Romantyk dwudziestego wieku. Piotr Janowski (1951-2008)
Joanna MAKLAKIEWICZ
Uniwersytet Muzyczny Fryderyka Chopina, Warszawa , PolskaAbstrakt
Celem artykułu jest przybliżenie sylwetki wybitnego polskiego skrzypka Piotra Janowskiego oraz przedstawienie jego przemyśleń dotyczących wykonawstwa muzyki Henryka Wieniawskiego, której – według zgodnej opinii komentatorów – był jednym z najwybitniejszych interpretatorów. Piotr Janowski był pierwszym polskim zwycięzcą Międzynarodowego Konkursu im. Henryka Wieniawskiego. Trzy lata po wygranej wyjechał na stałe z Polski do Stanów Zjednoczonych, w rezultacie czego został na lata wymazany z historii polskiej wiolinistyki. Artykuł stanowi część działań przywracających pamięć o artyście.
Podejście do wykonawstwa muzyki romantycznej oparte na głębokiej wiedzy oraz intuicji artystycznej jest uniwersalne i w podobny sposób odbierane na całym świecie, niezależnie od znajomości tematyki, melodyki czy cech folkloru inspirujących kompozytora. Piotr Janowski przedstawia swój tok myślenia o muzyce, który następnie w mistrzowski sposób przekuwa na oryginalne interpretacje.
Słowa kluczowe:
skrzypce, Henryk Wieniawski, Piotr Janowski, V Międzynarodowy Konkurs Skrzypcowy im. Henryka Wieniawskiego w Poznaniu, Jascha HeifetzBibliografia
“Archiwum konkursów.” Towarzystwo Muzyczne im. Henryka Wieniawskiego w Poznaniu. https://wieniawski.pl/imks.html.
Janowski, Piotr. Research notes for Janowski’s doctoral dissertation “Elementy narodowe w twórczości Henryka Wieniawskiego” (National elements in the oeuvre of Henryk Wieniawski). Akademia Muzyczna im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku. In the author’s possession.
———. Resume written in 2008. In the author’s possession.
“Polskie skrzypce grały najpiękniej!” Express Poznański, no. 272 (1967): November 20, 1967.
Suchowiejko, Renata. Henryk Wieniawski – kompozytor na tle wirtuozowskiej tradycji skrzypcowej XIX wieku. Poznań: Towarzystwo Muzyczne im. Henryka Wieniawskiego, 2005.
“Triumf polskiej szkoły: Rozmowa z prof. G. Bacewicz, przewodniczącą jury.” Jerzy Walasek interviews Grażyna Bacewicz. Głos Wielkopolski, no. 275 (1967): November 21, 1967.
Wieniawski, Henryk. Capriccio-Valse pour violon avec accompagnement de piano, op. 7. Edited by Magdalena Chylińska, Zofia Chechlińska, and Piotr Janowski. In Wieniawski, Dzieła wszystkie. Complete Works. Series A: The Scores. Vol. 15. Poznań and Kraków: Towarzystwo Muzyczne im. Henryka Wieniawskiego and PWM, 2008.
———. L’École moderne: Études-Caprices pour le violon seul, op. 10. Edited by Zofia Chechlińska, Dieter Gutknecht, and Piotr Janowski. InWieniawski, Dzieła wszystkie. Complete Works. Series A: The Scores. Vol. 6. Poznań and Kraków: Towarzystwo Muzyczne im. Henryka Wieniawskiego and PWM, 20
———. Études-Caprices pour le violon avec accompagnement d’un second violon, op. 18. Edited by Zofia Chechlińska, Dieter Gutknecht, and Piotr Janowski. In Wieniawski, Dzieła wszystkie. Complete Works. Series A: The Scores. Vol. 7. Poz-nań and Kraków: Towarzystwo Muzyczne im. Henryka Wieniawskiego – PWM, 2007.
———. Légende pour le violon avec accompagnement d’orchestre,op. 17. Edited by Zofia Chechlińska and Piotr Janowski. InWieniawski, Dzieła wszystkie. Complete Works. Series A: The Scores. Vol. 5a. Poznań and Kraków: Towarzystwo Muzyczne im. Henryka Wieniawskiego and PWM, 2008.
———. Légende pour le violon avec accompagnement de piano, op. 17. Edited by Zofa and Chechlińska and Piotr. In Wieniawski, Dzieła wszystkie. Complete Works. Series A: The Scores. Vol. 5. Poznań and Kraków: Towarzystwo Muzyczne im. Henryka Wieniawskiego, 1996.
———. Romance sans paroles et rondo élégant pour violon avec accompagnement de piano, op. 9.Edited by Magdalena Chylińska, Zofia Chechlińska, and Piotr Janowski. In Wieniawski, Dzieła wszystkie. Complete Works. Series A: The Scores. Vol. 17. Poznań and Kraków: Towarzystwo Muzyczne im. Henryka Wieniawskiego and PWM, 2008.
“Z Konkursu im. Henryka Wieniawskiego: Spostrzeżenia. Migawki. Rozmowy.” Sło-wo Powszechne, no 279 (1967): November 23, 1967.
DYSKOGRAFIA PIOTRA JANOWSKIEGO/DISCOGRAPHY OF PIOTR JANOWSKI
Bacewicz, Grażyna. Sonata No. 4 for Violin and Piano (1949), Piano Sonata No. 2 (1958), Concerto for String Orchestra (1948), Violin Concerto No. 7. With Edward Statkiewicz (violin), Aleksandra Utrecht (piano), Krystian Zimer-man (piano), The Polish Chamber Orchestra conducted by Jerzy Maksymiuk, Piotr Janowski (violin), The National Philharmonic Orchestra, Warsaw, conducted by Andrzej Markowski. Recorded 1968 (1–4), 1977 (5–7), 1975 (8–10), Warsaw Autumn 1969 (11–13). Olympia OCD 392, 1993, compact disc.
Brahms Johannes. Violin Sonatas No. 2 & 3, with Maciej Paderewski (piano) and Piotr Janowski (violin). Recorded 1968. Polskie Nagrania – Muza XL, 0628, 1968, vinyl longplay.
Busoni, Ferruccio Sonatas for Violin and Piano, with Piotr Janowski (violin), Franco Agostini (pianoforte), recorded 1998, Phoenix Classics 98415, compact disc.
Ei rose i snoen: Klassiske Perler, with Piotr Janowski (violin) and Wolfgang Plagge (piano). Norske GramAS EKG JK44,1997, compact disc.
Garden of Adonis, with Piotr Janowski (violin) and Małgorzata Milewska-Sundberg (harp), recorded in 2000. Porsgrunnsmuseene, 2000, compact disc.
Janowski, Piotr, violinist. V Międzynarodowy Konkurs Skrzypcowy im. Henryka Wie-niawskiego 1967. Recorded 1967. Polskie Nagrania – Muza XL 0433, 1967, vinyl longplay.
[———]. Laureaci Konkursu. Recorded 1967. Polskie Nagrania XL 0433a, 1967, vinyl longplay.[———]. Legenda. Fundacja imienia Piotra Janowskiego, Musica Sacra Edition MSE 040-42, 2013, 3 compact discs.
———. Mozart. “Violin Concerto No. 4 in D Major”; K. 218; Szymanowski. “Violin Concerto No. 1” op. 35, with The National Philharmonic Orchestra conducted by Stanisław Wisłocki. Polskie Nagrania – Muza XL 0518, 1981, vinyl longplay.
Mistrzowskie interpretacje, with Vadim Brodski (violin), Mikhail Bezverkhny (violin), Piotr Milewski (violin), Kaja Danczowska (violin), Tatiana Grindenko (violin), Romantyk dwudziestego wieku
and Piotr Janowski (violin). Polskie Nagrania – Muza SX 1728, 1981, vinyl long-play.
New Arts Trio. Ludwig van Beethoven. Trio in B-Flat Major, Op. 97, “Archduke.” Chamber Music Society of Rochester SCMR 0005, 1998, compact disc.
———. Maurice Ravel, Piano Trio. Gabriel Fauré, Piano Trio. Pantheon FDS 57957, 1982, vinyl longplay.
Wieniawski, Henryk. Complete Works for Violin. Vol 1, with Piotr Janowski (violin) and Wolfgang Plagge (piano). Recorded 1997-1999. 2L 2L2 LU020029, 2001, compact disc.
———. Complete Works for Violin. Vol 2,with Piotr Janowski (violin) and Wolfgang Plagge (piano). 2L 30, 2005, compact disc.
Uniwersytet Muzyczny Fryderyka Chopina, Warszawa
