Teologiczne konsekwencje koncepcji hipostazy Jana Damasceńskiego
Anna Zhyrkova
Tel Aviv University, The School of Philosophy , IzraelAbstrakt
W przeciwieństwie do opinii wielu współczesnych badaczy, według której nauka Jana Damasceńskiego stanowi kompilację neoplatońskich komentarzy i tekstów patrystycznych, przez przedstawicieli Zachodniego i wschodniego Chrześcijaństwa. Damasceńczyk był uznawany za jeden z największych autorytetów w kluczowych problemach filozofii i teologii. Jeden z owych problemów stanowiła interpretacja pojęcia hipostazy zgodna z potrzebami teologii. Damasceńczyk uznaje hipostazę za zasadę istnienia tworzących ją komponentów. Niezależne aktualne istnienie, które przynależy hipostazie, pozwala na hipostatyczne zjednoczenie różnych natur w jednym indywiduum. Zjednoczone natury istnieją przez partycypację w jednej i tej samej hipostazie jako jej komponenty, lecz pozostają odrębne i niezmienne. Taka interpretacja filozoficzna pozwoliła Damasceńczykowi wyjaśnić teologiczne problemy związane z uznaniem ludzkiej jednostki za złożoną z różnych natur oraz z przyjęciem unii hipostatycznej Chrystusa. W niniejszym artykule poddane są analizie teologiczne konsekwencje wynikające z filozoficznej koncepcji hipostazy Jana Damasceńskiego. Procedura ta pozwala właściwie ocenić oryginalność i znaczenie koncepcji Damasceńczyka, która winna być uznana za ważny wkład w rozwój myśli chrześcijańskiej.
Słowa kluczowe:
Jan Damasceński, hipostazaBibliografia
Chase F.H., Saint John of Damascus, Writings, Washington 1999
Cyrillus of Alexandria, De Trinitate, PG 77
Frede M., John of Damascus on Human Action, the Will, and Human Freedom, in: Byzantine Philosophy and its Ancient Sources, ed. K. Ierodiakonou, Oxford - New York 2002
Ica I., „Dialectica” Sf. Ioan Damaschinul - Prolegomena Logico-Filosofica a „Dogma- ticii”, „Studia Universitatis Babes-Bolyai. Theologia Orthodoxa” 40 (1995)
Jan Damasceński, Dialectica, Kotter I, Berlin 1969
Jan Damasceński, Expositio fidei, ed. B. Kotter, Die Schrifien des Johannes Damaskos (= Kotter), Bd. II, Berlin 1973
Leontius Byzantinus, Adversus Nestorianos et Eutychianos, PG 86
Louth A., St. John Damascene: Tradition and Originality in Byzantine Theology, Oxford 2002
Maximus Confessor, Epistula, PG 91
Schultze B., Byzantische-Patrische Ostchristliche Antropologie (Photius und Johannes von Damaskus), OCP 38 (1972) 172-194
Zhyrkova A., International Conference on Ancient and Medieval Philosophy, Fordham 2006
Tel Aviv University, The School of Philosophy
Licencja
Artykuły w czasopiśmie objęte są licencją Attribution-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-ND 4.0). Autorzy i użytkownicy mogą korzystać z utworów na licencji CC-BY-ND od roku 2018. Dla wcześniejszych publikacji prawa autorskie są udostępnione na prawach dozwolonego użytku zgodnie z zapisami Ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych.