The Freedom of Science: Necessity and Risk
Agnieszka LEKKA-KOWALIK
John Paul II Catholic University of Lublin , Polandhttps://orcid.org/0000-0002-4834-318X
Abstract
Having assumed that scientific (scholarly) research comprises a series of decisions which need to be executed, the author analyzes the categories of “freedom to” and “freedom from” applied to the four essential choices made in science, i.e., those regarding (1) the problem and the research question, (2) the methods used throughout the research, (3) the thesis (theory) which solves the problem explored, and (4) whether or not the research results be published. The analysis leads to the conclusion that freedom, in both senses, is a necessary precondition for the practice of science, and that the reason why this is so is the goal of science as such, namely, obtaining truth conceived as adaequatio intellectus et rei, which makes it possible for humans to build up a coherent vision of the world and to understand it. Since truth has a “binding force” and obliges the researcher to recognize it and to act in accordance with it, freedom is necessary so that the researcher can meet such a duty. Thus freedom provides the basis for mutual trust among those pursuing science. Science, on its part, is “nested” in philosophy and hence moral constraints are internal to science rather than externally imposed on it. However, an actual yet covert threat to the freedom of science is the socio-legal structure which “inclines” researchers to make their professional decisions so that they represent the interests of external parties rather than comply with the goal of science. In such cases pursuing the goal of science turns out “unprofitable” in numerous respects.
The article is a result of the research conducted within the “Regional Excellence Initiative” project funded by Ministry of Science and Higher Education of the Republic of Poland from 2019 to 2022 (contract no. 028/RID/2018/19).
Keywords:
science, decision, freedom, truth, criteria of scientificality, science policyReferences
Abrahams, Marc. Antynoble. Translated by Rafał Śmietana. Kraków: Wydawnictwo Znak, 2004.
Ajdukiewicz, Kazimierz. “O wolności nauki.” In Ajdukiewicz, Język i poznanie. Vol. 2. Wybór pism z lat 1945-1963. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PAN, 1985.
———. “Co to jest wolność nauki.” Życie Nauki 1, no. 6 (1946): 417–26.
Arystoteles. Metafizyka. In Arystoteles, Dzieła wszystkie. Vol. 2. “Fizyka.” “O niebie.” “O powstawaniu i niszczeniu.” “Meteorologika.” “O świecie.” “Metafizyka.” Translated by Kazimierz Leśniak. Warszawa: PWN, 1990.
Baker, John R. “Michael Polanyi’s Contributions to the Cause of Freedom in Science.” Minerva 16, no. 3 (1978): 382–96.
Bakshian, Aram Jr. “A Book Too Risky to Publish.” The Washington Times, 14 February 2020. https://www.washingtontimes.com/news/2020/feb/14/book-reviewa-book-too-risky-to-publish/.
Baylis, Françoise. “To Publish or Not to Publish.” Nature: Biotechnology 38 (2020): 271. https://www.nature.com/articles/s41587-020-0435-1.
Bronk, Andrzej, and Monika Walczak. “Metoda naukowa.” In Metodologia nauk. Part 1. Czym jest nauka? Edited by Stanisław Janeczek, Monika Walczak, and Anna Starościc. Lublin: Wydawnictwo KUL, 2019.
Dziennik: Gazeta Prawna, Wiadomości. “Antynoble 2009, czyli co lepsze: dostać pełną czy pustą butelką w głowę.” https://www.gazetaprawna.pl/wiadomosci/artykuly/454072,antynoble-2009-czyli-co-lepsze-dostac-pelna-czy-pusta-butelka-w-glowe.html.
Flynn, James R. A Book Too Risky to Publish: Free Speech and Universities. London and Washington, DC: Academica Press, 2019.
Francuz, Piotr, and Robert Mackiewicz. Liczby nie wiedzą, skąd pochodzą. Lublin: Redakcja Wydawnictw KUL, 2005.
Gärdenfors, Peter. “Is There Anything Which We Should Not Want to Know?” In Logic, Methodology and Philosophy of Science. Edited by Jens Erik Fenstad. New York: Elsevier, 1990.
Hartl, Péter. “Michael Polanyi on Freedom of Science.” Synthesis Philosophica 54, no. 2 (2012): 307–21.
Interia.pl, Wydarzenia. “Jaki jest skład gumy do żucia i o czym świadczy tężyzna ministrów?” https://wydarzenia.interia.pl/zagranica/news-antynoble-rozdane-jaki-jest-sklad-gum-do-zucia-i-o-czym-swia,nId,5473923.
Kaiser, Jocelyn. “Controversial Experiments That Could Make Bird Flu More Risky Poised to Resume.” Science. https://www.science.org/content/article/exclusivecontroversial-experiments-make-bird-fl u-more-risky-poised-resume.
Kamiński, Stanisław. Nauka i metoda: Pojęcie nauki i klasyfikacja nauk. Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL, 1992.
Kotarbiński, Tadeusz. “O pojęciu metody.” In Kotarbiński, Elementy teorii poznania, logiki i metodologii nauk. Wrocław, Warszawa and Kraków: Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo, 1961.
Laudan, Larry. “The Epistemic, the Cognitive, and the Social.” In Science, Values, and Objectivity. Edited by Peter Machamer and Gereon Wolters. Pittsburgh: Pittsburgh University Press, 2004.
Lekka-Kowalik, Agnieszka. “Academia in the Grip of the Wolf and Its Utopia.” Minerva 60, no. 1 (2022): 139–58.
———. “Akademicka nauka przemysłowa i jej normy PRICE.” Filozofia i Nauka 9 (2021): 29–48.
———. “O prawdzie jako celu nauki i fundamencie jej etosu.” In Spór o prawdę. Edited by Andrzej Maryniarczyk, Katarzyna Stępień, and Paweł Gondek. Lublin: Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu, 2011.
———. Odkrywanie aksjologicznego wymiaru nauki. Lublin: Wydawnictwo KUL, 2008.
———. “O wolności i granicach badań naukowych.” In Wolność we współczesnej kulturze. Edited by Zofia Zdybicka et al. Lublin: Redakcja Wydawnictw KUL, 1997.
———. “Wartości pozapoznawcze jako wehikuł racjonalności nauki.” In Religia –nauka – kultura. Edited by Zbigniew Drozdowicz and Sławomir Sztajer. Poznań: Wydawnictwo Naukowe Wydziału Nauk Społecznych UAM, 2011.
Leksykon filozofii klasycznej, s.v. “Wolność” (by Józef Herbut). Edited by Józef Herbut. Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL, 1997.
Łukasiewicz, Jan. O nauce. Lwów: Polskie Towarzystwo Filozoficzne, 1934.
McMullin, Ernan. “Racjonalne i społeczne parametry nauki.” Translated by Adam Olech. Zagadnienia Naukoznawstwa 19, no. 4 (76) (1983): 521–36.
Modzelewska, Karolina. “Antynoble 2019 rozdane: Wśród laureatów także Polacy.” Wirtualna Polska. https://tech.wp.pl/antynoble-2019-rozdane-wsrod-laureatowtakze-polacy,6424039038011521a.
Polanyi, Michael. “Freedom in Science.” Bulletin of the Atomic Scientists 6, no. 7 (1950): 195–8, 224.
Powszechna encyklopedia filozofii, s.v. “Decyzja” (by Mieczysław A. Krąpiec). Vol. 2. Edited by Andrzej Maryniarczyk et al. Lublin: Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu, 2001.
Ratzinger, Joseph. Wykłady bawarskie z lat 1963-2004. Translated by Andrzej Czarnocki. Warszawa: Instytut Wydawniczy Pax, 2009.
Rescher, Nicholas. “Forbidden Knowledge.” In Rescher, Forbidden Knwoledge and Other Essays on the Philosophy of Cognition. Dordrecht: Reidel, 1987.
de Solla Price, Derek J. Mała nauka – wielka nauka. Translated by Piotr Graff. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PAN, 1967.
Stoiński, Andrzej. “Wolność ‘od’ i ‘do’ – relacje wzajemne.” Humanistyka i Przyrodoznawstwo 19 (2013): 315–28.
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r.: Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Dziennik Ustaw (2018): 1668.
John Paul II Catholic University of Lublin https://orcid.org/0000-0002-4834-318X
