Zarządzanie ryzykiem demograficznym wobec procesu starzenia się zasobów pracy

Łukasz Jurek

Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu , Polska

Abstrakt

Dokonujące się współcześnie radykalne przeobrażenia demograficzne mają zasadniczy wpływ na funkcjonowanie przedsiębiorstw. Wraz ze starzeniem się zasobu siły roboczej w gospodarce narodowej starzeje się także kadra pracownicza w podmiotach tworzących tę gospodarkę. Wzrost liczby starszych pracowników może stanowić źródło potencjalnych problemów, które zakłócają, a w skrajnych przypadkach wręcz destabilizują prowadzenie działalności biznesowej. Jest to nowe zagrożenie, które przyjęło się określać mianem ryzyka demograficznego. Celem artykułu jest po pierwsze, rozpoznanie świadomości ryzyka demograficznego w przedsiębiorstwach zlokalizowanych na terytorium Polski, a po drugie, zidentyfikowanie (potencjalnych) działań podejmowanych na rzecz zarządzania tym ryzykiem. Uzyskane wyniki badania własnego sugerują, że starzenie się zasobu siły roboczej w dużym stopniu jest ryzykiem nieuświadomionym. Tylko niewielka część respondentów spodziewa się wzrostu liczby starszych pracowników w ich firmie. Ponadto nie mają oni właściwego rozeznania na temat potencjalnych konsekwencji takiego wzrostu. W tych okolicznościach przeprowadzenie rzetelnej identyfikacji czy oceny ryzyka, a tym bardziej możliwość skutecznego sterowania nim, jest mocno ograniczone.

Słowa kluczowe:

Ryzyko demograficzne, starsi pracownicy, starzenie się ludności

Aon (2017) Zarządzanie ryzykiem i ubezpieczeniami w firmach w Polsce 2017-2018, Aon Polska, Warszawa.
Aon (2019) Zarządzanie ryzykiem i ubezpieczeniami w firmach w Polsce 2019-2020, Aon Polska, Warszawa.
Bortkiewicz A., Makowiec-Dąbrowska T. (2008), Wiek a zdolność do pracy, [w:] J. Kleer (red.), Konsekwencje ekonomiczne i społeczne starzenia się społeczeństwa, Wydawnictwo Państwowej Akademii Nauk, Warszawa, s. 138-167.
EU-OSHA (2017), Healthy workplace for all ages: Healthy workplaces good practice awards 2016-2017, European Agency for Safety and Health at Work, Publications Office of the European Union, Luksemburg.
Fihel A., Okólski M. (2018), Przemiany cywilizacyjne, ludnościowe i starzenie się społeczeństwa, [w:] M. Okólski (red.), Wyzwania starzejącego się społeczeństwa. Polska dziś i jutro, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa, s. 22-65.
Ilmarinen J. (2001), Aging workers, “Occupational and environmental medicine”, nr 58 (8), s. 546-552.
Jurek Ł. (2012), Ekonomia starzejącego się społeczeństwa, Difin, Warszawa
Jurek Ł. (2020), Starzenie się zasobu siły roboczej: studium demograficzno-ekonomiczne, [w:] Al. Dolińska, R. Jończy (red.), Procesy migracyjne w południowo-zachodniej Polsce w kontekście sytuacji na rynku pracy. Wybrane zagadnienia, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Wrocław 2020, s. 124-162.
Litwiński J., Sztanderska U. (2010), Wstępne standardy zarządzaniem wiekiem w przedsiębiorstwach, PARP, Warszawa
Mącik R. [2014], Ankiety internetowe w percepcji osób korzystających i niekorzystających z nich w pracy zawodowej, „Studia Ekonomiczne”, nr 195, s. 125-139.
Rosner A., Stanny M. (2008), Demograficzne aspekty zasobów pracy w Polsce do 2030 r., „Polityka Społeczna”, nr 1, s. 1-5.
Rosset E. (1959), Proces starzenia się ludności. Studium demograficzne, Polskie Wydawnictwo Gospodarcze, Warszawa.
Sipurzyńska-Rudnicka K. (2018), Przyszłość demograficzna Polski a rynek pracy, „Wrocławskie Studia Politologiczne”, nr 24, s. 104-118.
Skirbekk V. (2004), Age and Individual Productivity: A Literature Survey, “Vienna yearbook of population research (2004)”, s. 133-153
Slowey M., Zubrzycki T. (2018), Living longer, learning longer - Working linger? Implications for new workplace dynamics, Dublin City University, Dublin
Strack R., Baier J., Fahlander A. (2008), Managing demographic risk, “Harvard business review”, 86(2), s. 119-128.
Szukalski P. (2011), Starzenie się ludności-wyzwanie XXI wieku, w: P. Szukalski, I. Oliwińska, E. Bojanowska, Z. Szweda-Lewandowska (red.), To idzie starość - polityka społeczna a przygotowanie do starzenia się ludności Polski, Instytut Spraw Publicznych, Warszawa, s. 5-26.
Wagner A. (1984), Aspects of Demographic Unemployment, w: G. Steinmann (red.), Economic Consequences of Population Change in Industrialized Countries, Springer-Verlag, Berlin, s. 295-302.
Pobierz

Opublikowane
2021-09-21


Jurek, Łukasz. (2021). Zarządzanie ryzykiem demograficznym wobec procesu starzenia się zasobów pracy. Przegląd Prawno-Ekonomiczny, (3), 43–64. https://doi.org/10.31743/ppe.12688

Łukasz Jurek  lukasz.jurek@ue.wroc.pl
Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu https://orcid.org/0000-0002-0078-471X