The Wrathful Face of the Lord. The Hermeneutics of Selected Biblical Collocations


Abstract

The author analyses biblical collocations used by writers of the Old Testament to describe God’s disapproval, anger and wrath, or even his absence. The essential specific component of these statements is the biblical anthropomorphism “the face of the Lord”, which points to God himself via certain Hebrew verbs. The first idiom, with YHWH as the subject (“I will set My face against” – נתן את־פני ב), occurs several times in the Old Testament and describes a violent action of God against a sinner or whole nation not observing his commandments, or breaking the Covenant. The next expression (“to hide Thy [your] face from” – סתר פני מן) occurs much more frequently in the Old Testament, principally in two contexts. The collocation plays a significant role in the Psalms, especially laments, and also in collective lamentations over Israel. The hiding of God’s face, from an individual or the people of Israel, means the experience of the temporary or permanent absence of God, and sometimes his anger and punishment for infidelity. In the final part, the author discusses some other collocations, among them “to cast out of My sight” (שלך מעל פני), and similarly “to remove from My sight” (מעל פני‎ סור). Both expressions indicate a disruption of Israel’s relationship with God, the outer signs being the historical deportations of Israel (722 BC) and Judah (586 BC). Ultimately, however, the rejection of Israel and the absence of God, and likewise his anger, are not permanent and irreversible, since the Lord’s grace and mercy prevail.


Keywords

face; face [sight] of the Lord; wrath of God; biblical collocations; pānîm

Dreja A., „Bóg w lamentacjach narodu”, Obraz Boga w Psałterzu (red. A. Eckmann – S. Łach – A. Tronina) (Lublin: RW KUL 1982) 13-22.
Eissfeldt O., The Old Testament. An Introduction. The History of the Formation of the Old Testament (New York: Harper & Row 1976).
Garcia-Lópes F., „סבב sbb”, Theological Dictionary of the Old Testament (red. G.J. Botterweck – H. Ringgren – H.-J. Fabry) (Grand Rapids, MI: Eerdmans 1999) X, 126-139.
Gerleman G., „דׇּם dām Blut”, Theologisches Handwörterbuch zum Alten Testament (red. E. Jenni – C. Westermann) (München: Kaiser Verlag 1984) I, 448-451.
Hasel G.F., „כׇרַת kāraṯ”, Theological Dictionary of the Old Testament (red. G.J. Botterweck – H. Ringgren – H.-J. Fabry) (Grand Rapids, MI: Eerdmans 1995) VII, 339-352.
Jasiński A., Księga Proroka Ezechiela. Nowy komentarz. Ez 6-10 (Opole: Wydawnictwo Świętego Krzyża 2017).
Kautzsch E. – Cowley A.E., Gesenius’ Hebrew Grammar (Oxford: Clarendon Press 1990).
Koehler L. – Baumgartner W. – Stamm J.J., Wielki słownik hebrajsko-polski i aramejsko-polski Starego Testamentu (red. P. Dec) (PSB 30; Warszawa: Vocatio 2008) I-II.
Kuśmirek A., „Błogosławieństwo kapłańskie Lb 6,24-26 we wczesnej egzegezie żydowskiej”, Więcej szczęścia jest w dawaniu aniżeli w braniu. Księga pamiątkowa dla Księdza Profesora Waldemara Chrostowskiego w 60. rocznicę urodzin (red. B. Strzałkowska) (Ad Multos Annos 15; Warszawa 2011) II, 995-1019.
Łach S., Księga Psalmów. Wstęp – przekład z oryginału – komentarz – ekskursy (PSST 7/2; Poznań: Pallottinum 1990).
Majewski M., Pięcioksiąg odczytany na nowo. Przesłanie autora kapłańskiego (P) i jego wpływ na powstanie Pięcioksięgu (Kraków: Wydawnictwo UPJPII 2018).
Miggelbrink R., Gniew Boży. Znaczenie pewnej gorszącej tradycji biblijnej (tł. A. Wałęcki) (Myśl Teologiczna 49; Kraków: WAM 2005).
Pawłowski Z., „The Reality of Death and the Fact of Prayer. Psalm 88”, Folia Orientalia 29 (1992-1993) 163-179.
Piwowar A., „Pochodzenie i natura starotestamentalnego kultu Molocha”, Scripta Biblica et Orientalia 1 (2009) 107-134.
Reindl J., Das Angesicht Gottes im Sprachgebrauch des Alten Testaments (Erfurter theologische Studien 25; Leipzig 1970).
Reiterer F.V., „קצף qāṣp”, Theological Dictionary of the Old Testament (red. G.J. Botterweck – H. Ringgren – H.-J. Fabry) (Grand Rapids, MI: Eerdmans 2004) XIII, 89-96
Schwertner S., „סור sūr abweichen”, Theologisches Handwörterbuch zum Alten Testament (red. E. Jenni – C. Westermann) (München: Kaiser Verlag 1984) II, 148-150.
Simian-Yofre H., „פָנִים pānîm”, Theological Dictionary of the Old Testament (red. G.J. Botterweck – H. Ringgren – H.-J. Fabry) (Grand Rapids, MI: Eerdmans 2001) XI, 589-615.
Stasiak S., „Wróżby, magia i wywoływanie duchów w świetle Biblii”, W kręgu zamyślenia teologicznego (red. W. Wenz) (Wrocław: PWT 2007) 21-33.
Stolz F., „שלך šlk werfen”, Theologisches Handwörterbuch zum Alten Testament (red. E. Jenni – C. Westermann) (München: Kaiser Verlag 1984) II, 916-919.
Strzałkowska B., „Terminologia «gniewu Bożego» w Biblii Hebrajskiej”, Colloquia Theologica Ottoniana 1 (2003) 47-65.
Synowiec J.S., Gatunki literackie w Starym Testamencie (Kraków: „Bratni Zew” 2003).
Szwarc U., „«Ukryję przed nimi swe oblicze», sens perykopy Pwt 32,19-21”, RTK 47/1 (2000) 27-37.
Tronina A., Księga Kapłańska. Wstęp, przekład z oryginału, komentarz (NKB.ST 3; Częstochowa: Św. Paweł 2006).
Wagner S., „סָתַר sāṯar”, Theological Dictionary of the Old Testament (red. G.J. Botterweck – H. Ringgren – H.-J. Fabry) (Grand Rapids, MI: Eerdmans 2001) X, 362-372.
Wehmeier G., „סתר str verbergen”, Theologisches Handwörterbuch zum Alten Testament (red. E. Jenni – C. Westermann) (München: Kaiser Verlag 1984) II, 173-181.
Witczyk H., „Jahwe – Bóg gniewu czy miłosierdzia?”, „Żyjemy dla Pana” (Rz 14,8). Studia ofiarowane Siostrze Profesor Ewie J. Jezierskiej OSU (red. W. Chrostowski) (Rozprawy i Studia Biblijne 23; Warszawa: Vocatio 2006) 364-381.
van der Woude A.S., „פָנִים pānîm Angesicht”, Theologisches Handwörterbuch zum Alten Testament (red. E. Jenni – C. Westermann) (München: Kaiser Verlag 1984) II, 433-460.
Wypych S., Pięcioksiąg (Wprowadzenie w myśl i wezwanie ksiąg biblijnych 1; Warszawa: ATK 1987).
Zielińska Z., „Walka ze zwyczajem składania ofiar z ludzi w Biblii hebrajskiej”, Religie w świecie antycznym (red. A. Izdebski – R. Matuszewski – P. Piwowarczyk) (Poznań: Wydawnictwo Poznańskie 2007) 17-30.

Published : 2018-12-27


Szymik, S. (2018). The Wrathful Face of the Lord. The Hermeneutics of Selected Biblical Collocations. Verbum Vitae, 34, 15-36. https://doi.org/10.31743/vv.2018.34.02

Stefan Henryk Szymik  stesz@kul.pl
The John Paul II Catholic University of Lublin  Poland
https://orcid.org/0000-0001-9544-2976

Ks. Stefan Szymik, misjonarz Świętej Rodziny (MSF), profesor nauk teologicznych. Specjalistyczne studia biblijne odbył w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim (1982-1987) oraz w Papieskim Instytucie Biblijnym w Rzymie (1991-1994). Od 1985 wykładowca pism Nowego Testamentu w WSD MSF w Kazimierzu Biskupim (Wydział Teologiczny UAM w Poznaniu), od 1995 zatrudniony w Instytucie Nauk Biblijnych KUL, obecnie w Katedrze Egzegezy Ewangelii i Pism Apostolskich. Obszar zainteresowań autora obejmuje w szczególności hermeneutykę i metodologię biblijną (zob. Współczesne modele egzegezy biblijnej, Lublin: Wydawnictwo KUL 2013) oraz aktualizację Biblii w życiu Kościoła.






Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.

Authors who publish with this journal agree to the following terms:

(1) Authors retain copyright and grant the journal right of first publication with the work simultaneously licensed under a Creative Commons Attribution License (CC license Attribution-NoDerivatives 4.0 International) that allows others to share the work with an acknowledgement of the work's authorship and initial publication in this journal. 

(2) Authors are able to enter into separate, additional contractual arrangements for the non-exclusive distribution of the journal's published version of the work (e.g., post it to an institutional repository or publish it in a book), with an acknowledgement of its initial publication in this journal.

(3) Authors are permitted and encouraged to post their work online (e.g., in institutional repositories or on their website) prior to and during the submission process, as it can lead to productive exchanges, as well as earlier and greater citation of published work (See The Effect of Open Access).