Wolność sumienia i religii sprawców szczególnie niebezpiecznych (art. 88a i 88b k.k.w.)

Jerzy Nikołajew

Uniwersytet Opolski , Polska
https://orcid.org/0000-0003-1505-9710


Abstrakt

Wolność sumienia i religii należy do katalogu podstawowych praw człowieka. Jednak realizacja związanych z tym uprawnień w przypadku skazanych niebezpiecznych została ograniczona przez konieczność ich wykonywania w warunkach oddziału, w pomieszczeniach o wysokim stopniu zabezpieczenia ochronnego. Również kontakt skazanych niebezpiecznych z innymi osobami (w tym także duchownym) ograniczono w sposób maksymalny. Ustawodawca uznał, że stosowanie ograniczeń w realizacji uprawnień sprawców szczególnie niebezpiecznych jest potrzebne do zapewnienia bezpieczeństwa zakładu karnego. Jednak wprowadzone obostrzenia można także uznać za element nieludzkiego traktowania, zwłaszcza wówczas, gdy ich stosowanie jest niewspółmierne wobec zagrożenia więziennego bezpieczeństwa. Nadużycia mogą występować zwłaszcza wtedy, gdy administracja więzienna sama decyduje o skali istniejącego w więzieniu zagrożenia. Stąd też konieczne są zmiany przepisów Kodeksu karnego wykonawczego, polegające na wprowadzeniu szczegółowych unormowań dotyczących religijnych uprawnień skazanych niebezpiecznych.

Słowa kluczowe:

wolność sumienia i religii, kara pozbawienia wolności, skazani niebezpieczni, Kodeks karny wykonawczy, zakład karny

Artaszewicz-Zawisza, Tomasz. 2016. „Problematyka kwalifikowania osadzonych do kategorii tzw. więźniów niebezpiecznych w świetle obowiązującego ustawodawstwa i planowanych zmian w prawie karnym wykonawczym”. Palestra 3: 46-59.

Dąbkiewicz, Krzysztof. 2018. Kodeks karny wykonawczy. Komentarz, Warszawa: Wolters Kluwer.

Gronowska, Barbara. 2013. „Więźniowie niebezpieczni w polskich zakładach karnych”. Prokuratura i Prawo 7-8: 7-20.

Hołda, Joanna; Hołda, Zbigniew; Żórawska, Beata. 2012. Prawo karne wykonawcze, Warszawa:Wolters Kluwer.

Januszkiewicz, Ewelina. 2016. „Oddziaływanie penitencjarne prowadzone wobec skazanych stwarzających poważne zagrożenie dla bezpieczeństwa zakładu karnego w świetle obowiązujących przepisów oraz raportów CPT”. Przegląd Więziennictwa Polskiego 92: 99-121.

Kalisz, Tomasz. 2015. „Decyzja klasyfikacyjna. Charakter prawny oraz tryby kontroli i weryfikacji”. Nowa Kodyfikacja Prawa Karnego 36: 65-79.

Kalisz, Tomasz. 2017. „Osadzeni niebezpieczni. Procedura kwalifikacji, jej weryfikacja oraz zakres ograniczeń”. Nowa Kodyfikacja Prawa Karnego 63: 44-59.

Kuć, Małgorzata; Gałązka, Małgorzata. 2009. Prawo karne wykonawcze, Lublin: C.H. Beck.

Lasocik, Zbigniew. 2011. „Rekomendacja Nr (82) 17 dotycząca warunków izolacji i postępowania z więźniami niebezpiecznymi”. Przegląd Więziennictwa Polskiego 72-73: 120-130.

Marczak, Monika. 2008. „Przygotowanie do readaptacji osób osadzonych w jednostkach penitencjarnych”. W: Kryminologiczne i penitencjarne aspekty wykonywania kary pozbawienia wolności, red. Małgorzata Kuć, 90-101. Lublin, Wydawnictwo: TN KUL.

Niełaczna, Maria. 2014. „»Człowiek w akwarium« – postępowanie z więźniami »niebezpiecznymi« w oddziałach o specjalnych zabezpieczeniach”. Archiwum Kryminologii 36: 160-177.

Nikołajew, Jerzy. 2012. Wolność sumienia i religii skazanych i tymczasowo aresztowanych, Lublin: Wydawnictwo KUL.

Nikołajew, Jerzy. 2013. „Reguły Minimalne i Europejskie Reguły Więzienne a prawo więźniów do wolności sumienia i religii w Polsce”. Studia z Prawa Wyznaniowego 16: 111-135.

Nikołajew, Jerzy. 2014. „Granice wolności uzewnętrzniania religii przez skazanych na podstawie Kodeksie karnym wykonawczym z 1997 r.”. Przegląd Więziennictwa Polskiego 84: 129-145.

Nikołajew, Jerzy. 2017. „Wolność sumienia i religii z perspektywy skarg osób pozbawionych wolności w Polsce”. W: Wolność sumienia i religii a bezpieczeństwo i porządek publiczny, red. Jerzy Nikołajew, Paweł Sobczyk, Konrad Walczuk, 180-199. Warszawa: Wydawnictwo Diecezji Siedleckiej Unitas.

Postulski, Kazimierz. 2017, Kodeks karny wykonawczy. Komentarz, Warszawa: Wolters Kluwer.

Szymanowski, Teodor. 2017. Prawo karne wykonawcze z elementami polityki karnej i penitencjarnej, Warszawa: Wolters Kluwer.

Pobierz

Opublikowane
2020-12-30


Nikołajew, J. (2020). Wolność sumienia i religii sprawców szczególnie niebezpiecznych (art. 88a i 88b k.k.w.). Studia Z Prawa Wyznaniowego, 23, 245–261. https://doi.org/10.31743/spw.4857

Jerzy Nikołajew  jerzy-nikolajew@wp.pl
Uniwersytet Opolski

Dr hab., prof. UO, Katedra Nauk o Państwie i Prawie, Wydział Prawa i Administracji, Uniwersytet Opolski, ul. Katowicka 87a, 45-060 Opole

https://orcid.org/0000-0003-1505-9710



Licencja

  1. Zgodnie z ustawą z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych, autor publikacji przenosi na wydawcę autorskie prawa majątkowe do utworu na wszelkich polach eksploatacji znanych w chwili zawarcia umowy.
  2. Teksty składane do publikacji w „Studiach z Prawa Wyznaniowego" nie mogą naruszać praw autorskich osób trzecich. Oryginalność publikacji naukowej autor potwierdza w oświadczeniu składanym w trakcie zgłaszania tekstu oraz w podpisywanej umowie wydawniczej.
  3. Autorzy mają prawo zamieszczać swoje prace (w wersji udostępnionej przez wydawcę) w Internecie (np. w repozytoriach instytucjonalnych, academia.edu, researchgate.net lub na własnej stronie internetowej) dopiero po ich opublikowaniu w niniejszym czasopiśmie.
  4. Za zgodą redakcji opublikowane w czasopiśmie teksty mogą być przedrukowywane w innych publikacjach (ze wskazaniem miejsca ich pierwotnej publikacji). 
  5. Redakcja zapewnia bezpłatny i otwarty dostęp (ang. open access) do całej zawartości czasopisma, zgodnie z definicją otwartego dostępu BOAI (Budapest Open Access Initiative).

Inne teksty tego samego autora