Od separatyzmu do postawy solidarności. Normy etyczne a wolny rynek
Włodzimierz KACZOCHA
Europejska Wyższa Szkoła Biznesu, Poznań , PolskaAbstrakt
W artykule przedstawiono pięć stanowisk dotyczących usytuowania etyki w ramach gospodarki i wolnego rynku oraz społeczeństwa. Stanowisko pierwsze, o charakterze separatystycznym, rozwijane było przez teoretyków ekonomii neoklasycznej (przedstawicieli tzw. ekonomii głównego nurtu, przede wszystkim Friedricha von Hayeka i Miltona Friedmana) i głosi ono, że etyka i polityka nie dotyczą biznesu, a zatem nie powinny one ingerować w działania żadnych podmiotów rynkowych. Kolejne trzy stanowiska odrzucają separatyzm i wskazują na potrzebę przyjęcia w działalności gospodarczej określonych norm moralnych. Zostały one sformułowane na gruncie: (1) etyki utylitarystycznej (przez Jeremy’ego Benthama i Johna S. Milla), (2) „oświeconego egoizmu” (pisze o nim Peter Pratley), (3) etyki holistycznej (jej reprezentantem jest Robert C. Solomon) oraz (4) nauczania społecznego Kościoła katolickiego, które sformułowane zostało przede wszystkim w encyklikach Jana Pawła II i Benedykta XVI.
Słowa kluczowe:
etyka, wolny rynek, utylitaryzm, „oświecony egoizm”, holizm, solidaryzm społecznyEuropejska Wyższa Szkoła Biznesu, Poznań
