembre 1954. Communications. „Études Augustiniennes” (1954) 691-701.
SOLIGNAC A., La condition de l’homme pécheur d’après saint Augustin, NRTh 88(1956) 4, 359-385.
TRAPÉ A., Introduzione, w: Sant’Agostino. Le Confessioni, Testo Latino dell’edizione di M. Skutella, trad. C. Carena, Città Nuova Editrice, Roma 1965, s. IX-CXXI.
WAWRZYNIAK, A., Egzystencja, w: Leksykon Filozofii Klasycznej, red. J. Herbut, Lublin 1997, 138-140.

Opublikowane : 2019-07-02


Zarzycki, S. (2019). Prawda o Bogu Stwórcy, stworzeniu i jego odnowie, według "Wyznań" św. Augustyna. Vox Patrum, 71, 543-572. https://doi.org/10.31743/vp.4502

Stanisław Zarzycki  zastan@wp.pl
Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II  Polska
https://orcid.org/0000-0002-1566-6695




Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Zgodnie z regulacjami prawnymi zawartymi w ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 lutego 1994 r., autor przekazuje autorskie prawa majątkowe dotyczące składanego dzieła wydawcy czasopisma "Vox Patrum". Przeniesienie praw autorskich do składanego dzieła następuje na wszystkich polach eksploatacji, w szczególności tych wymienionych w art. 50 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych: 1. W zakresie utrwalania i zwielokrotniania utworu – wytwarzanie określoną techniką egzemplarzy dzieła, w tym techniką drukarską, reprograficzną, zapisu magnetycznego oraz techniką cyfrową. 2. W zakresie obrotu oryginałem albo egzemplarzami , na których dzieło utrwalono – wprowadzanie do obrotu, użyczenie lub najem oryginału albo egzemplarzy. 3. W zakresie rozpowszechniania utworu w sposób inny niż określony w pkt. 2 – publiczne wykonanie, wystawienie, wyświetlenie, odtworzenie oraz nadawanie i reemitowanie, a także publiczne udostępnianie utworu, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym.

Za zgodą Redakcji czasopisma artykuły i recenzje opublikowane w półroczniku "Vox Patrum" mogą być przedrukowywane w innych publikacjach.

Autor, w celach niekomercyjnych, może w dowolny sposób, bez zgody Redakcji, rozpowszechniać swój tekst w wersji elektronicznej.

Redakcja publikuje teksty on-line na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Bez utworów zależnych 3.0 PL

 

 


Inne teksty tego samego autora