"Seminare. Poszukiwania naukowe" – geneza, profil tematyczny i środowisko naukowe w początkowym okresie istnienia (1975-1987/88). W pięćdziesięciolecie powstania czasopisma
Ks. Jerzy Gocko SDB
Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II , Polskahttps://orcid.org/0000-0002-6513-5681
Abstrakt
Artykuł podejmuje temat genezy, profilu tematycznego oraz środowiska naukowego salezjańskiego czasopisma naukowego "Seminare. Poszukiwania naukowo-pastoralne" (od 2004 roku, t. 20 - Poszukiwania naukowe) w pierwszym etapie jego rozwoju, obejmującym lata 1975-1987/1988 (t. 1-9). Impulsem do tej refleksji stało się pięćdziesięciolecie periodyku, kóre skłania do spojrzenia wstecz - nie tylko po to, by odnotować fakty, ale również, by uchwycić klimat i dynamikę jego początków. W pierwszej części, korzystają z analizy historycznej oraz zachowanych dokumentów, przedstawiono okoliczności powstania pisma w środowisku salezjańskim wraz z uwarunkowaniami, które wpływały na jego kształt. W dalszej kolejności, w oparciu o analizę bibliometryczną, ukazano proces formowania się pastoralnego profilu czasopisma, a także sposób, w jaki redakcja stopniowo otwierała się na autorów spoza pierwotnego kręgu. Końcowa część opracowania to próba całościowej klasyfikacji artykułów naukowych z badanego okresu według głównych dziedzin nauki i dyscyplin, w zgodzie z aktualną Klasyfikacją dziedzin i dyscyplin naukowych oraz dyscyplin artystyznych, z jednoczesnym uwzględnieniem bardziej szczegółowego podziału w obrębie nauk teologicznych, zapropowanego w konstytucji apostolskiej Sapientia Christiana. Analiza potwierdziła wyraźną przewagę publikacji o profilu teologiczno-pastoralnym, dobrze odzwierciedlających priorytety duszpasterskie Kościoła w Polsce w epoce posoborowej, szczególnie w obszarze katechizacji, duszpasterstwa młodzieży i rodzin. Nie bez znaczenia pozostaje również obecność tekstów poświęconych duchowości salezjańskiej, które nadawały pismu rozpoznawalny harakter i odgrywały ważną rolę w kształtowaniu salezjańskiej tożsamości oraz formacji duchowej.
Słowa kluczowe:
Seminare. Poszukiwania naukowe, czasopisma naukowe, bibliometria, teologia pastoralna, duchowość salezjańska, salezjanie, Towarzystwo Naukowe Franciszka SalezegoNarzędzia AI:
Opracowanie wykresów i analiza danych bibliometrycznych zostały przeprowadzone z wykorzystaniem technologii analityczno-generatywnej sztucznej inteligencji (model językowy GPT-5, ChatGPT, OpenAI). Narzędzie zastosowano przy przetwarzaniu i kategoryzacji tBibliografia
Źródła archiwalne
Archiwum Akt Nowych
Zespół 1102, Główny Urząd Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk
sygn. 3199, Publikacje nieperiodyczne i periodyki o charakterze naukowym wydawane w latach 1975-1978. Opracowania, recenzje, notatki, wykazy.
Archiwum Salezjańskie Inspektorii Krakowskiej
bez sygn., „Seminare. Poszukiwania naukowo-pastoralne”, 1 (1975), maszynopis złożony do Delegatury Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk w Krakowie (zgoda z dnia 20.05.1975).
Archiwum Salezjańskie Inspektorii Warszawskiej (ASIW)
bez sygn., teczka: Wydawnictwo.
Pozostałe źródła
Cardinal Raffaele Farina, SDB, Archivist and Librarian Emeritus of the Holy Roman Church, https://collegeofcardinalsreport.com/cardinals/raffaele-farina/ (dostęp: 17.05.2025).
Jan Paweł II, Konstytucja apostolska o uniwersytetach i wydziałach kościelnych „Sapientia Christiana” (15 kwietnia 1979), Città del Vaticano 1979.
Obwieszczenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 12 lutego 2025 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki w sprawie dziedzin nauki i dyscyplin naukowych oraz dyscyplin artystycznych (DzU 2025, poz. 211).
Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 20 września 2018 r. w sprawie dziedzin nauki i dyscyplin naukowych oraz dyscyplin artystycznych (DzU 2018, poz. 1818), z późn. zm., w brzmieniu nadanym rozporządzeniem Ministra Edukacji i Nauki z dnia 11 października 2022 r. (DzU 2022, poz. 2202).
Opracowania
Blachnicki Franciszek, Świadectwo wiary w katechezie, „Seminare. Poszukiwania naukowo- pastoralne”, 5 (1981) s. 83-97. (Crossref)
Budzisz Andrzej, Curriculum vitae prof. Remigiusza Popowskiego, „Roczniki Humanistyczne”, 54-55 (2006/2007) z. 3, s. 5-12.
Bürger Sven-Uwe, In memoriam Günter Stachel (1927-2009), „Württembergisch Franken”, 95 (2011) s. 235-240. (Crossref)
Dziędziel Augustyn, Żołnowski Feliks, Słowo wstępne, „Seminare. Poszukiwania naukowo- pastoralne”, 1 (1975) s. 5.
Forte Bruno, Wprowadzenie do teologii, Kraków 2004.
Kaczmarek Wojciech, Lewko Marian, w: Encyklopedia katolicka, t. 10, red. E. Ziemann, Lublin 2004, kol. 908-909.
Mallincrodt von Hansjürgen, Z teologii doświadczenia, „Seminare. Poszukiwania naukowo- pastoralne”, 4 (1979) s. 29-38. (Crossref)
Mąkosa Paweł, Majewski Mieczysław, w: Encyklopedia 100-lecia KUL, red. E. Gigilewicz, t. 2, Lublin 2018, s. 4-5.
Pietrzykowski Jan, Praca polskich salezjanów w duszpasterstwie polonijnym na terenie Berlina w latach 1967-2017, „Seminare. Poszukiwania naukowe”, 39 (2018) nr 2, s. 164. (Crossref)
Pietrzykowski Jan, Salezjanie w Polsce 1945-1989, Warszawa 2007.
Rusecki Marian, Krzysztof Kaucha, Ledwoń Ireneusz Sławomir, Mastej Jacenty, Wprowadzenie do teologii, Lublin 2016.
lat działalności salezjanów w Polsce. Księga pamiątkowa, red. R. Popowski, S. Wilk, M. Lewko, Łódź-Kraków 1974.
Skorowski Henryk, Tworzyli „Seminare”, „Seminare. Poszukiwania naukowo-pastoralne”, 19 (2003) s. 5-6. (Crossref)
Wilczko Alicja, Katecheza wychowująca do świadectwa wiary, „Seminare. Poszukiwania naukowo-pastoralne”, 2 (1977) s. 49-73. (Crossref)
Wilk Stanisław, w: Encyklopedia 100-lecia KUL, t. 2, red. E. Gigilewicz, Lublin 2018, s. 535-534.
Wistuba Halina, Pierwsze odniesienia małego dziecka do Boga. „Seminare. Poszukiwania naukowo-pastoralne”, 4 (1979) s. 169-178. (Crossref)
Wistuba Halina, Wokół różnych aspektów inkulturacji katechezy, „Seminare. Poszukiwania naukowo-pastoralne”, 6 (1983) s. 193-203. (Crossref)
Wojtyła Karol, Między ewangelizacją i katechizacją, „Seminare. Poszukiwania naukowo-pastoralne”, 4 (1979) 5-9. (Crossref)
Netografia
Don Roberto Giannatelli – grande comunicatore Salesiano, https://www.sdb.org/it/Consiglio_Risorse/Comunicazione_Sociale/Newsletter/Newsletter_ottobre_2012 (dostęp: 17.05.2025).
Wirth Morand, Francis Desramaut (1922-2014), https://csdb.unisal.it/index.php/studiosi/89-francis-desramaut (dostęp: 17.05.2025).
Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II
Jerzy Gocko, salezjanin, profesor nauk teologicznych, kierownik Katedry Teologii Moralnej Społecznej KUL, wykładowca w WSD Towarzystwa Salezjańskiego w Krakowie, redaktor naczelny „Seminare. Poszukiwania naukowe” i „Roczniki Teologiczne” z. 3: teologia moralna. Prezes Towarzystwa Naukowego Franciszka Salezego. Zainteresowania naukowe: moralność życia społecznego, katolicka nauka społeczna, etyka życia gospodarczego, problematyka moralna praw człowieka. Ważniejsze publikacje: Ekonomia a moralność. Poszukiwania teologicznomoralne (1996), Kościół obecny w świecie — posłany do świata. Teologiczno-społeczne aspekty posłannictwa Kościoła w świecie po Soborze Watykańskim II (2004), Nauka społeczna w poszukiwaniu własnej tożsamości (2013). Email: Jerzy@Gocko.pl
https://orcid.org/0000-0002-6513-5681Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Na tych samych warunkach 4.0 Międzynarodowe.
