Opieka duszpasterska w szpitalach publicznych państw Unii Europejskiej – zarys problematyki
Piotr Stanisz
Wydział Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji, Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II, , Polskahttps://orcid.org/0000-0002-2437-8513
Abstrakt
Celem artykułu jest omówienie rozwiązań, które w różnych państwach Unii Europejskiej wykorzystywane są dla zagwarantowania pacjentom prawa do korzystania z posług religijnych. W pierwszej części opracowania przedstawiono uzasadnienie obecności zorganizowanej opieki duszpasterskiej w szpitalach. Następnie uwaga została przeniesiona na organizację duszpasterstwa szpitalnego oraz status kapelanów szpitalnych. Na koniec zwrócono uwagę na problemy związane z ochroną negatywnej wolności religijnej pacjentów.
Przeprowadzone analizy pozwalają na stwierdzenie, że zapewnienie prawa pacjentów do posług religijnych stanowi dziś uznany europejski standard. Różnią się natomiast szczegółowe gwarancje tego prawa. Zróżnicowanie dotyczy zwłaszcza organizacji duszpasterstwa szpitalnego oraz statusu kapelanów szpitalnych. Stosowane rozwiązania pozostają w zależności od takich czynników, jak wyznaniowa struktura społeczeństwa, ugruntowane tradycje, aplikowany model relacji Państwo – Kościół oraz zróżnicowanie form regulacji sytuacji prawnej związków wyznaniowych. Wśród problemów, które wciąż oczekują na satysfakcjonujące rozwiązania w sporej liczbie państwa członkowskich Unii Europejskiej należy natomiast wymienić kwestię pełnej ochrony praw członków religii mniejszościowych oraz osób bez religijnej afiliacji. Chodzi przy tym o znalezienie takiego modelu, w którym należycie zharmonizowane byłyby prawa wszystkich, bez względu na ich przynależność do mniejszości czy większości.
Słowa kluczowe:
kościoły, państwo świeckie, praktyki religijne, prawo wyznaniowe, relacje państwo-kościół, wolność sumienia i religii, wolność sumienia i wyznania, wolność religijna, zakaz dyskryminacji, związki wyznaniowe, duszpasterstwo szpitalne, posługi duszpasterskie, duszpasterstwoBibliografia
Brzozowski, Wojciech. “When anointing becomes annoying: remarks on the Polish Supreme Court’s Judgement of 20 september 2013 (II CSK 1/13)”. Wroclaw Review of Law, Administration and Economics 5/2 (2015): 70-80.
Doe, Norman. Law and Religion in Europe: A Comparative Introduction. Oxford: Oxford University Press, 2011.
Krzywkowska, Justyna, Aleksandra Bitowt. „Poddanie człowieka nieakceptowanym przez niego praktykom religijnym”. W: Aktualne problemy wolności myśli, sumienia i religii, red. Piotr Stanisz, Aneta Abramowicz, Michał Czelny, Marta Ordon, Michał Zawiślak, 191-203. Lublin: Wydawnictwo KUL, 2015.
Rakoczy, Bartosz. „Glosa do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 20 września 2013 r., sygn. akt II CSK 1/13”. Przegląd Prawa Wyznaniowego 8 (2016): 213-220.
Wenski, Piotr. „Rozważania nad standardami opieki duszpasterskiej w polskich szpitalach. Uwagi na tle orzeczenia SN z 20 września 2013 r.”. Prawo i Medycyna 1 (2015): 72-86.
Wydział Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji, Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II,
Ks. dr hab. prof. KUL, Katedra Prawa Wyznaniowego, Wydział Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji, Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II, Al. Racławickie 14, 20-950 Lublin
https://orcid.org/0000-0002-2437-8513Licencja
![Creative Commons License](http://i.creativecommons.org/l/by/4.0/88x31.png)
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
- Zgodnie z ustawą z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych, autor publikacji przenosi na wydawcę autorskie prawa majątkowe do utworu na wszelkich polach eksploatacji znanych w chwili zawarcia umowy.
- Teksty składane do publikacji w „Studiach z Prawa Wyznaniowego" nie mogą naruszać praw autorskich osób trzecich. Oryginalność publikacji naukowej autor potwierdza w oświadczeniu składanym w trakcie zgłaszania tekstu oraz w podpisywanej umowie wydawniczej.
- Autorzy mają prawo zamieszczać swoje prace (w wersji udostępnionej przez wydawcę) w Internecie (np. w repozytoriach instytucjonalnych, academia.edu, researchgate.net lub na własnej stronie internetowej) dopiero po ich opublikowaniu w niniejszym czasopiśmie.
- Za zgodą redakcji opublikowane w czasopiśmie teksty mogą być przedrukowywane w innych publikacjach (ze wskazaniem miejsca ich pierwotnej publikacji).
- Redakcja zapewnia bezpłatny i otwarty dostęp (ang. open access) do całej zawartości czasopisma, zgodnie z definicją otwartego dostępu BOAI (Budapest Open Access Initiative).