Illuminatrix – stella maris – domina? (St. Jerome). The Patristic Interpretation of the Name Mary - Selected Hypotheses

Magdalena Małgorzata Jóźwiak

Faculty of Theology, the John Paul II Catholic University of Lublin , Poland

Abstract

In the patristic era, the etymology of biblical names was eagerly focused on because the Church Fathers were convinced that the names used in the Bible had a hidden meaning, as St. Augustine in De doctrina christiana 2, 38, 56-57 (cf. PL 34, 61-62). In the East, Origen dealt extensively with the etymology of names, while in the West, St. Jerome of Stridon. This article presents selected patristic interpretations of the name of Mary, based mainly on the interpretations of St. Jerome (cf. Liber de nominibus hebraicis, PL 23, 771-858), who was the first of the Fathers of the Western Church to deduce the etymology of names. I confront the etymologies proposed by him (Mary=illuminatrix/illuminata/illuminant me isti, smyrna maris, stella maris, amarum mare, domina) with the present state of knowledge about the Semitic languages ​​and I compare them with the Greek Onomastica sacra. In the last point, I analyze selected Post-Jerome interpretations of this name (Ambrose of Milan, Eucherius of Lyon, Isidore of Seville).

Keywords:

Fathers of the Church, St Jerome, etymology of the name of Mary, Name, Mary, Illuminatrix, Stella maris, Domina

Ambrosius, De institutione virginis, PL 16, 305A-334B.

Augustinus, De doctrina christiana, PL 34, 15-122.

Benedykt XVI, Spe salvi, 30 listopada 2007, w: https://www.vatican.va/content/benedict-xvi/pl/encyclicals/documents/hf_benvi_enc_20071130_spe-salvi.html (dostęp: 12.10.2021).

Eucherius, Instructiones ad Salonium, PL 50, 773A-822D.

Hieronymus, Apologia adversus libros Rufini, PL 23, 397-492.

Hieronymus, Epistulae, PL 22, 325-1224, ŹMT 54, 55, 61, 63 i 68, tł. J. Czuj, Hieronim ze Strydonu, Listy, t. 1-5, opr. H. Pietras, Kraków 2010-2013.

Hieronymus, Liber de nominibus hebraicis, PL 23, 771-858; ed. P. de Lagarde, CCL 72, Turnhout 1959.

Hieronymus, Liber de situ et nominibus locorum hebraicorum, PL 23, 859-928.

Hieronymus, Liber hebraicarum quaestionum in Genesim, PL 23, 935A-1010A, tł. M. Jóźwiak, Kwestie hebrajskie w Księdze Rodzaju św. Hieronima. Przekład i komentarz, Wrocław 2010, s. 34-131.

Isidorus, Etymologiae, PL 82, 73A-728C.

Onomastica sacra, ed. P. de Lagarde, Gottingae 1870.

Origenes, Commentarii in Evangelium Joannis, PG 14, 21A-830B; Origenes, Commentarii in Evangelium Joannis, t. 1-5, ed. C. Blanc, SCh 120, 157, 222, 290, 385, Paris 1966-1992, tł. S. Kalinkowski, Orygenes, Komentarz do Ewangelii według św. Jana, ŹMT 27, Kraków 2003.

Pius XII, Doctor Mellifluus, 24 maja 1953, w: https://www.sanctamissa.pl/kosciol-katolicki/papiez-eugenio-maria-giuseppe-giovanni-pacelli-aka-pius-xii/encyklika-doctor-mellifluus/ (dostęp: 12.10.2021).

Sabatier P., Bibliorum sacrorum latinae versiones antiquae, t. 2, Parisiis 1751.

Bardenhewer B.-O., Der name Maria. Geschichte der Deutung Desselben, Freiburg 1895 (= Biblische Studien 1/1), s. 1-160. DOI: https://doi.org/10.1515/bgsl.1895.1895.20.1

Davidson B., The Analytical Hebrew&Chaldee Lexicon, London 1974.

Klawek A., Imię Maria. Et nomen virginis Maria (Łuk 1, 27), „Ruch Biblijny i Liturgiczny” 4/1-2 (1951) s. 56-58. DOI: https://doi.org/10.21906/rbl.2430

Koehler L. – Baumgartner W. – Stamm J.J., Wielki słownik hebrajsko-polski i aramejsko-polski Starego Testamentu, t. 1-2, red. P. Dec, Warszawa 2008.

Plezia M., Słownik łacińsko-polski, t. 1-5, Warszawa 2007.

Rosenthal F., A Grammar of Biblical Aramaic, Porta Linguarum Orientalium 5, Wiesbaden 1961.

Tronina A., Jeszcze o imieniu Maria(m), „Ruch Biblijny i Liturgiczny” 43 (1990) s. 127-130. DOI: https://doi.org/10.21906/rbl.2213

Zorell F., Lexicon hebraicum et aramaicum Veteris Testamenti, Roma 1964.


Jóźwiak, M. M. (2021). Illuminatrix – stella maris – domina? (St. Jerome). The Patristic Interpretation of the Name Mary - Selected Hypotheses. Vox Patrum, 80, 161–176. https://doi.org/10.31743/vp.13143

Magdalena Małgorzata Jóźwiak  czarnasuri@wp.pl
Faculty of Theology, the John Paul II Catholic University of Lublin https://orcid.org/0000-0002-1253-1162



License

Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.

Zgodnie z regulacjami prawnymi zawartymi w ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 lutego 1994 r., autor przekazuje autorskie prawa majątkowe dotyczące składanego dzieła wydawcy czasopisma "Vox Patrum". Przeniesienie praw autorskich do składanego dzieła następuje na wszystkich polach eksploatacji, w szczególności tych wymienionych w art. 50 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych: 1. W zakresie utrwalania i zwielokrotniania utworu – wytwarzanie określoną techniką egzemplarzy dzieła, w tym techniką drukarską, reprograficzną, zapisu magnetycznego oraz techniką cyfrową. 2. W zakresie obrotu oryginałem albo egzemplarzami , na których dzieło utrwalono – wprowadzanie do obrotu, użyczenie lub najem oryginału albo egzemplarzy. 3. W zakresie rozpowszechniania utworu w sposób inny niż określony w pkt. 2 – publiczne wykonanie, wystawienie, wyświetlenie, odtworzenie oraz nadawanie i reemitowanie, a także publiczne udostępnianie utworu, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym.

Za zgodą Redakcji czasopisma artykuły i recenzje opublikowane w półroczniku "Vox Patrum" mogą być przedrukowywane w innych publikacjach.

Autor, w celach niekomercyjnych, może w dowolny sposób, bez zgody Redakcji, rozpowszechniać swój tekst w wersji elektronicznej.

Redakcja publikuje teksty on-line na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.