“Living within Oneself”: On the Elitist Nature of Solitude, as seen in the Philosophy of José Ortega y Gasset
Krzysztof POLIT
Maria Curie-Skłodowska University, Lublin , Polandhttps://orcid.org/0000-0003-2088-7609
Abstract
Solitude is a central category in José Ortega y Gasset’s philosophy of man. Man emerged from the animal world because he was gradually becoming independent from nature thanks to the ability to sink into himself (ensimismarse), i.e., remain alone. The possibility of being alone, which automatically made mankind independent of the outside world, was the source of all creative activities of man, i.e., science, technology, and culture. The price we pay for creative opportunities is our inner tear. We have a very strong need for contact with others, but it is only in moments of solitude that we live fully authentic and creative lives.
Keywords:
solitude, José Ortega y Gasset, a human being, tradition, masses, elites, Western civilizationReferences
Arystoteles. Etyka nikomachejska. Translated by Daniela Gromska. In Aristotle, Dzieła wszystkie. Vol. 5. Warszawa: PWN, 1996.
———. Polityka. Translated by Ludwik Piotrowicz. Warszawa: PWN, 1964.
Caballero Bono, José Luis. “Constantes personalistas de la naturaleza humana en José Ortega y Gasset.” Quién, no. 1 (2015): 117–32.
Cichowicz, Stanisław. “Wstęp.” In José Ortega y Gasset, Po co wracamy do filozofii. Translated by Ewa Burska, Magda Iwińska, and Anna Jancewicz. Warszawa: Spacja, 1992.
Domeracki, Piotr. “Meandry filozofii samotności.” In Zrozumieć samotność: Studium interdyscyplinarne. Edited by Piotr Domeracki and Włodzimierz Tyburski. Toruń: Wydawnictwo UMK, 2006.
Esquirol, Josep. Los filósofos contemporáneos y la técnica. Barcelona: Gedisa Editorial, 2011.
Góralczyk, Bogdan. Wielki renesans: Chińska transformacja i jej konsekwencje. Warszawa: Dialog, 2018.
Horkheimer, Max, and Theodor W. Adorno. Dialektyka oświecenia. Translated by Małgorzata Łukasiewiecz. Warszawa: Wydawnictwo Instytutu Filozofii i Socjologii PAN, 1994.
Jagłowski, Mieczysław. Realizm transcendentalny Xaviera Zubiriego. Olsztyn: Wydawnictwo UWM, 2000.
Jaspers, Karl. O mojej filozofii. In Jaspers, Filozofia egzystencji: Wybór pism. Translated by Dorota Lachowska. Warszawa: PIW, 1990.
Kolasa, Dawid. “O możliwości komunikacji egzystencjalnej w filozofii Karla Jaspersa.” Filozofia Chrześcijańska 12 (2015): 147–57.
Köhler, Wolfgang. Intelligenzprüfungen an Menschenaffen. Berlin and Heidelberg: Springer, 1921.
de La Mettrie, Julien Offray. Człowiek maszyna. Translated by Stefan Rudniański. Warszawa: PWN, 1984.
López Sastre, Gerardo. “La actualidad del pensamiento de Ortega y Gasset: ¿Qué nos cabe reivindicar?” Kultura i Wartości, no. 28 (2019): 255–75.
Marcuse, Herbert. Człowiek jednowymiarowy: Badania nad ideologią rozwiniętego społeczeństwa przemysłowego. Translated by Stanisław Konopacki et al. Warszawa: PWN, 1991
Ortega y Gasset, José. “A veinte aňos de caza mayor del conde de Yebes.” In Ortega y Gasset, Obras completas. Vol. 6. Madrid: Revista de Occidente, 1952.
———. Bunt mas. Translated by Piotr Niklewicz. Warszawa: Muza, 1995.
———. “Cosmopolitismo.” In Ortega y Gasset, Obras completas. Vol. 5. Madrid: Revista de Occidente, 1955.
——— “Człowiek i ludzie.” Translated by Henryk Woźniakowski. In Ortega y Gasset, “Bunt mas” i inne pisma socjologiczne. Translated by Piotr Niklewicz and Henryk Woźniakowski. Warszawa: PWN, 1982.
———. “Dzieje jako system.” Translated by Anna Jancewicz. In Ortega y Gasset, Po co wracamy do filozofii? Translated by Ewa Burska, Magda Iwińska, and Anna Jancewicz. Warszawa: Spacja, 1992.
———. España invertebrada. Madrid: Revista de Occidente, 1957.
———. Ewolucja teorii dedukcyjnej: Pojęcie zasady u Leibniza. Translated by Ewa Burska. Gdańsk: słowo/obraz terytoria, 2004.
———. “El hombre y la gente.” In Ortega y Gasset, Obras completas. Vol. 7. Madrid: Revista de Occidente, 1964.
———. “Idee i przeświadczenia.” Translated by Ewa Burska. In Ortega y Gasset, Po co wracamy do filozofii? Translated by Ewa Burska, Magda Iwińska, and Anna Jancewicz. Warszawa: Spacja, 1992.
———. “Individuo y organización.” In Ortega y Gasset, Obras completas. Vol. 9. Madrid: Revista de Occidente, 1965.
———. Meditación de la técnica. Madrid: Espasa Calpe, 1965.
———. Obras completas. Vols. 1–9. Madrid: Revista de Occidente, 1962–1965.
———. Obras completas. Vols. 1–10. Madrid: La Fundación José Ortega y Gasset and Gregorio Marañon (FOM), 2004–2008.
———. “Po co wracamy do filozofii?” Translated by Anna Jancewicz. In Ortega y Gasset, Po co wracamy do filozofii? Translated by Ewa Burska, Magda Iwińska, and Anna Jancewicz. Warszawa: Spacja, 1992.
———. “Prólogo a ‘Introducción a las ciencias del espíritu’ por Wilhelm Dilthey.” In Ortega y Gasset, Obras completas. Vol. 7. Madrid: Revista de Occidente, 1964.
———. “¿Qué es filosofía?” In Ortega y Gasset, Obras completas. Vol. 7. Madrid: Revista de Occidente, 1964.
———. “Uwagi o powieści.” In Ortega y Gasset, Dehumanizacja sztuki i inne eseje. Translated by Piotr Niklewicz. Warszawa: Czytelnik, 1980.
———. “Velázquez.” In Ortega y Gasset, Obras completas. Vol. 8. Madrid: Revista de Occidente, 1970.
———. “Zadanie naszych czasów.” Translated by Magda Iwińska. In Ortega y Gasset, Po co wracamy do filozofii? Translated by Ewa Burska, Magda Iwińska, and Anna Jancewicz. Warszawa: Spacja, 1992.
———. “Zmierzch rewolucji.” Translated by Magda Iwińska. In Ortega y Gasset, Po co wracamy do filozofii? Translated by Ewa Burska, Magda Iwińska, and Anna Jancewicz. Warszawa: Spacja, 1992.
Pescador, José H. El derecho en Ortega. Madrid: Revista de Occidente, 1966.
Platon. Fajdros. Translated by Władysław Witwicki. Warszawa: PWN, 1958.
Polit, Krzysztof. “Samotność jako centralna kategoria w filozofii człowieka José Ortegi y Gasseta.” In Zrozumieć samotność: Studium interdyscyplinarne. Edited by Piotr Domeracki and Włodzimierz Tyburski. Toruń: Wydawnictwo UMK, 2006.
Rousseau, Jan Jakub. O umowie społecznej. Translated by Maciej Starzewski. Warszawa: De Agostini and Altaya, 2002.
———. Rozprawa o pochodzeniu i podstawach nierówności między ludźmi. Translated by Henryk Elzenberg. Warszawa: PWN, 1956.
Rousseau, Jean-Jacques. Discours sur l’origine et les fondements de l’inégalité parmi les hommes. n.p.: Les Échos du Maquis, 2011.
Rumayor, Miguel. “El Yo y la intimidad en Ortega y Gasset.” Anales del Seminario de Historia de la Filosofía 32, no. 1 (2015): 161–82.
de Unamuno, Miguel. “La ideocracia.” In de Unamuno, Obras completas. Vol. 8. Madrid: Biblioteca Castro, 2007.
