Język jako materialny artefakt poznawczy. Zalety i ograniczenia ujęcia Andy’ego Clarka
Marcin TRYBULEC
Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin , Polskahttps://orcid.org/0000-0002-6923-8944
Abstrakt
Artykuł stawia pytanie, dlaczego materialny wymiar języka należy uznać za ważny czynnik w badaniach nad jego funkcją poznawczą. Aby na nie odpowiedzieć, autor omawia zaproponowaną przez Andy’ego Clarka koncepcję języka jako artefaktu poznawczego. Celem tekstu jest z jednej strony określenie specyfiki i ograniczeń tego stanowiska, a z drugiej strony wyjaśnienie, jak należy rozumieć jego sztandarową tezę, że język jest zewnętrznym narzędziem koordynacji działań i jako taki uzupełnia poznanie, ale nie przekształca go od wewnątrz. Realizacja tego celu wymagała, po pierwsze, odróżnienia stanowiska Clarka od – rozwijanych pod szyldem determinizmu językowego – klasycznych rozważań na temat wpływu języka na poznanie. Następnie analiza pojęcia artefaktu poznawczego pozwoliła przejść do zreferowania koncepcji języka jako materialnego narzędzia poznawczego oraz ukazać jej ograniczenia.
