W zderzeniu z teraźniejszością. Dialogiczność współczesnej prozy petersburskiej
Bartłomiej BRĄŻKIEWICZ
Uniwersytet Jagielloński, Kraków , Polskahttps://orcid.org/0000-0003-2223-8151
Abstrakt
Na tle współczesnej literatury rosyjskiej proza petersburska zasługuje na rozpatrywanie jako osobna kategoria. Podejście takie uzasadnia z jednej strony tendencja do systematyzowania powstających aktualnie utworów w oparciu o kryterium regionalne, z drugiej zaś ukierunkowanie badaczy na ich recepcję zgodnie z Władimira Toporowa koncepcją petersburskiego tekstu literatury. Modelowym przykładem dzieł wpisujących się w tę orientację jest twórczość Siergieja Arno i Jegora Fietisowa. Obok typowych opisów przestrzeni miejskiej, lokalnego kolorytu, a także odniesień do specyficznej atmosfery panującej w północnej stolicy, wybrane powieści zawierają ciekawy obraz postaw ideologicznych odwzorowanych w dialogach. Zgodnie z rosyjską tradycją literacką dotyczą one problemów uniwersalnych: kwestii społeczno-politycznych, światopoglądowych i egzystencjalnych. Obserwacja ta pozwala stwierdzić, że charakterystyczną cechą współczesnej prozy petersburskiej jest dialogiczność. Pełnemu wyeksponowaniu ideowej zawartości utworów służy, sięgające do teorii Michaiła Bachtina, komunikacyjne podejście do interpretacji tekstów literackich.
