Efrem Syryjski, List do Publiusza

Tomasz Szymczak

Papieski Wydział Teologiczny Świętego Bonawentury „Seraphicum”, Rzym image/svg+xml , Włochy
https://orcid.org/0000-0002-7891-1643


Abstrakt

Niniejszy tekst zawiera polskie tłumaczenie Listu do Publiusza św. Efrema Syryjskiego, wraz ze wstępem. Tekst ten został po raz pierwszy opublikowany — wraz z angielskim przekładem — dopiero w 1976 roku przez Sebastiana Brocka, który zwrócił uwagę na jego wyjątkową wartość literacką i teologiczną. Niecałe dwadzieścia lat później ukazało się kolejne tłumaczenie angielskie, przygotowane przez E. G. Mathewsa Jr. List do Publiusza, zachowany w jednym manuskrypcie z XII wieku, należy do nielicznych przykładów syryjskiej prozy artystycznej. Centralnym motywem utworu jest metafora lustra, za pomocą której Efrem podejmuje refleksję nad sądem ostatecznym. Ewangelia ukazana zostaje jako zwierciadło, w którym człowiek rozpoznaje prawdę o sobie samym, a jego własne sumienie staje się miejscem osądu, ujawniając zarówno winy, jak i dobre uczynki. Tekst zawiera również rozbudowaną listę tytułów chrystologicznych oraz bogaty repertuar figur retorycznych. Pomimo niepewności co do tożsamości adresata, List do Publiusza stanowi istotne świadectwo teologii, antropologii i duchowości Efrema Syryjskiego.

Słowa kluczowe:

Efrem Syryjczyk, List do Publiusza, tłumaczenie



Brock S., Ephrem’s Letter to Publius, „Le Muséon” 89/3-4 (1976) s. 261-305.

Baumstark A., Geschichte der syrischen Literatur mit Ausschluẞ der christlich-palästinensischen Texte, Bonn 1922.

Beck E., Das Bild vom Spiegel bei Ephräm, „Orientalia Christiana Periodica” 19 (1953) s. 5-24.

Brock S., The Imagery of Spiritual Mirror in Syriac Literature, „Journal of the Canadian Society for Syriac Studies” 5 (2005) s. 3-17.

Burkitt F.C., S. Ephraim’s Quotations from the Gospel, Cambridge 1901.

Murray R., Symbols of Church and Kingdom, Cambridge 1975.

Wright W., Catalogue of the Syriac Manuscripts in the British Museum, t. 3, London 1872.

Pobierz

Opublikowane
2026-06-15


Szymczak, T. (2026). Efrem Syryjski, List do Publiusza. Vox Patrum, 98, 161–182. https://doi.org/10.31743/vp.19468

Tomasz Szymczak  fr.tomasz.szymczak@gmail.com
Papieski Wydział Teologiczny Świętego Bonawentury „Seraphicum”, Rzym image/svg+xml https://orcid.org/0000-0002-7891-1643



Licencja

Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Artykuły w czasopiśmie objęte są licencją Attribution-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-ND 4.0). Autorzy i użytkownicy mogą korzystać z utworów na licencji CC-BY-ND od roku 2018. Dla wcześniejszych publikacji prawa autorskie są udostępnione na prawach dozwolonego użytku zgodnie z zapisami Ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych.