Time in Theology. Thinking with Joseph Ratzinger


Abstract

Time is the basic predictor of human existence. The question of time is inseparable from the question of God and, consequently, of human choice and will. The aim of the article is to show the importance of time in theology, as well as to illustrate the points at which this question arises. The inspiration in this search is the thought of J. Ratzinger, which links time with our understanding of eternity and human existence. Four issues will be discussed: (1) the meaning of time in theology in general; (2) the main vectors of Ratzinger's concept of time; (3) the relationship between time and eternity; and (4) the relation of temporality to human freedom. The research will be based on Ratzinger's source texts, their analysis, and an attempt to extract the guiding lines in his understanding of time: the relation to eternity, the dialogical concept of immortality, as well as the concept of exitus and reditus. The result of the research is the indication of the close relationship between time and eternity, which is realized in Christ and, following his example, in every human being.


Keywords

time; freedom; eternity; exitus; reditus; Joseph Ratzinger

Aymer, A.J.D., Paul’s Understanding of ‘Kaine Ktisis’:Continuity and Discontinuity in Pauline Eschatology (Ann Arbor, MI: University Microfilms International 1983).
Barbour, J., The End of Time. The Next Revolution in Physics (Oxford: Oxford University Press 1999).
Barth, K., Römerbrief, wyd. 2 (München: Kaiser 1922).
Bartnik, Cz.S., Teologia historii (Lublin: Standruk 1999).
Burley, M., „Eternal Life as an Exclusively Present Possession: Perspectives from Theology and the Philosophy of Time”, Sophia 55 (2016) 145–161.
Dowden, B,. „Time”, Internet Encyclopedia of Philosophy, https://www.iep.utm.edu/time/ [dostęp: 7.12.2020].
Finkenzeller, J., „Time”, Handbook of Catholic Theology (red. W. Beinert – F. Schüssler Fiorenza) (New York: Crossroad 2000) 708–710.
Ganssle, G.E., God and Time. Essays on the Divine Nature (Oxford: Oxford University Press 2002).
Góźdź, K., „Czas a wieczność według Josepha Ratzingera/Benedykta XVI”, Studia Nauk Teologicznych PAN 12 (2017) 155–171.
Jackelén, A., Time and Eternity. The Question of Time in Church, Science, and Theology (Philadelphia, PA – London: Templenton Foundation Press 2005).
Jankowski, A., Biblijna teologia czasu (Kraków: Tyniec Wydawnictwo Benedyktynów 2001).
Jonas, H., Idea Boga po Auschwitz (tł. G. Sowiński) (Kraków: Znak 2003).
Kaethler, A.J., „The (Un)Bounded Peculiarity of Death: The Relational Implication of Temporality in the Theology of Alexander Schmemann and Joseph Ratzinger”, Modern Theology 32/1 (2016) 84–99.
Lomuscio, V., „From Temporality to Eternity: Three Philosophical Approaches”, Religious Inquiries 7/4 (2015) 17–30.
Long, E.T., „Temporality and Eternity”, International Journal for Philosophy of Religion 22/3 (1987) 185–189.
Neuenzeit, P., „Zeit”, Bibeltheologisches Wörterbuch, wyd. 3 (red. J.B. Bauer) (Graz – Wein – Köln 1967) II, 1536.
Rahner, K., „Erfahrungen eines katholischen Theologen”, Vor dem Geheimnis Gottes den Menschen verstehen. Karl Rahner zum 80. Geburtstag (red. K. Lehmann) (München: Schnell & Steiner 1984) 105–119.
Rahner, K., Podstawowy wykład wiary. Wprowadzenie do pojęcia chrześcijaństwa (tł. T. Mieszkowski) (Warszawa: Instytut Wydawniczy Pax 1987).
Rahner, K., „Teologiczne uwagi na temat pojęcia czasu”, Pisma wybrane (tł. G. Bubel) (Kraków: WAM) II, 62–84.
Rahner, K., „Über den »Zwischenzustand«”, K. Rahner, Theologie aus Erfahrung des Geistes (Schriften zur Theologie 12) (Einsiedeln : Benziger 1975) 455–466.
Rahner, K., Zur Theologie des Todes. Mit einem Exkurs über das Martyrium (Quaestiones Disputatae 2; Freiburg: Herder 1958).
Rahner, K., „What do I Mean When I Say: Life after Death? Radio Interview, 20 February 1972”, Karl Rahner in Dialogue. Conversations and Interviews, 1965–1982 (red. P. Imhof – H. Biallowons) (New York: Crossroad 1965) 85–92.
Ratzinger, J., „ Pomiędzy śmiercią a zmartwychwstaniem. Uzupełniające refl eksje na temat kwestii »międzystanu«”, Zmartwychwstanie i życie wieczne (red. K. Góźdź – M. Górecka) (Joseph Ratzinger Opera Omnia 10; Lublin: Wydawnictwo KUL 2014) 241–257.
Ratzinger, J., „Koniec czasu”, Zmartwychwstanie i życie wieczne (red. K. Góźdź – M. Górecka) (Joseph Ratzinger Opera Omnia 10; Lublin: Wydawnictwo KUL 2014) 564–580.
Ratzinger, J., „Niebo”, Zmartwychwstanie i życie wieczne (red. K. Góźdź – M. Górecka) (Joseph Ratzinger Opera Omnia 10; Lublin: Wydawnictwo KUL 2014) 305–308.
Ratzinger, J., „Nieśmiertelność duszy i zmartwychwstanie umarłych”, Zmartwychwstanie i życie wieczne (red. K. Góźdź – M. Górecka) (Joseph Ratzinger Opera Omnia 10; Lublin: Wydawnictwo KUL 2014) 114–160.
Ratzinger, J., „Moim szczęściem jest być w Twojej obecności”, Zmartwychwstanie i życie wieczne (red. K. Góźdź – M. Górecka) (Joseph Ratzinger Opera Omnia 10; Lublin: Wydawnictwo KUL 2014) 424–437.
Ratzinger, J., „Po drugiej stronie śmierci”, Zmartwychwstanie i życie wieczne (red. K. Góźdź – M. Górecka) (Joseph Ratzinger Opera Omnia 10; Lublin: Wydawnictwo KUL 2014) 349–365.
Ratzinger, J., „Słowo i rzeczywistość z perspektywy współczesności”, Zmartwychwstanie i życie wieczne (red. K. Góźdź – M. Górecka) (Joseph Ratzinger Opera Omnia 10; Lublin: Wydawnictwo KUL 2014) 68–85.
Ratzinger, J., „Zmartwychwstanie ciała”, Zmartwychwstanie i życie wieczne (red. K. Góźdź – M. Górecka) (Joseph Ratzinger Opera Omnia 10; Lublin: Wydawnictwo KUL 2014) 261–266.
Ratzinger, J., „Zmartwychwstanie i życie wieczne”,. Zmartwychwstanie i życie wieczne (red. K. Góźdź – M. Górecka) (Joseph Ratzinger Opera Omnia 10; Lublin: Wydawnictwo KUL 2014) 289–301.
Ratzinger, „Zmartwychwstanie umarłych i powtórne przyjście Chrystusa”, Zmartwychwstanie i życie wieczne (red. K. Góźdź – M. Górecka) (Joseph Ratzinger Opera Omnia 10; Lublin: Wydawnictwo KUL 2014) 161–202.
Sokolowski, R., Wprowadzenie do fenomenologii (tł. M. Rogalski) (Kraków: WAM 2012).
Tóth, B., „Eternity in Time—Time in Eternity: Temporality and the Human Self in the Eschaton”, Irish Theological Quarterly 84/4 (2019) 373–391.
Wierciński, A. „The Hermeneutics of Lived Time: Education as the Way of Being”, Relational Hermeneutics: Essays in Comparative Philosophy (red. P. Fairfield – S. Geniusas) (London: Bloomsbury Academic 2018) 52–62.
Wojciechowski, T., „Czas istotnym elementem bytu zmiennego”, Roczniki Filozoficzne 25/3 (1977) 59–70.
Wolsza, K.M., „Człowiek wobec czasu i wieczności. Koncepcja Tadeusza S. Wojciechowskiego”, Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego 33 (2013) 7–21.
Ziemiński, I. „Opinia w sprawie nadania Panu Profesorowi Richard’owi Swinburne’owi tytułu doktora honoris causa Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła”, Profesor Richard Swinburne. Doktor honoris causa (Doktorzy Honoris Causa 14; Lublin: KUL 2015) 21–32.

Published : 2020-12-21


Barth, G. (2020). Time in Theology. Thinking with Joseph Ratzinger. Verbum Vitae, 38(1), 365–383. https://doi.org/10.31743/vv.11082

Grzegorz Barth  grzegorz.barth@kul.pl
Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II  Poland
https://orcid.org/0000-0002-2590-0182

Grzegorz Barth, prezbiter diecezji bydgoskiej, doktor habilitowany nauk teologicznych, profesor KUL, pracownik Katedra Chrystologii i Personalizmu Chrześcijańskiego KUL, członek Zarządu Towarzystwa Teologów Dogmatyków.






Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.

Authors who publish with this journal agree to the following terms:

(1) Authors retain copyright and grant the journal right of first publication with the work simultaneously licensed under a Creative Commons Attribution License (CC license Attribution-NoDerivatives 4.0 International) that allows others to share the work with an acknowledgement of the work's authorship and initial publication in this journal. 

(2) Authors are able to enter into separate, additional contractual arrangements for the non-exclusive distribution of the journal's published version of the work (e.g., post it to an institutional repository or publish it in a book), with an acknowledgement of its initial publication in this journal.

(3) Authors are permitted and encouraged to post their work online (e.g., in institutional repositories or on their website) prior to and during the submission process, as it can lead to productive exchanges, as well as earlier and greater citation of published work (See The Effect of Open Access).