Religious Freedom as a Value
Marek SZULAKIEWICZ
Nicolaus Copernicus University in Toruń , Polandhttps://orcid.org/0000-0003-4987-2603
Abstract
Religious persecution in the modern world no longer takes the form of negation of a religion and particular religious beliefs. Instead, believers are subject to harassment for being religious at all. This new form of persecution points to the need for a concern for religious freedom which would enable the cultural presence of religion to be restored. Analyses of religious freedom are usually made from a legal and political perspective. The present article, however, addresses problems of metaphysical, anthropological and theological justifications of religious freedom. The stages of incorporating freedom into religion are shown by describing the passage from the attitude of hostility towards it, to the idea of tolerance, to the implementation of religious freedom. The author also presents transformation of the ideas of God, man, and truth which occurs when freedom becomes a religious category.
Keywords:
value, freedom, tolerance, Dignitatis Humanae, God, man, truthReferences
Bierdiajew, Mikołaj. Niewola i wolność człowieka: Zarys filozofii personalistycznej.
Translated by Henryk Paprocki. Kęty: Wydawnictwo Antyk, 2003.
Böckenförde, Ernst-Wolfgang. “Religionsfreiheit als Aufgabe des Christen: Gedanken eines Juristen zu den Diskussionen auf dem Zweiten Vatikanischen Konzil.” Stimmen der Zeit, no. 176 (1965): 145–76.
Brückner, Aleksander. Słownik etymologiczny języka polskiego. Kraków: Krakowska Spółka Wydawnicza, 1927.
Eliade, Mircea. Historia wierzeń i idei religijnych. Vol. 1. Od epoki kamiennej do misteriów eleuzyńskich. Translated by Stanisław Tokarski. Warszawa: Instytut Wydawniczy Pax, 1988.
Erazm z Rotterdamu. Diatryba albo rozprawa o wolnej woli. Translated by Krzysztof J. Bieleszczuk. Wrocław: Papieski Wydział Teologiczny we Wroclawiu, 2022.
Grzegorz XVI. Encyklika Mirari vos https://silesia.edu.pl/index.php/Papie%C5%BC_Grzegorz_XVI_-_encyklika_Mirari_vos_z_15_VIII_1832.
Guardini, Romano. Wolność, łaska, los. Translated by Zofia Włodkowa. Kraków: Znak, 1969.
Halík, Tomáš. Teatr dla aniołów: Życie jako religijny eksperyment. Translated by Andrzej Babuchowski. Kraków: Wydawnictwo Znak, 2011.
Hartmann, Nicolai. Ethik. Berlin: Walter de Gruyter, 1949.
Heschel, Abraham J. Człowiek nie jest sam: Filozofia religii. Translated by Katarzyna Wojtkowska-Lipska. Kraków: Wydawnictwo Znak, 2001.
Jan XXIII. “Pacem in terris: Encyklika o pokoju między wszystkimi narodami opartym na prawdzie, sprawiedliwości, miłości i wolności.” In Jan XXIII, Paweł VI, and Jan Paweł II. Encykliki: Tekst łacińsko-polski. Warszawa: Instytut Wydawniczy Pax, 1981.
Jan Paweł II. “Wolność religijna warunkiem pokojowego współżycia: Orędzie na XXI Światowy Dzień Pokoju.” L’Osservatore Romano, Polish Edition, 9, no. 1(98) (1998): 1, 3–4.
Janssens, Louis. Wolność sumienia i wolność religijna. Translated by Ewa Czerny. Warszawa: Instytut Wydawniczy Pax, 1970.
Jaspers, Karl. Philosophie II. Existenzerhellung. Berlin: Springer Verlag, 1956.
LaCocque, André. “Nie będziesz zabijał.” In André LaCocque, Paul Ricoeur, Myśleć biblijnie. Translated by Ewa Mukoid and Maria Tarnowska. Kraków: Znak, 2003.
Lecler, Joseph. Historia tolerancji w wieku Reformacji. Vol. 1. Translated by Lesława Kühn and Halina Kühn. Warszawa: Instytut Wydawniczy Pax, 1964.
Leclercq, Jacques. Katolicy i wolność myśli. Translated by Jan Prokop. Kraków: Wydawnictwo Znak, 1964.
Liebert, Jerzy. “Jeździec.” In Liebert, Gusła. Warszawa: Księgarnia Ferdynanda Hoesicka, 1930.
Locke, John. List o tolerancji. Translated by Leon Joachimowicz. Warszawa: PWN, 1963.
Luter, Marcin. O niewolnej woli. Translated by Wiktor Niemczyk. Świętochłowice: Towarzystwo Upowszechniania Myśli Reformowanej Horn, 2002.
Mill, John S. “O wolności.” Translated by Tadeusz Kotarbiński. In Mill, “Utylitaryzm.” “O wolności.” Translated by Maria Ossowska et al. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005.
Muller, Herbert J. Religion and Freedom in the Modern World. Chicago: University of Chicago Press, 1963.
Pius XII. Encyklika Mystici corporis o mistycznym ciele Jezusa Chrystusa i o naszym w nim zjednoczeniu z Chrystusem. https://opoka.org.pl/biblioteka/W/WP/
pius_xii/encykliki/mystici_corporis_29061943.html.
Potz, Maciej. Granice wolności religijnej: Kwestie wolności sumienia i wyznania oraz stosunku państwa do religii w Stanach Zjednoczonych Ameryki. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 2008.
Rickert, Heinrich. Der Gegenstand der Erkenntnis: Einführung in die Transzendentalphilosophie. Tübingen: Mohr Verlag, 1928.
Ricoeur, Paul. “Prawda i kłamstwo.” Translated by Małgorzata Łukasiewicz. In Ricoeur, Podług nadziei: Odczyty, szkice, studia. Translated by Stanisław Cichowicz et al. Edited by Stanisław Cichowicz. Warszawa: Instytut Wydawniczy Pax, 1991.
Sartre, Jean-Paul. “Absolutna wolność bytu ludzkiego.” Translated by Joanna Piasecka. In Filozofia egzystencjalna. Translated by Hedda Bartoszek et al. Warszawa: PWN, 1965.
Schmitt, Carl. Die Tyrannei der Werte. Berlin: Berliner Buchdruckerei Union, 2011.
Schoen, Ulrich. “Christen un Muslimen: Zwei Beispiele für gelungenes Zusammenleben auf der Iberischen Halbinsel – vor der Reconquista im Mittleren Osten – vor den Kreuzzügen.” In Religionen und Gewalt. Edited by Giancarlo Collet and Josef Estermann. Münster: Lit Verlag, 2002.
Siemianowski, Antoni. Szkice z etyki wartości. Gniezno: Prymasowskie Wydawnictwo Gaudentinum, 1995.
Sobór Watykański II. “Deklaracja o wolności religijnej Dignitatis humanae.” In Sobór Watykański Drugi: Konstytucje, dekrety, deklaracje; Tekst łacińsko-polski. Paris: Éditions du Dialogue, 1967.
Spinoza, Benedykt. “Traktat teologiczno-polityczny.” Translated by Ignacy Halpern-Myślicki. In Spinoza, Traktaty. Kęty: Wydawnictwo Antyk, 2000.
Stawrowski, Zbigniew. Niemoralna demokracja. Kraków: Ośrodek Myśli Politycznej, 2008.
Walzer, Michael. O tolerancji. Translated by Tadeusz Baszniak. Warszawa: Aletheia, 2013.
Wojtyła, Karol. “Brat naszego Boga.” In Wojtyła, Poezje i dramaty. Kraków: Znak, 1979.
Wolter. Traktat o tolerancji napisany z powodu śmierci Jana Calasa. Translated by Zdzisław Ryłko and Adolf Sowiński. Warszawa: PIW, 1988.
