Prezydentura Donalda Trumpa i 25. poprawka do Konstytucji Stanów Zjednoczonych

Sylwia Katarzyna Mazur

Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania z siedzibą w Rzeszowie , Polska

Abstrakt

Zważywszy na silną pozycję prezydenta w amerykańskim systemie ustrojowym, kwestia ciągłości władzy jest kluczowa dla stabilności i bezpieczeństwa nie tylko Stanów Zjednoczonych, lecz także globalnego porządku. Jednym z przepisów regulujących sukcesję głowy państwa jest 25. poprawka Konstytucji, regulująca w sekcji trzeciej i czwartej sytuację, w której prezydent nie jest zdolny do pełnienia swoich obowiązków. Choć sekcja czwarta nie została dotychczas użyta, to głosy dotyczące jej wykorzystania towarzyszyły prezydenturze Donalda Trumpa przez niemalże całą kadencję. Autorka stawia tezę, iż 25. poprawka, szczególnie jej czwarta sekcja, nie została stworzona jako narzędzie usunięcia prezydenta z urzędu i nie może być traktowana jako alternatywa dla procedury impeachmentu, jak miało to miejsce w przypadku prezydentury Donalda Trumpa, szczególnie po ataku na Kapitol w styczniu 2021 r. W artykule zaprezentowano okoliczności wprowadzenia poprawki, analizie poddano jej treść ze szczególnym zwróceniem uwagi na sekcję czwartą oraz zaprezentowano argumenty za oraz przeciw wykorzystaniu poprawki w celu usunięciu 45. prezydenta. Artykuł łączy w sobie rozważania teoretyczne (analiza Konstytucji Stanów Zjednoczonych oraz aktów regulujących kwestię sukcesji w prawie amerykańskim) wraz ze studium przypadku prezydentury Donalda Trumpa.

Słowa kluczowe:

USA, konstytucja, 25. poprawka, prezydent, sukcesja

Abrams, H.L. (1992), The President Has Been Shot: Confusion, Disability, and the 25th Ammendment in the Aftermath of the Attempted Assassination of Ronald Reagan, (New York: W W Norton & Co Inc).
Abrams H. L. (1995), The Vulnerable President and the Twenty-fifth Amendment, “Wake Forest Law Review Fall”30: 465-469.
Abrams, A. (14.12.2019), 'I've Never Heard Any Discussion of the 25th Amendment.' Pence Denies Report There Was Effort to Remove President Trump, “Time”, https://time.com/5529715/mike-pence-denies-25th-amendment-trump/ (25.02.2021).
Abrams, H. L. (1999), Can the Twenty-Fifth Amendment Deal with a Disabled President? Preventing Future White House Cover-Ups, “Presidential Studies Quarterly”, 29(1):122.
Associated Press (7.01.2021), Pelosi: If Trump not removed under 25th Amendment, Congress may go forward with impeachment, https://apnews.com/article/impeachments-4bf5445752103c64353dbc21fede40ca (26.02.2021).
Barber, N.l. (10.08.2016), Does Trump Suffer from Narcissistic Personality Disorder?, Psychology Today, https://www.psychologytoday.com/intl/blog/the-human-beast/201608/does-trump-suffer-narcissistic-personality-disorder (18.02.2020).
Bayh, B. (8.04.1995), The White House Safety Net, “The New York Times”.
Beech, E., Shalal, A. (2021), Pence says he opposes removing Trump with the 25th Amendment, https://www.reuters.com/article/us-usa-trump-pence-letter-idUSKBN29I03C (26.02.2021).
Cole, D. (8.01.2021), Trump's ex-White House chief of staff John Kelly supports using 25th Amendment to remove the President, https://edition.cnn.com/2021/01/07/politics/john-kelly-trump-25th-amendment-capitol-riot-cnntv/index.html (26.02.2020).
Congressional Record 3283 (January 4, 1965 to October 22, 1965) Volume 111, Part 24.
Dorning, M. (2019), Democrats Decry Immigration Raids Leaving Children Home Alone, Bloomberg, 8.08.2019, https://www.bloomberg.com/amp/news/articles/2019-08-08/democrats-decry-immigration-raids-leaving-children-home-alone (10.02.2021).
Douthat, R. (2017), Donald Trump Does Not Surprise, https://www.nytimes.com/2017/05/13/opinion/donald-trump-does-not-surprise.html (12.02.2021).
Frances, A. (14.02.2017), An Eminent Psychiatrist Demurs on Trump's Mental State (list do redakcji), “The New York Times”, https://www.nytimes.com/2017/02/14/opinion/an-eminent-psychiatrist-demurs-on-trumps-mental-state.html (19.02.2021)
Feerick, J. D. (13.12.1973), The Way of the 25th, “The New York Times”.
Feerick J. D. (1992), The Twenty-fifth Amendment: Its Complete History and Applications, (New York: Fordham University Press): 200.

Feerick, J. D. (2010-2011), Response to Akhil Reed Amar's Address on Applications and Implications of the Twenty-Fifth Amendment, “Houston Law Review” 41:45.
Forte, D. F., Spalding, M. (2014), The Heritage Guide to the Constitution: Fully Revised Second Edition, (New Jersey: Regnery Publishing): 249.
Gartner, J. (2018), DEFCON 2: Nuclear Risk Is Rising as Donald Trump Goes Downhill, J. Gartner, S. Buser, L. Cruz (red.), Rocket Man: Nuclear Madness and the Mind of Donald Trump (Asheville: Chiron Publications): 29.
Greene J. (2017), Trump, Trust, and the 25th Amendment, https://takecareblog.com/blog/trump-trust-and-the-25th-amendment (24.02.2020).
Harriger, K. J. (1995), Who should decide? Constitutional and political issues regarding section 4 of the Twenty-fifth Amendment, “Wake Forest Law Review” 20:563-583.
Kroll, J., Pouncey, C. (2016), The Ethics of APA's Goldwater Rule, “Journal of the American Academy of Psychiatry and the Law” 44(2): 226-235.
Neale, T.H. (1999), Presidential Disability: An Overview, (Washington: Congressional Research Service): 5.
Reuters Staff (7.01.2021), Republican congressman calls for Trump's ouster with 25th Amendment, https://www.reuters.com/article/us-usa-election-kinzinger-idUSKBN29C285 (26.02.2021).
Rossiter, C. (1960), The American Presidency, (New York: The Johns Hopkins University Press): 210.

Silva, R.C (1968), Presidential Succession, (New York: Greenwood Press): 85-110.
Trump’s false or misleading claims total 30,573 over 4 years (24.01.2021), The Washington Post, https://www.washingtonpost.com/politics/2021/01/24/trumps-false-or-misleading-claims-total-30573-over-four-years/ (19.02.2021).
World Mental Health Coalition (2020), https://worldmhc.org/great-danger-to-the-nation/ (15.02.2021).
White Burkett Miller Center (1988), Commission on Presidential Disability and the 25 Amendment, Report of the Miller Center Commission on Presidential Disability and the Twenty-fifth Amendment, http://web1.millercenter.org/commissions/comm_1988.pdf (19.02.2021).
Pobierz

Opublikowane
2021-09-23


Mazur, S. K. (2021). Prezydentura Donalda Trumpa i 25. poprawka do Konstytucji Stanów Zjednoczonych. Studia I Analizy Nauk O Polityce, (Online First). https://doi.org/10.31743/sanp.12326

Sylwia Katarzyna Mazur  smazur@wsiz.rzeszow.pl
Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania z siedzibą w Rzeszowie https://orcid.org/0000-0002-9596-0797



Licencja

 Autor oświadcza, że utwór jest dziełem oryginalnym i nie narusza jakichkolwiek praw osobistych lub majątkowych osób trzecich, oraz że jego prawa autorskie do utworu nie są ograniczone w zakresie objętym niniejszą umową. Autor oświadcza, że utwór jest dziełem oryginalnym i nie narusza jakichkolwiek praw osobistych lub majątkowych osób trzecich, oraz że jego prawa autorskie do utworu nie są ograniczone w zakresie objętym niniejszą umową.
Autor przenosi na Wydawcę autorskie prawa majątkowe do utworu na wszelkich znanych polach eksploatacji, w szczególności prawo do:• wydania i rozpowszechniania utworu w czasopiśmie;• utrwalenia na maszynowych nośnikach informacji;• wprowadzenia do pamięci komputera;• rozpowszechniania utworu w sieciach komputerowych (w formie e-booka, PDF) • w całości, jak również w opracowaniach, skrótach i streszczeniach.
Przeniesienie autorskich praw majątkowych do utworu następuje nieodpłatnie, z chwilą przyjęcia utworu.
Otwarty i bezpłatny dostęp do artykułów - open access