Dawid Karola Wojtyły. Zaginiony czy odnaleziony? Kontekstualne tropy prowadzące ku możliwemu rozwiązaniu pewnej tajemnicy literackiej
Abstrakt
Rezultaty dociekań wskazują, że badacze zgodni są z sobą co faktu, że u początku swojej aktywności literackiej Karol Wojtyła napisał dramat zatytułowany Dawid i że tekst ten zaginął. Pierwsze źródło informacji o powstaniu dzieła stanowi pochodząca z okresu wojennego korespondencja Wojtyły z jego przyjacielem i mentorem Mieczysławem Kotlarczykiem. Wskazówki kontekstualne, jakich dostarcza bliższa lektura tej korespondencji, jak i te, które odczytać można poprzez analizę tekstów poetyckich Wojtyły zawartych w jego zbiorze Psałterz Dawidów, wskazują jednak na interpretację alternatywną. Tajemnica literacka, o której mowa, została przeanalizowana poprzez rozważenie kontekstu dzieła, jego treści, tytułu, gatunku literackiego, formy, historii, proweniencji, stylu, poruszanej w nim tematyki oraz jego wymowy. Być może coś, co zaginęło jako dramat, odnalazło się jako poetycki tom o charakterze dramatu.
Słowa kluczowe:
Karol Wojtyła, Jan Paweł II, dramat Dawid, Psałterz Dawidów, poezja, tajemnica literackaBibliografia
Bernacki, Marek. “‘A More Spacious Form’ in the Poetic Art and Pastoral Teaching of Karol Wojtyla—John Paul II.” In The Space of the Word. Edited by Zofia Zarębianka and Jan Machniak. Translated by Piotr Mizia. Kraków: John Paul II Institute of Intercultural Dialogue, 2011.
Bernacki, Marek. “Słowiańska Pieśń Miłości – o funkcji poety i poezji w Sonetach–Zarysach Karola Wojtyły.” In Karol Wojtyła – poeta. Edited by Jacek Głażewski and Witold Sadowski. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2006.
Boniecki, Adam. The Making of the Pope of the Millennium: Kalendarium of the Life of Karol Wojtyła. Edited by Kazimierz Chwalek. Translated by Irena and Thaddeus Mirecki, et al. Stockbridge, Massachusetts: Marian Press, 2000.
Burghardt, Marta. “Domniemane datowanie niedatowanych utworów Karola Wojtyły: Dzieła literackie i teatralne, juvenilia (1938–1946).” Special issue, Roczniki Humanistyczne 68, no. 1 (2020): 105–119.
Burghardt, Marta. “The History of the Publication of Karol Wojtyła’s Juvenile Poems.” In The Space of the Word. Edited by Zofia Zarębianka and Jan Machniak. Translated by Piotr Mizia. Kraków: John Paul II Institute of Intercultural Dialogue, 2011.
Burghardt, Marta. “Poezje młodzieńcze Karola Wojtyły: Analiza tekstologiczna.” In Hermeneutvka nauczania Jana Pawła II. Edited by Anna Węgrzyniak and Leszek Łysień. Bielsko-Biała: Instytut Teologiczny im. św. Jana Kantego and Wydawnictwo Scriptum, 2006.
Davies, Norman. God’s Playground: A History of Poland. Vol. 1. The Origins to 1795. New York: Columbia University Press, 2005.
Houde, Keith A. “Man Creates Culture, Culture Creates Man: The Reciprocal Relationship Between Humanity and Culture in the Life and Thought of Saint John Paul II.” Roczniki Kulturoznawcze 15, no. 3 (2024): 7–49.
Instytut Dialogu Międzykulturowego im. Jana Pawła II w Krakowie. https://idmjp2.pl/.
John Paul II. “Letter to Artists.” The Holy See. https://www.vatican.va/content/john-paul-ii/en/letters/1999/documents/hf_jp-ii_let_23041999_artists.html.
Miłosz, Czesław. The History of Polish Literature. Berkeley and Los Angeles, California: University of California Press, 1983.
Popiel, Jacek. “Wprowadzenie.” In Karol Wojtyła (Jan Paweł II), Dzieła literackie i teatralne. Vol. 1. Juwenilia (1938–1946). Edited by Jacek Popiel. Kraków: Instytut Dialogu Międzykulturowego im. Jana Pawła II w Krakowie and Wydawnictwo Znak, 2019.
PWN Oxford Wielki słownik polsko-angielski / Polish–English Dictionary. Warsaw: Wydawnictwo Naukowe PWN and Oxford University Press, 2004.
Ristujczina, Luba. Jan Matejko: Malarz polskich dziejów. Warszawa: Wydawnictwo SPM, 2021.
Stękowska, Agata. “’Dni Krakowa’ w latach 1936–1939.” Master’s thesis, Jagiellonian University, Institute of History, 2020. Jagiellonian University Repository. https://ruj.uj.edu.pl/entities/publication/a7341fd9-8162-4494-9c4b-14e00b5e15c4.
Taborski, Bolesław. “Introduction.” In Karol Wojtyła, The Collected Plays and Writings on Theater. Translated by Bolesław Taborski. Berkeley and Los Angeles, California: University of California Press, 1987.
Weigel, George. Witness to Hope: The Biography of Pope John Paul II. New York: HarperCollins Publishers, 1999.
Wojtyła, Karol. “Jeremiah.” In The Collected Plays and Writings on Theater. Translated by Bolesław Taborski. Berkeley and Los Angeles, California: University of California Press, 1987.
Wojtyła, Karol. “Job.” In The Collected Plays and Writings on Theater. Translated by Bolesław Taborski. Berkeley and Los Angeles, California: University of California Press, 1987.
[Wojtyła, Karol]. “Magnificat (Hymn).” In The Place Within: The Poetry of Pope John Paul II. Translated by Jerzy Peterkiewicz. New York: Random House, 1982.
[Wojtyła, Karol]. “Over This Your White Grave.” In The Place Within: The Poetry of Pope John Paul II. Translated by Jerzy Peterkiewicz. New York: Random House, 1982.
Wojtyła, Karol. The Place Within: The Poetry of Pope John Paul II. Translated by Jerzy Peterkiewicz. New York: Random House, 1982.
[Wojtyła, Karol.] “The Quarry.” In The Place Within: The Poetry of Pope John Paul II. Translated by Jerzy Peterkiewicz. New York: Random House, 1982.
Wojtyła, Karol (Jan Paweł II). Dzieła literackie i teatralne. Vol. 1. Juwenilia (1938–1946). Edited by Jacek Popiel. Kraków: Instytut Dialogu Międzykulturowego im. Jana Pawła II w Krakowie and Wydawnictwo Znak, 2019.
Wyspiański, Stanisław. Acropolis: The Wawel Plays. Translated by Charles S. Kraszewski. London: Glagoslav Publications, 2017. Kindle.
